Familie klampte zich vast aan Oad

Reisorganisatie Oad zocht al bijna een jaar naar oplossing voor financiële tekorten. Maar de familie Ter Haar lag dwars. Ratio legde het af tegen emotie.

Reisbureau Oad begon zijn bestaan als een busbedrijf in Salland en Twente. In 1980 introduceerde Oad een nieuwe bus, met een verlaagde instap.

De voltallige top van de Nederlandse reisbranche is bijeen in een zaaltje in het Van der Valkhotel in Almere. Aanleiding is het afscheid van Cor van Eijden. Officieel gaat het 64-jarige hoofd van de Globe reisbureauketen het ‘rustiger aan doen’. Maar de directie van moederconcern Overijsselsche Autobusdiensten (Oad) wordt dankzij het vroegpensioen van Van Eijden ook één bestuurderssalaris lichter. En dat scheelt.

Het is 31 mei 2013. President-commissaris Joop ter Haar is er ook. De pater familias van het familiebedrijf uit Holten liet Oad uitgroeien tot één van de grootste reisorganisaties van Nederland. Maar Ter Haar weet dan al dat de toekomst van het concern aan een zijden draad hangt.

Ter Haar krijgt een camera op zich gericht. Of hij wat over Cor van Eijden wil zeggen. Enigszins droevig kijkt hij in de lens. Het is fijn dat zijn scheidende collega tijd krijgt voor zichzelf, zegt hij. „Maar de tijd haalt ook hem bijna in. Zoals dat ook voor mij geldt. Het vak is zó veranderd! Dan denk ik Cor, heel goed dat je nú gaat.”

De familie Ter Haar (Joop als commissaris, zoon Julius als bestuursvoorzitter) is op dat moment naarstig op zoek naar financiers. Eind 2012 heeft huisbankier Rabobank al een kapitaalinjectie geëist van 10 miljoen euro. Nog één keer wil Rabobank de voor Oad traditioneel slappe winter overbruggen met een krediet, maar in het voorjaar en het zomerseizoen van 2013 móet Oad genoeg verdienen, of elders geld vandaan kunnen halen om de balans te versterken.

Het eigen vermogen was al flink geslonken en de verliezen lijken zich op te stapelen. Volgens de laatste gedeponeerde cijfers over 2011 heeft Oad een buffer van 25 miljoen euro. In 2009 was die nog tweemaal zo groot.

Maar op eigen kracht de verliezen vereffenen en het verdienpotentieel opkrikken blijkt moeilijk voor Oad. Het seizoen 2013 komt langzaam op gang, omdat mensen door de crisis steeds langer wachten met boeken. Consumenten zijn prijsbewuster en de concurrentie zit niet stil. En die concurrentie heeft, in tegenstelling tot Oad, een veel slankere organisatie. Kijk naar Corendon, zegt een betrokkene. Die haalt met 350 miljoen een vergelijkbare omzet binnen als de touroperator van Oad. Maar wél met bijna driehonderd man minder personeel. Ook de investering in een nieuwe website, waarop reizigers zelf hun pakketreizen kunnen samenstellen, komt te laat.

Samen met de Rabobank wordt gezocht naar oplossingen. Oad valt dan al enige tijd onder ‘bijzonder beheer’, de ziekenboeg van de bank.

Miljardair Dik Wessels, bekend van bouwconcern VolkerWessels, is bereid de familie te helpen aan kapitaal. Hij wil er wel wat voor terug. Vastgoed bijvoorbeeld. Maar de waardevolle onderdelen van Oad heeft Rabobank dan al als onderpand geclaimd. Aandelen Oad die de familie in de aanbieding heeft worden ‘te zacht’ bevonden. De deal ketst af.

De bank en de Raad van Commissarissen (rvc) sturen aan op een ‘stille sanering’. Achter de schermen wordt maanden gezocht naar een koper van 51 procent van de aandelen. Maar bij de grote private equityfondsen is weinig interesse. Volgens bronnen wordt een meerderheidsbelang aangeboden voor nog geen 9 miljoen euro. Maar telkens lopen de onderhandelingen op niets uit. De familie Ter Haar wil niet verkopen.

De deadline van de bank nadert. Het wordt 1 september, half september, en uiteindelijk 27 september – de dag waarop de bankiers een finale oplossing eisen.

Twee commissarissen stappen op uit onvrede over de opstelling van de familie. Alsof er niets aan de hand is blijft die tot afgelopen maandag reizen verkopen. Financieel directeur Christo Kalter kan dat niet meer aanzien, en zwaait als laatste af.

De familie Ter Haar staat nog vrijwel alleen aan het roer van het in 1924 opgerichte bedrijf. Joop ter Haar is als enige overgebleven in de rvc.

De salarissen voor september moeten worden uitbetaald, maar daar is geen geld meer voor. Bestuursvoorzitter Julius Ter Haar vraagt afgelopen woensdag zélf het faillissement aan. Het personeel hoopt op een doorstart. Enkele maanden terug was Oad tenminste nog een sterk merk, zegt een betrokkene, en als zodanig interessant voor koopjesjagers. Maar dankzij het breed uitgemeten faillissement brokkelt ook dat in recordtempo af.

Pater familias Joop ter Haar wil aan de telefoon niet reageren. „U heeft een verkeerd nummer gedraaid”. Hij hangt op. De tijd heeft hem ingehaald.