VN-inspecteurs in Syrië voor toezicht op vernietigen gifgas

Voertuigen van VN-waarnemers gisteren bij vertrek uit het Four Seasons Hotel in Damascus. Foto Reuters / Khaled al-Hariri

Een eerste groep van twintig VN-inspecteurs die toezicht gaan houden op de vernietiging van de chemische wapens in Syrië is vanmiddag in het land gearriveerd. Dat meldt persbureau AP. De inspecteurs gaan zich bezighouden met een operatie die tot eliminatie van het volledige Syrische gifgasarsenaal moet leiden.

Dat de inspecteurs vandaag al in Syrië zijn aangekomen en de komende dagen met hun werk kunnen beginnen, komt door de grote diplomatieke vooruitgang die afgelopen week werd geboekt bij de Verenigde Naties in New York. Daar nam de Veiligheidsraad vrijdagavond een resolutie aan die de regering van president Assad verplicht zijn gifgasarsenaal op te geven, conform de afspraken die de VS en Rusland vorige maand in Genève maakten.

De Syrische regering zei zaterdag dat zij daar haar volledige medewerking aan de VN-inspecteurs zal verlenen. De inspecteurs zijn van de Organisatie voor het verbod op chemische wapens in Den Haag (OPCW) en hebben negen maanden de tijd om de Syrische gifgasvoorraad in kaart te brengen en te vernietigen. Volgens experts beschikt Syrië over zo’n 1000 ton gifgas, waaronder mosterdgas en het zenuwgas sarin.

Mogelijk militair ingrijpen als Assad niet meewerkt

De resolutie van de VN-Veiligheidsraad is bindend, maar bevat geen dreiging van sancties of gewapend ingrijpen als Syrië zich er niet aan houdt. In dat geval komt de raad opnieuw bijeen om te besluiten over strafmaatregelen “onder hoofdstuk 7 van het VN-Handvest”, wat eventueel gebruik van geweld mogelijk maakt. Maar daar is dan wel een nieuwe resolutie voor nodig, en Rusland, dat steeds heeft gezegd tegen militair ingrijpen te zijn, kan daarover een veto uitspreken.

Toch toonde de Amerikaanse regering zich tevreden. President Barack Obama noemde het “potentieel een enorme overwinning voor de internationale gemeenschap”. Vorige maand nog had Obama Syrië met een militaire interventie willen straffen voor het gebruik van gifgas. Maar, zei hij vrijdagavond, hij was altijd voor een diplomatieke oplossing geweest.

    • Pim van den Dool