Meedenken maakt mijn baas niet echt mogelijk

Illustratie Tjarko van der pol

Een medewerkster (40) van een bedrijf dat technische apparatuur maakt, is gevraagd om ‘out of the box’ mee te denken over nieuwe ontwerpen. „Iedereen in het bedrijf wordt gestimuleerd om nieuwe ideeën aan te dragen. Maar nu blijkt die zogenaamde ruimte buiten de box helemaal ingevuld te zijn door het bedrijf zelf. Veel ruimte voor eigen inbreng is er dus helemaal niet. Zo benut je de creativiteit van je werknemers toch niet?”

„Bij veel bedrijven wordt er verschrikkelijk amateuristisch met dit soort zaken omgegaan”, zegt Gert Staal van de Total Innovation Management Foundation en co-auteur van de Innovation Management Standard. „Zolang een organisatie niet is ingericht op innovatieve ideeën van medewerkers gaat er ook niks gebeuren. Je moet niet alleen ruimte toestaan om te innoveren, je moet ook vastleggen hoe je dat gaat faciliteren. Je ziet soms dat bedrijven wat zitzakken neergooien, betere koffie schenken en dat iedereen dan een beetje innovatief moet gaan doen, maar no way dat daar iets uitkomt. In organisaties die via command en control werken, is er angst om de teugels te laten vieren. Voorstellen van werknemers overnemen staat voor sommige managers gelijk aan verlies van autoriteit.”

Ook Peter Oeij, bij TNO werkzaam op het gebied van innovatie, vindt dat bedrijven hun vaste patronen moeten loslaten als ze willen innoveren. „Dit management lijkt te zeggen: ‘vertrouwen is goed, controle is beter’. Als je een product maakt dat altijd goed verkoopt, hoef je niks te veranderen. Maar als je wilt vernieuwen, moet je je manier van leidinggeven veranderen. Je moet als bedrijf aangeven wat je doel is, maar ook je grens. Dat moet je vooraf zeggen en regelmatig de dialoog aangaan over hoe het nu gaat. Een intensieve klus, maar zo vergroot je wel de kans op daadwerkelijke innovatie. Dat mag mislukken. Zeven van de tien pogingen komen niet uit bij de gewenste plek. Maar onderweg worden vaak de mooiste en meest onverwachte ontdekkingen gedaan. Innovatie kun je niet managen, wel het proces erom heen en de mensen die het zouden moeten doen.”

Ook een kwestie op het werk? Mail naar werk@nrc.nl. Kijk voor meer antwoorden ook op nrc.nl/carriere

    • Alex van der Hulst