Chinese internetgigant mijdt beurs Hongkong

Chinese eigenaren willen na beursgang zeggenschap houden

Woedend zijn de Hongkongse zakenbankiers, advocaten en beursmakelaars. Al maanden verheugen zij zich op de geplande beursgang van het Chinese Alibaba, het grootste internethandelsbedrijf ter wereld, dat naar schatting tussen de 70 en 80 miljard dollar waard is.

Echter, de oprichters van Alibaba, onder wie oud-leraar Engels Jack Ma, overwegen om het Hangzhouse bedrijf niet via het Chinese Hongkong, maar de Amerikaanse beurzen – New York of de Nasdaq – te gelde te maken. En dat is een kolossale tegenvaller voor de Hongkongse beurs, want het gaat om een beursgang die vele malen groter is dan bijvoorbeeld Google (23 miljard dollar) en Facebook (16 miljard dollar).

De reden om Hongkong te passeren is dat de groep van 28 oprichters, onder wie Jack Ma en diens partner Joe Tsai na een beursgang de zeggenschap over Alibaba, willen behouden. Volgens de regels van de Hongkongse beurs is het niet toegestaan om bedrijf dat in Hongkong de beurs opgaat zo in te richten dat de nieuwe aandeelhouders bij voorbaat in de minderheid zijn. In de Verenigde Staten zijn dergelijke structuren met verschillende rechten voor verschillende aandeelhouders wel toegestaan en ook normaal, zoals bij de beursgangen van Facebook en Google is gebleken.

De oprichters van deze ondernemingen behielden de zeggenschap over de belangrijkse strategische- en personeelsbeslissingen. De wens van Ma en Tsai is om ook na de beursgang de leden van de raad van bestuur te kunnen benoemen. Minder duidelijk is of ook de wens om Alibaba in Chinese handen te houden een rol speelt. Volgens Chinese media is dat wel het geval.

Maandenlang heeft Alibaba bij de Hongkongse beurs gepleit voor een uitzonderingspositie, dan wel een hervorming van de regels. Volgens co-oprichter Tsai ligt het voor de hand dat een Chinees onderneming eerst probeert via een Chinese beurs de markt op te gaan, maar als dat niet mogelijk blijkt naar de VS gaat.

De gesprekken werden gisteren beëindigd, omdat het beursbestuur weigert voor Alibaba een uitzondering te maken. Volgens beursbestuurder Charles Li kunnen de regels niet voor een bedrijf veranderd worden, „hoe groot dat bedrijf ook moge zijn”.

Li maakte duidelijk te beseffen dat de Hongkongse Stock Exchange zichzelf daarmee in de vingers snijdt. De beurs is niet alleen de officiële toezichthouder, maar ook zelf een beursgenoteerd bedrijf dat handelt in aandelen. Ze zou derhalve hebben geprofiteerd van de beursgang van Alibaba.

Het is niet voor het eerst dat Hongkong door de strikte regels zeer lucratieve beursgangen mist. In 2011 ging notabene de Hongskongse tycoon Li Ka-shing met zijn Hutchison Port Holdings liever naar Singapore. Ook Li Ka-shing wilde wel naar de beurs, maar ook geen wezenlijke invloed afstaan.

Het besluit van Hongkong om niet in te gaan op de wensen van Alibaba werd niet alleen scherp bekritiseerd, maar ook toegejuicht. Volgens David Webb, een activist op het gebied van ondernemingsbestuur, zijn hiermee de belangen van kleine investeerders, dus minderheidsaandeelhouders, gediend.

„Hongkong is voor kleine investeerders al een moeilijke beurs, want de regels om kleine investeerders te beschermen tegen financiële misinformatie laten zeer te wensen over. Het is ook niet mogelijk voor kleine investeerders om samen te werken om bedrijven te vervolgen die de investeerders onvoldoende informeren of op een andere manier benadelen”, aldus Webb, desgevraagd in een e-mail.

Voor welke Amerikaanse beurs Alibaba nu kiest – New York of de Nasdaq – is nog niet duidelijk. Wel staat vast dat de belangstelling van internationale investeerders om mee te profiteren van de spectaculaire opmars van de Chinese e-commerce groot is. Een van Alibaba’s portals, Taobao, heeft alleen al 500 miljoen geregistreerde gebruikers die dagelijks via deze website allerhande inkopen doen.

Alibaba.com fungeert ook als groothandel en is een essentiële schakel tussen het Chinese midden- en kleinbedrijf en de ruim 75 miljoen buitenlandse afnemers, vooral in Afrika, het Midden-Oosten en Latijns-Amerika.