Teruglezen liveblog: na Politieke Beschouwingen wacht achterkameroverleg

'Nu wacht achterkameroverleg'

Volgens onze politieke redactie vallen er na vandaag een aantal voorlopige conclusies te trekken.

"D66, de ChristenUnie, de SGP en GroenLinks zijn best bereid om bij onderhandelingen enigszins binnen de wensen te blijven die Rutte schetste: niet veel minder dan 6 miljard bezuinigen in 2014, het sociaal akkoord niet opblazen en een „fatsoenlijke inkomensverdeling” verzekeren.

CDA-leider Sybrand Buma liet keer op keer weten dat hij zich van die grenzen niets wil aantrekken. Hoewel het CDA in zijn eentje genoeg zetels in de senaat levert voor een meerderheid, is het daarmee de lastigste partner. Binnen de coalitie wordt betwijfeld of de partij werkelijk wil onderhandelen (het CDA is overigens wel voor die 6 miljard).

Maar mocht het CDA te lastig doen, dan is de enige optie: wisselende verbonden met de kleinere oppositiepartijen. Na dit publieke debat wacht nu weer een ronde in de achterkamer."

'Dit is een unieke situatie'

Politiek redacteur Erik van der Walle benadrukt hoe complex de situatie is. De oppositie is op thema's verdeeld en de sociale partners willen het liefst niet meer onderhandelen over het sociaal akkoord. Kortom: waar is bij het kabinet en de oppositie nog ruimte om tot elkaar te komen?

"Dijsselbloem wil de oppositiepartijen in één keer uitnodigen, liet hij zojuist doorschemeren. Vorige keer ging hij de oppositiepartijen afzonderlijk langs, waardoor het leek alsof hij met de pet langs ging. Dat was hem niet goed bevallen. Ironisch genoeg is juist hij degene die deze gesprekken moet gaan voeren; de man die laatst in een interview in NRC zei dat hij er "alle vertrouwen" in had dat de oppositie in de Eerste Kamer toch niet tegen de kabinetsvoorstellen zou stemmen. Juist hij moet de boel nu als het ware lijmen. De Algemene Politieke Beschouwingen zijn ten einde, maar feitelijk komt het neer op een schorsing van twee weken.

Deze uitkomst van het debat is uniek. Zo'n overleg achter de schermen in navolging van de Politieke Beschouwingen is in de recente geschiedenis niet voorgekomen. Dijsselbloem moet ook nog zichtbaar wennen aan de rol die hem is toebedeeld. "

Rutte heeft in ieder geval vertrouwen op een goede afloop:

Beschouwingen ten einde, maar eigenlijk ook niet

Dat was het dan voor nu. De Algemene Politieke Beschouwingen zijn ten einde. Maar eigenlijk worden ze gewoon verlengd, nu het kabinet besloten heeft minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem een ronde te laten maken langs de oppositiepartijen.

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Nu stemming geweest over slechts twee moties van 50Plus. Daarmee einde aan #apb. Over twee weken gaat debat in feite verder.

Foto ANP

Mark Rutte

Financiële Beschouwingen week uitgesteld

De Financiële Beschouwingen worden met een week uitgesteld. Een Kamermeerderheid stemde voor dit voorstel, zodat Dijsselbloem eerst zijn ronde langs de oppositiefracties kan maken.

Onze politiek verslaggever:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle In feite worden politieke beschouwingen verlengd: kabinet moet nu bij oppositie langs, tekenend voor afhankelijke positie kabinet. #apb

Het debat is een kwartiertje geschorst. Vanaf 22.00 uur stemmingen over de ingediende moties.

Financiële Beschouwingen

Dijsselbloem gaat rondje langs oppositie maken

Rutte: Minister Dijsselbloem van Financiën gaat gesprekken voeren met de oppositiepartijen. De Financiële Beschouwingen kunnen dan een week worden opgeschoven, aldus Rutte.

Dijsselbloem nodigt de oppositiepartijen uit "die met constructieve voorstellen zijn gekomen".

Twitter avatar JoostVullings Joost Vullings Rutte koopt tijd om de ingewikkelde knoop op te lossen. Logisch, maar tekent ook de onmacht van kabinet en van de oppositie (verdeeld) #apb

Mark Rutte

Motie (nog) geen meerderheid

Over de motie van GL/PvdA over meevallers in de begroting doorschuiven naar de kinderopvang:

Twitter avatar DominiqueHeyde Dominique v.d. Heyde De motie van GL over extra geld voor kinderopvang haalt (nog) geen meerderheid. Vvd haakte af. #apb

GroenLinks

Rutte begint aan beantwoording

Rutte is zojuist begonnen aan zijn tweede termijn.

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte start tweede termijn met bespreking van tegenbegrotingen oppositie. Op positieve toon, 'maar kosten moeten wel gedekt worden' #apb

Mark Rutte

Debat is geschorst tot 21.05 uur

Het debat is geschorst tot 21.05 uur. Straks reageert Rutte in zijn tweede termijn op de resterende vragen en opmerkingen van de fractievoorzitters. Ook beoordeelt hij de ingediende moties. Vervolgens kan de Kamer gaan stemmen over de ingediende moties.

CDA-Kamerlid Eddy van Hijum vraagt zich af hoe Rutte de motie van GroenLinks en PvdA zal ontvangen:

Twitter avatar vanHijum Eddy van Hijum Erg benieuwd naar oordeel regering over motie Van Oijk-Samsom; financieel ondeugdelijk, strijdig met begrotingsregels en op de pof betaald

schorsing

Van der Staaij over voeten in de vriezer

Van der Staaij (SGP) neemt het wederom op voor de grote gezinnen.

"Bijzonder kinderrijke gezinnen worden extra hard getroffen."

Twitter avatar WilcoBoom wilco boom LOL @keesvdstaaij. Met je hoofd in de oven en voeten in de vriezer is je gemiddelde temperatuur goed maar gaat het toch mis. #APB

Van der Staaij

GroenLinks dient motie in over kinderopvang

We worden aan het lijntje gehouden, omdat Rutte iedereen probeert te vriend te houden, aldus Bram van Ojik van GroenLinks. Hij kondigt een motie aan die het kabinet oproept om meer geld te investeren in de kinderopvangsector en verbetering van het voorstel kindregelingen voor minimuminkomens. Het gaat om 100 miljoen extra om verlies van banen in de sector tegen te gaan. De PvdA ondersteunt de motie.

Buma is kritisch over het nivellerende karakter van de motie. Roemer noemt de motie voorbarig, omdat de wet nog in stemming moet worden gebracht. Slob ondersteunt de motie niet, maar geeft Van Ojik wel een complimentje over het feit dat hij 100 miljoen bij de PvdA heeft los weten te peuteren.

kinderopvang

Pechtold: primaat ligt bij de polder

Pechtold ageert tegen het sociaal akkoord, waardoor de bewegingsvrijheid van het kabinet nihil is. "Het primaat ligt bij de polder en niet bij de politiek."

De bijdrage van Pechtold in soundbites:

"Rutte moet kiezen tussen politiek en polder want wie een allemansvriend wil zijn, is aan het eind van de dag een niemandsvriend."

"Rutte was vandaag relatietherapeut van Samsom en Zijlstra én zetbaas van Wientjes en Heerts. Een knappe prestatie."

Pechtold wil volgende week, bij de Financiële Beschouwingen, duidelijkheid van het kabinet.

Onze politieke redacteur voorziet interessante beschouwingen:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Worden volgende week interessante alg fin beschouwingen: wens oppositie is dat dan compromissen worden gesloten, Wie voeren dan het woord?

sociaal akkoord

Buma herhaalt maar weer: roer moet om

Buma komt in zijn tweede termijn niet verder dan: het roer moet om. Zo niet, dan valt er niet met het CDA samen te werken.

Twitter avatar WilcoBoom wilco boom Rutte vraagt wel; alternatieven zegt @sybrandbuma maar gooit de meesten in de prullenbak #APB

Sybrand Buma

Roemer verwijt Pechtold arrogantie

Roemer confronteert Samsom met het nieuws dat de sociale partners niet opnieuw over het sociaal akkoord willen onderhandelen (klik hier). Samsom herhaalt dat praten mogelijk is, maar opblazen van het akkoord niet.

VVD-Kamerlid Van der Steur twittert ondertussen:

Twitter avatar ArdvanderSteur Ard van der Steur Pechtold wijst Roemer op het feit dat SP zich na een uur buiten spel heeft gezet en toch mag mee debatteren. "Dat is democratie"#apb

Roemer slaat terug en verwijt Pechtold arrogantie "met zijn vijf zetels".

Diederik Samsom

Samsom: wij willen praten, maar sociaal akkoord overeind houden

Volgens Samsom is het mogelijk om tot elkaar te komen, zonder het sociaal akkoord op te blazen. Pechtold wil weten: valt er met u te praten over versnellen van de ww en het ontslagrecht.?

Samsom:

Ja, dat is bespreekbaar, maar wij willen wel het sociaal akkoord overeind houden. Dat heeft de premier ook al aangegeven.

sociaal akkoord

Samsom: beschouwingen hebben veel opgeleverd

Samsom (PvdA) zegt dat de Politieke Beschouwingen al veel hebben opgeleverd:

Politiek verslaggever van het Radio 1 Journaal:

Twitter avatar WilcoBoom wilco boom Volgens @diederiksamsom wil coalitie heel veel concessies doen: oa accijns, kindregelingen, WUL defensie, AIVD en onderwijs.

Daarnaast laat hij weten de motie van GroenLinks te steunen om de bezuiniging op de kindregelingen te verzachten. De geplande bezuiniging is nu 900 miljoen.

Diederik Samsom

Sociale partners: niet weer onderhandelen over sociaal akkoord

Dit nieuws komt zojuist binnen: De sociale partners willen niet opnieuw onderhandelen over het sociaal akkoord.

Werkgevers en werknemers willen niet opnieuw over het sociaal akkoord gaan onderhandelen. "Er is geen enkele aanleiding om af te wijken van het sociaal akkoord. Het staat als een huis", zegt de woordvoerder van werkgeversvereniging VNO-NCW. Volgens voorzitter Jaap Smit van vakbond CNV is de onderhandelingsruimte "nihil". Alleen de FNV zegt dat het akkoord nu staat, maar laat wel een opening. "De bal ligt bij de politiek". Lees hier verder.

sociale partners

Roemer: Rutte zit klem

Roemer spreekt nu. Hij noemt Rutte een "allemansvriend", die tot weinig besluiten komt, omdat hij klem zit tussen de sociale partners en de 6 miljard bezuinigingen. Rutte moet eerst met iedereen onderhandelen; binnen en buiten de Kamer. Daarom was dit volgens Roemer een debat van "op eieren lopen en geen antwoorden geven".


SP

Zijlstra ziet mogelijkheden voor samenwerking

VVD-fractievoorzitter Zijlstra zegt dat hij veel constructieve voorstellen van de oppositie heeft gezien. Nu kan er wat hem betreft worden samengewerkt. Hij is bereid concessies te doen en zegt: laten we zo spoedig mogelijk aan tafel gaan zitten. Pechtold wil weten met wie hij om de tafel wil.

Twitter avatar KlaasBroekhuize Klaas Broekhuizen Pechtold overvraagt. Hij wil weten met wie Zijlstra en Samsom willen onderhandelen. Daar zijn de wandelgangen en achterkamers voor. #apb


Halbe Zijlstra

Debat gaat verder

We gaan weer van start. Wilders trapt de tweede termijn af. Hij noemt Rutte de marionet van Brussel. Volgens hem is het debat zinloos.

Wilders

Samenvatting: Rutte is aan handen en voeten gebonden

De eerste termijn van Rutte zit erop. NRC-politiek redacteur Erik van der Walle vat het debat samen. Hij legt uit dat er veel redenen zijn voor het feit dat Rutte maar niet concreet wordt in zijn toezeggingen, maar telkens herhaalt 'we gaan erover praten':

"We zien een premier die er alles aan doet om openingen te bieden, maar dat is erg moeilijk in de huidige politieke constellatie. Rutte is met handen en voeten gebonden aan het sociaal akkoord met de sociale partners én aan zijn coalitiepartner, de PvdA.

"Rutte bleef vaag in de concessies die hij deed. Maar hij kan niet anders, want de oppositie is verdeeld op bepaalde thema's. CDA en D66 willen bijvoorbeeld de hervormingen van de WW en het ontslagrecht versnellen, maar GroenLinks en ChristenUnie zijn daar tegen. Slob zegt wel: 'U komt niet onze kant op'. Maar het is maar hoe je het bekijkt.

"Daarnaast is de budgettaire ruimte natuurlijk zeer beperkt. En dan hebben we het nog niet gehad over Brussel. Als het kabinet niet zes miljard bezuinigt, dan krijgt het een boete van 1,2 miljard euro van de Europese Commissie. Dat zou echt imagoverlies betekenen. En Brussel heeft al niet veel vertrouwen meer in de Nederlandse politiek.

"Tel al deze factoren bij elkaar op en je snapt waarom Rutte vandaag maar niet concreet werd. Hij heeft gewoon erg weinig bewegingsvrijheid. Hij deed vandaag kleine concessies zoals tien miljoen minder bezuinigen op de AIVD en en het schrappen van hogere belastingen voor ZZP'ers. Het is klein bier, maar hij kan simpelweg niet met miljarden uitonderhandelen. De oppositie heeft gelijk: Rutte biedt weinig ruimte. Maar dat is niet zozeer de schuld van Rutte. Het is een patstelling."

Mark Rutte

De debatprijs 2013 gaat naar....

Foto ANP / Martijn Beekman

Een lid van de jury:

Twitter avatar DonatelloPiras Donatello Piras Mark Rutte beste debater Algemene Politieke Beschouwingen volgens jury. De prijs zal later vandaag worden uitgereikt. @apb @abp2013

Mark Rutte

Debat is geschorst tot 19.00 uur

De eerste termijn van premier Rutte zit erop. Het debat is geschorst tot 19.00 uur.

Na beraad met hun fracties komen de fractievoorzitters straks weer aan de beurt voor een tweede termijn, waarvoor ze een derde van de spreektijd in eerste termijn hebben. In die termijn kunnen ze ook moties indienen, waarmee ze veranderingen in het beleid willen aanbrengen, nader onderzoek laten doen of het beleid afkeuren.

De korte conclusie na zeven uur debat? Rutte wil wel praten, maar de marges blijven klein.

schorsing

'Rutte, ga nu eens bewegen'

Slob (CU) roept Rutte op om in zijn tweede termijn "echt te bewegen". Daarnaast dringt hij aan: kijk langer dan drie minuten naar onze tegenbegroting. Kijk ook naar de tegenbegrotingen van de andere partijen. Die stukken zijn overigens hier te vinden.

tegenbegroting

Rutte zegt toe: minder bezuinigen op AIVD

Eerder vanmiddag zegde Rutte toe dat het kabinet minder gaat bezuinigen op de AIVD. Bekijk het fragment terug:

aivd

Bezuinigen op ontwikkelingssamenwerking

Foto ANP / Martijn Beekman

Inmiddels gaat het over ontwikkelingssamenwerking. Rutte is bijna aan het einde van zijn eerste termijn.
Onze politieke redacteur:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Principieel debat Van Ojik en Rutte: is vertragen van storting van 150 mln in fonds ontwikkelingssamenwerking (naar 2016) een bezuiniging?

ontwikkelingssamenwerking

Maatregelen gezondheidszorg

Zojuist ging Rutte in op de maatregelen in de gezondheidszorg. We zetten nog even de kabinetsplannen op een rij:

ZORGPREMIE STABIEL

De hoogte van de nominale zorgpremie, die iedereen maandelijks aan zijn zorgverzekeraar betaalt, blijft ongeveer gelijk: ruim 100 euro per maand. Die verzekering dekt de kosten van bijvoorbeeld de huisarts en het ziekenhuis. Daarnaast is er de inkomensafhankelijke zorgpremie, die op het loonstrookje staat. Die wordt volgend jaar een heel klein beetje lager: 7,5 procent van het brutoloon. Dit jaar is die premie 7,75 procent.

EIGEN RISICO STIJGT

Het eigen risico in de zorg stijgt met 3 procent, tot 360 euro volgend jaar. Dat risico is voor alle inkomensgroepen gelijk. Het zou worden verlaagd voor lagere inkomensgroepen (tot 175 euro) en verhoogd (tot 595 euro) voor de hogere. Die nivellering gaat niet door. De compensatie voor het eigen risico die mensen met een laag inkomen nog kregen, verdwijnt.

AWBZ-PREMIE BLIJFT GELIJK

De AWBZ-premie, die ook inkomensafhankelijk is, blijft volgend jaar 12,65 procent. Wie bruto 1.500 euro per maand verdient, betaalt daarvan 190 euro, bij een maandsalaris van 2.500 euro wordt het 316 euro. De premie wordt gebruikt om ‘onvoorziene’ zorgkosten te dekken, zoals thuiszorg en het verblijf in een verpleeghuis, gehandicapteninstelling of psychiatrisch tehuis. Vorig jaar besteedde Nederland 27 miljard euro uit de AWBZ-pot.

FAMILIE MOET HELPEN

Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) hervormt de AWBZ, want de premie-inkomsten dekken bij lange na de uitgaven niet. In de toekomst kunnen alleen de allerzwaksten nog terecht in een tehuis. Ouderen moeten zo lang mogelijk thuis blijven wonen en thuiszorg inkopen, die vergoed wordt via de zorgverzekering. Een deel van die thuiszorg (‘verzorging’ – wassen, aankleden) zou aan de gemeenten worden overgedragen. Inmiddels is het de vraag of dat doorgaat. Voor hulp in de huishouding kunnen ouderen een beroep doen op de gemeente. Maar ze worden geacht ook familie en kennissen in te schakelen – de ‘participatiesamenleving’ uit de Troonrede.

Gezondheidszorg

Voorzitter Van Miltenburg

Politiek redacteur van Pauw & Witteman, Jaap Jansen, reageerde in Villa VPRO op de wijze waarop Tweede Kamervoozitter Van Miltenburg orde houdt:

Twitter avatar VillaVPRO Villa VPRO Volgens @JaapJansen volgt voorzitter Van Miltenburg lijn van Gerdi Verbeet, maar door niet ingrijpen gisteren deed haar positie geen goed.

Aan het begin van het debat, gisterochtend, vond er een korte ruzie plaats tussen Alexander Pechtold (D66) en Geert Wilders (PVV). Achteraf kwam er kritiek op Van Miltenburg, ze had moeten ingrijpen.

Anouchka van Miltenburg

Fact checking: percentage EU-boete klopt niet

Politiek redacteur van NRC, Erik van der Walle, merkt op dat Rutte vanochtend een fout maakte met percentages:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte zei vanochtend - zo blijkt uit verslag - dat EU-boete dreigt van 1,2 mrd, 'dat is 2 pct van ons nationaal inkomen'. Moet zijn 0,2 pct.

Lees hier terug wat er vanmorgen precies is gezegd.

Mark Rutte

Schorsing voorbij, debat gaat nu over gezondheidszorg

De schorsing van tien minuten is voorbij. Premier Rutte gaat nu spreken over de gezondheidszorg, hij begint met de mantelzorg.

Gezondheidszorg

De Speld houdt ook 'liveblog' bij

Satirische nieuwssite De Speld houdt ook een liveblog bij over de Algemene Politieke Beschouwingen:

Kabinet en Kamer zijn uit de kleedkamers gekomen voor de tweede helft van de Algemene Beschouwingen. De hoofdrol is vandaag voor premier Mark Rutte. Hij beantwoordt prangende vragen over De Toekomst, zijn privéleven en dat van Diederik Samsom.

algemene politieke beschouwingen

Schorsing, Rutte gaat in gesprek over inkomensbeeld

Het debat is nu tien minuten geschorst, bekijk ondertussen de toezegging die Rutte deed aan CDA-leider Buma over het inkomensbeeld:

Politiek redacteur van NRC, Erik van der Walle, vat de middag samen:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Middag staat in kader van toezeggingen premier met wisselende hardheid: op vlak van zzp, accijns, defensie, lastenverlichting en soc akkoord

Mark Rutte

Rutte 'wil zaken doen' over bezuinigingen op AIVD

FD-journalist Leon Willems:

Twitter avatar Leon_Willems Leon Willems Rutte "wil zaken doen" over minder bezuinigen op AIVD, in elk geval € 10 mln volgend jaar, met oog op structureel € 25 mln structureel #APB

Slob (CU) vraagt opnieuw aandacht voor bezuinigingen Defensie

CU-leider Arie Slob vraagt opnieuw aandacht voor bezuinigingen op Defensie: "er vallen klappen, er gaan kazernes dicht."

Volgens RTL Nieuws-journalist Jos Heymans is de bezuiniging op Defensie weer een toezegging waar niemand wat aan heeft:

Twitter avatar JosHeymans Jos Heymans Weer toezegging van Rutte waar niemand wat aan heeft: bezuiniging op Defensie. Praten kan, zegt Rutte, maar hij heeft geen toverstokje. #apb

Rutte wil vooral praten met de oppositie

De NOS heeft een compilatie gemaakt van premier Rutte die vooral wil praten met de oppositie:

Mark Rutte

Weinig aandacht voor Europa

Politiek verslaggever van Novum, Roelf Jan Duin, merkt op dat er in het debat weinig aandacht is voor het onderwerp 'Europa':

Twitter avatar rjduin Roelf Jan Duin Het blokje 'Europa' duurde 3 minuten. Gut ja, Europa, daar deden we vorig jaar nog zo opgewonden over met z'n allen. #apb

algemene politieke beschouwingen

Handelingen van vanochtend

De Tweede Kamer heeft de handelingen van vanochtend online gezet. Dit is de letterlijke weergave van wat er vanmorgen in het debat is gezegd.

algemene politieke beschouwingen

Oranje-blanje-bleu: PVV’ers in Kamer met omstreden Prinsenvlag

Gisteren, tijdens de eerste dag van de Algemene Beschouwingen, droegen zeker vier van de vijftien PVV-Kamerleden een speldje met de Prinsenvlag op hun revers. Behalve Martin Bosma, Reinette Klever en Machiel de Graaf ook Harm Beertema.

Dat schrijft NRC Handelsblad vandaag. De PVV wilde vanochtend niet reageren op de vraag waarom de speldjes gisteren door een deel van de fractie
gedragen werden.

De vlag van de orangisten tijdens de Tachtigjarige Oorlog inspireerde de Afrikaners in Zuid-Afrika bij het maken van hun vlag en werd in de jaren dertig door de nationaal-socialistische NSB gebruikt. Sinds de Tweede Wereldoorlog is deze vooral populair bij rechts-extremistische groeperingen zoals de Nederlandse Volksunie en Stormfront. De kleuren van de vlag zijn, uit het Frans ‘vertaald’, oranje-blanje-bleu.

In 2011 kwamen PVV’ers in opspraak door de Prinsenvlag. De toenmalige Tweede Kamerleden Wim Kortenoeven en Johan Driessen hadden de vlag voor de ramen van hun werkkamers in het Kamergebouw gehangen. Na de ophef die daarover ontstond, werden de vlaggen uit het zicht gehaald. Volgens Hero Brinkman, toen nog actief voor die partij, omdat de vlag “helaas besmet is door de NSB”.

Lees meer in NRC Handelsblad vandaag.

Foto NRC / David van Dam.


PVV

Succesje voor de ChristenUnie

Arie Slob kan straks ook enigszins tevreden naar huis. De CU ziet haar wens ingewilligd dat het kabinet wil bekijken hoe de bezuiniging op de nabestaandenuitkering "iets kan worden gematigd". Met andere woorden; de grote thema's waren nu even op. Rutte schakelt nu echter over naar "de economie" en lepelt een en ander op uit het beleidsplan van Prinjesdag over visie op het stimuleren ervan.

CU

In beeld: Het belangrijkste politieke debat van het jaar

[inbeeld]/inbeeld/2013/09/26/het-belangrijkste-politieke-debat-van-het-jaar/[/inbeeld]

algemene politieke beschouwingen

Roemer in de minderheid

Even een verzetje voor de meerderheid van de Kamer tussen al het pareren van Rutte en het beklagen van Pechtol en Buma door: de mislukte poging van Roemer om het debat maar voor gezien te houden in beeld.

Emile Roemer

Of er nog ergens over te praten valt

Geheel in stijl met vele onderwerpen die de revue al passeerden gedurende de Algemene Politieke Beschouwingen: "er valt te praten" over de accijnsmaatregelen. Aldus premier Rutte op vragen van CDA-leider Buma. Die deur staat dus open. Waarvan akte.

CDA

Kongsi?

Terwijl premier Rutte even over wat minder grote thema's spreekt, ziet Pechtold kans zich naast Samsom te nestelen. Ook de CU is aangeschoven:

Twitter avatar JosHeymans Jos Heymans Opmerkelijk. @APechtold is van stoel gewisseld en zit nu tijdelijk naast @diederiksamsom in de PvdA-bankjes. Het zal toch niet.....? #apb

Twitter avatar Leon_Willems Leon Willems CDA, CU en D66 overleggen over motietekst #APB

oppositie

Eindelijk! Een resultaat

Nou, daar was-ie dan toch: een akkoordje. Pechtold en Rutte vinden elkaar in het schrappen van hogere belastingen voor ZZP'ers. Althans, zo ongeveer. Schijnconstructies wil de premier wel aanpakken. Rutte gelooft echter niet dat dat 300 miljoen oplevert, zoals zijn fractieleider bij VVD Zijlstra gisteren beweerde. Hoe dan ook, hij wil op aanvraag van Pechtold nadenken over het schrappen van de zogenoemde ZZP-boete.

Twitter avatar FerryMingelen Ferry Mingelen Toch nog een doorbraakje: hogere belasting voor ZZP-ers wordt waarschijnlijk geschrapt.Rutte en kamer gaan 300 miljoen elders zoeken.

Twitter avatar PieterOmtzigt Pieter Omtzigt Zijlstra zei gisteren: we bezuinigen op ZZP schijnconstructies Rutte spreekt dat nu tegen: we verlagen gewoon zelfstandigenaftrek.

Twitter avatar KeesVee Kees Verhoeven #D66-druk op kabinet om #ZZPboete te schrappen, werkt. 500 miljoen werd 300 miljoen en nu zegt Rutte te willen kijken naar verdere verlaging

ZZP

Ik zie, ik zie...

Hij is er wel hoor, Diederik Samsom. In tegenstelling tot gisteren, lekker in de luwte ten opzichte van andere fractieleiders vandaag. ANP / Martijn Beekman

Diederik Samsom

De drie musketiers

Het voorstel van Roemer om de beschouwingen te schorsen, door de VVD "belachelijk" bevonden (kunnen we even serieus doen?), kreeg alleen steun van de PVV en de Partij voor de Dieren. Dezelfde drie partijen steunden gisteren al als enige een motie van wantrouwen tegen het kabinet.

motie

En dus, wat hebben we nu eigenlijk gehoord sinds de lunch?

Het kabinet is bereid met de oppositie te praten over denivellering en belastingverlaging. Er moet echter sprake blijven van 'evenwichtige inkomensverdeling'. Dat zegt Mark Rutte, waarmee hij tegemoet komt aan de wens van het CDA om minder te nivelleren en de belastingdruk te verlagen.

"Ja, we zijn bereid tot praten, want nivelleren is geen doel op zichzelf. We willen alleen wel komen tot evenwichtige inkomensverhoudingen."

"Zo komen we geen stap verder. Dit is het derde onderwerp op rij waar volstrekt geen ruimte zit", beklaagde Pechtold zich vervolgens. De D66-fractievoorzitter doelde behalve op de belastingen ook op de arbeidsmarkt en de extra bezuinigingen van zes miljard.

Roemer is het helemaal beu en wil het debat schorsen tot er, zoals Arie Slob het zei, geen woorden maar daden.

algemene politieke beschouwingen

Debat schorsen?

Roemer - kabinet geeft geen antwoorden, eerst overlegjes met partijen - heeft de voorzitter nu dan ook voorgesteld het debat te schorsen. Ze legt dit punt van orde voor aan de Kamer. Geert Wilders vindt dat een prima idee. Zo ook Marianne Thieme. Buma, Pechtold, Samsom en Zijlstra willen door en dus is het voorstel afgewezen.

Twitter avatar DerkStokmans Derk Stokmans Roemer probeerde al voor de algemene beschouwingen het debat tegen te houden. Nu weer. De SP-leider pleit voor schorsing. Steun van Wilders

Twitter avatar thijsniemant T Niemantsverdriet Vd Staaij spreekt "medeleven" uit met Roemer: al vroeg voor een motie van wantrouwen gestemd, en toch nog uren luisteren. Hilariteit. #apb

Emile Roemer

Daar is Roemer

En daar verschijnt Emile Roemer. Hij heeft zich nog weinig laten zien in het oppositiegeweld. Hij vraagt zich af of verder discussiëren vandaag niet zinloos is. Over alles valt te praten, maar niet nu, zo stelt hij. Kunnen we dan niet beter debatteren als dat wél kan. Maar, oh verrassing, premier Rutte vindt van niet en spreekt van "extreem nuttige" discussies vanmiddag. "Het schiet echt helemaal niks op", meent Roemer toch.

"Dit is het manco van het kabinet. Krachteloos, je zit gevangen in je eigen fuik."

SP

Ook Slob heeft er genoeg van

Na Buma en Pechtold is ook de ChristenUnie het beu. Arie Slob grijpt de microfoon en stelt dan nu zo'n beetje "alle deuren in het gebouw" openstaan.

"Alle handen zijn uitgestoken maar dat is het dan."

Hij wil geen woorden, maar daden. Met andere woorden: Pechtolds gevoel van drie keer nee, dit keer over de stijging van belastingdruk voor de bepaalde inkomensgroepen, heerst ook bij andere oppositieleden.

Twitter avatar JoostVullings Joost Vullings Het koordje van Rutte wordt steeds smaller. Hij dreigt oppositie kwijt te raken. Maar (cliche) het debat duurt nog lang. #apb

En dat lijkt de minister-president zich te realiseren. Hij deelt nog maar eens complimentjes en pluimen uit aan de diverse oppositiepartijen.

CU

Ontevreden

Ron Fresen (NOS) interviewt D66-leider Pechtold na afloop van het ochtendgedeelte van de Algemene Beschouwingen. Pechtold is ontevreden over wat het kabinet en premier Rutte de oppositie te bieden hebben.

Alexander Pechtold

Onderhandelingsbereid?

Hoezeer Rutte ook zijn best doet om bereidheid te tonen tot onderhandelen, hij slaagt er niet in de oppositie te overtuigen van enige millimeters ruimte om dat daadwerkelijk te doen. Pechtold:

"De vraag is: is het praten of onderhandelen. Dat betekent niet vasthouden aan positie, maar bereid zijn te bewegen. Onderhandelen betekent in dit land dat je er uitkomt."

Mark Rutte

Pechtold ten tonele

D66-fractievoorzitter Pechtold lijkt zijn geduld wat te verliezen, Buma is inmiddels bij zijn microfoon weggelopen. De frustratie lijkt bij beiden te zitten in de repliek van Rutte die naar schijnbaar alles wel wil kijken, maar tegelijkertijd ook weer nergens heel veel ruimte, mogelijkheden of openingen ziet. Pechtold timmert met zijn hand op het houtwerk terwijl hij zich beklaagt over "drie keer 'nee', drie keer het gevoel dat er geen beweging in zit".

D66

Moe

Volgens VVD-Kamerlid Ard van der Steur zijn oppositieleden van PVV, D66 en SP het debat een beetje beu. Hun bankjes zijn na de lunch "leeg".

VVD

'Rutte moet zijn hand nog wat verder reiken'

NOS-duider Ron Fresen heeft koortsachtig overleg bemerkt tussen de oppositiepartijen tijdens de lunchpauze.

Twitter avatar ronfresen Ron Fresen De oppositie (CDA D66 CU GL en Sgp ) had in schorsing overleg en conclusie ; Rutte moet meer ruimte bieden #APB

oppositie

En CDA bijt nog wat meer van zich af

Een volgend punt van CDA-fractievoorzitter Buma over een voorstel tot automatische uitgavenrem op de loon- en prijsstijging "is begrijpelijk", zo stelt premier Rutte. "Maar dat brengt risico's met zich mee", zo stelt hij. VVD-fractievoorzitter Zijlstra vindt het tijd om te intermperen. "Wacht effe. De grote tekorten zitten bij zorg en sociale zekerheid, niet bij prijsbijstelling ambtenaren." Ondertussen wordt Buma wat ongedurig en vindt dat zijn vraag niet duidelijk wordt beantwoord. Rutte vindt dat hij dat wel doet. As you were.

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Trend uit eerste deel #apb zet zich door. Goed idee van CDA - prijsbijstelling - daar moeten we verder over praten.Weinig echte opening dus.

CDA

Buma laat zich niet overal voor gebruiken

Nog heel even terug naar vanochtend. Fractievoorzitter Buma van het CDA zei dat het CDA niet zomaar overal voor gaat stemmen. Hij wil dus dat sommige onderdelen van het sociaal akkoord, zoals de versobering van de WW, versneld wordt uitgevoerd. Volgens premier Rutte kan dat niet zomaar. En Buma zegt dan weer dat het CDA het kabinet niet voor elk voorstel aan een meerderheid gaat helpen.

CDA

They're back...

De lunch zit erop. Mark Rutte heeft zojuist de vergadering hervat.

Mark Rutte

'Rutte tot nu toe handig'

Tot nu toe heeft Rutte zichzelf nog niet in grote problemen gebracht, zegt onze politiek redacteur Derk Stokmans:

"Rutte doet zijn best het gesprek op gang te houden, met Buma, Pechtold, Slob en Van Ojik. Dat doet hij vrij handig. Hij probeert de weerstand tegen de omvang van de bezuinigingen te ontwijken, volgens een strategie van agree to disagree: over de inhoud praten, niet over de omvang. Hij wil geen ruzie over zes miljard. Tot nu toe lijkt hij geen problemen te veroorzaken voor verdere onderhandelingen."

Hoe de Beschouwingen vandaag verder zullen verlopen, is volgens Stokmans moeilijk te zeggen.

"Rutte probeert enerzijds zijn handen vrij te houden, maar wil anderzijds zijn goodwill bij de oppositie niet kwijtraken. Dat is een hele delicate balans. Het kan zijn dat die balans zoekraakt, maar het is totaal niet te voorspellen of dat gebeurt en op welke manier dan.'

Mark Rutte

Lunch!

In Den Haag hebben ze een uur pauze voor de lunch. Wij gaan ook even iets eten. Om 14.10 uur zijn we bij u terug.

lunch

De plek van Rutte vandaag

Rutte verdedigt de begroting. Foto ANP / Martijn Beekman

Mark Rutte

Kijken: Arts en Auto-moment

Dit is het Arts en Auto-moment tussen Rutte en Wilders waarover we eerder schreven.

Geert Wilders

Het gaat nog steeds over zes miljard

Rutte wil niet praten over de omvang van de extra bezuinigingen. De naam van eurocommissaris "meneer Rehn" valt meerdere malen - volgens Rutte zal hij een boete van 1,2 miljard euro uitdelen als Nederland zich niet houdt aan Europese afspraken. En het leidt tot gezichtsverlies van Nederland tegenover andere Europese landen, aldus de premier.

Oppositiepartijen denken dat de 3-procentsnorm rekbaar is. En ze zijn bang dat extra bezuinigingen ten koste gaat van werkgelegenheid. Zo zegt Slob van de ChristenUnie:

"De regels lijken rekbaar te zijn. Die boete, daar ben ik ook gevoelig voor. Maar ik heb aangegeven dat wat er op de begroting van de minister voor Sociale Zaken gebeurt, ook om hele grote bedragen gaat."

SP-leider Roemer noemt het argument van een Europese boete "bangmakerij".

Jos Heymans, politiek journalist voor RTL Nieuws, twittert:

Twitter avatar JosHeymans Jos Heymans Rutte beweert met droge ogen dat CDA bezuiniging 6 miljard steunt. Verbijstering in de CDA-bankjes. #apb

zes miljard

Taal

Debatteren gaat over taal. Enkele observaties over vandaag:

Twitter avatar thijsniemant T Niemantsverdriet Rutte zegt trouwens voortdurend "zo taxeer ik" of "is mijn inschatting". Contrast met Samsom gister: "ik constateer dat ik gelijk heb". #apb

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Grappig dat Rutte en Pechtold beiden spreken over Kunduz- en niet over Lenteakkoord: die naam was negatieve frame van sp, pvv en pvda. #apb

Twitter avatar DonatelloPiras Donatello Piras Woordkeuze Rutte nog altijd voorzichtig. Realistisch & niet Idealistisch. Bij interrupties mee met oppositie maar houdt eigen verhaal #apb

algemene politieke beschouwingen

Zo ziet het er van boven uit

Rutte in Vak K in debat met Alexander Pechtold D66 en Sybrand Buma CDA. Foto NRC / David van Dam

algemene politieke beschouwingen

De tussenstand...

Volgens onze politiek redacteur Tom-Jan Meeus.

Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus Tussenstand Rutte: geen ruimte 6 miljard te verminderen, zeer weinig ruimte cruciale delen soc. akk. open te breken. Niet veel #apb #ruimte

Mark Rutte

Waarom de zes miljard heilig is

De premier legde zojuist aan fractieleiders uit waarom het bedrag van zes miljard euro extra bezuinigen voor hem heilig is. De oppositiepartijen kwamen in hun tegenbegrotingen allemaal op een lager bedrag uit, maar PvdA en VVD willen vasthouden aan zes miljard.

Het loslaten van zes miljard is volgens Rutte gevaarlijk, omdat Nederland dan het risico loopt op een boete van Brussel. Het begrotingstekort zou dan namelijk meer dan drie procent zijn.

Twitter avatar thijsniemant T Niemantsverdriet Rutte: we doen die 6 miljard niet voor Brussel, maar van Brussel mogen we niet minder doen dan 6 miljard. #apb

zes miljard

Wat Rutte wél moet doen (2)

Premier Rutte staat nu twee uur achter zijn spreekgestoelte. Van het lijstje met punten waar Rutte op moet letten vandaag, kan hij in elk geval al twee zaken afstrepen: goed slapen en het serieus nemen van de oppositiepartijen. Dit laatste is nodig omdat hij afspraken met hen zal moeten maken om tot een meerderheid in de Eerste Kamer te komen.

Rutte strooit met complimentjes:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Voorlopige lijst van mensen die vanochtend compliment van Rutte kregen voor hun inspanningen: Buma, Pechtold, Slob, Roemer en Van Ojik.#apb

Mark Rutte

Rutte en Wilders in debat

Eerder vanochtend:

Rutte in debat met Wilders. Foto NRC / David van Dam

Geert Wilders

'Poldersteun of politieke steun'

Pechtold voert de druk op. Is de minister-president van plan en bereid om zijn minister van Sociale Zaken terug te sturen naar de partners? Wil hij de ruimte laten verkennen - als die beperkt blijkt, haakt Pechtold af. Hij wil weten van de premier of hij op zoek is naar poldersteun of politieke steun.

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte vraagt om intentie samen te werken; niet de dag om nu concreet punten uit te wissselen, zegt hij tegen CDA en D66 #apb

Rutte wil eerst het verloop van vandaag afwachten. Hij wil dus niet vandaag al tot een akkoord met de oppositie komen.

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Pechtold draait duimschroeven aan: gaat Asscher nu heronderhandelen? Rutte wil niet concreter worden met vervolgstappen. D66 accepteert dit.

Lees hier ons uitgebreidere nieuwsbericht over de toezeggingen van Rutte omtrent het sociaal akkoord.

sociaal akkoord

De toezeggingen van Rutte

Wat Rutte zojuist heeft gezegd:

  • Rutte wil praten met de sociale partners die hun handtekening hebben gezet onder het sociaal akkoord, om het eventueel versneld in te voeren.
  •  Het versneld invoeren is een wens van D66 en CDA: Buma en Pechtold zeiden dat zojuist.
  • Volgens Rutte is de ruimte voor aanpassing van het akkoord beperkt, zo niet afwezig.
Mark Rutte, sociaal akkoord

CDA voegt zich bij D66

Ook het CDA wil een versnelde invoering van het sociaal akkoord. Dat is een handreiking naar het kabinet, twittert onze politiek redacteur Thijs Niemantsverdriet:

Twitter avatar thijsniemant T Niemantsverdriet CDA en D66 doen dus al een handreiking aan het kabinet. #apb #sociaalakkoord

En deze handreiking van CDA en D66 geven de partners een mooie onderhandelingspositie. Politiek journalist Erik van der Walle van NRC:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Buma steunt Pechtold: sociale partners mogen hier niet doorslag geven. Rutte zoekt steun in Kamer zonder sociale partners te bruskeren. #apb

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte wil opnieuw praten over aanpassingen sociaal akkoord, maar wil het niet opblazen. Dat geeft bonden mooie onderhandelingspositie! #apb

sociaal akkoord

Cruciaal moment: hoe ver gaat Rutte voor steun D66?

D66-leider Pechtold begint over zijn speerpunt: versnelling van het sociaal akkoord. Dat is een voorwaarde voor D66 om het kabinet te steunen. Pechtold wil dat hervorming van de WW-duur en het ontslagrecht eerder worden ingevoerd. Pechtold wil weten of Rutte bereid is om het akkoord open te breken, in ruil voor steun.

Twitter avatar Leon_Willems Leon Willems 12:00 uur opening kabinet aan D66. Heronderhandelen MET D66 en soc partners over versnellen soc akkoord. Extra geld onderwijs, mits gedekt

"Wij willen uiteindelijk die handtekeningen eronder laten staan van de sociale partners", zegt Rutte. De ruimte om hier met hen over te spreken is er wel, zegt hij, maar die is zeer beperkt, zo niet afwezig. Rutte wil dus wel met de sociale partners praten, maar dat mag niet ten koste gaan van het akkoord. Want dat komt de rust in de samenleving niet ten goede.

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte wil wel praten, maar wil sociaal akkoord zeker niet opblazen. Vindt Pechtold te weinig: heeft kabinet regie, of de polder? #apb

D66, sociaal akkoord

Nog even over Arts en Auto

Twitter avatar Leon_Willems Leon Willems Bestaat het blad Luiers & Leed nog?

Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus @Leon_Willems @sheilasitalsing Dat heet tegenwoordig Bugaboo en Baby

Geert Wilders, Mark Rutte

"'Nivelleren, de feiten"

Ondertussen mengt ook Jort Kelder zich in de discussie van eerder over nivelleren. Hij twittert een foto van zijn belastingaangifte.

Twitter avatar jortkelder Jort Kelder Nivelleren, de feiten: deze onverzekerde zelfstandige betaalt €189k belasting (54%), ex-winstbel. en 27k Rijkentax. http://t.co/vhuFn6Bvdq

nivelleren, Jort Kelder

"Wilders doet me denken aan het blad arts en auto"

Wilders zegt dat ouderen vierentwintig uur per dag in een luier zitten door de bezuinigen van het kabinet, terwijl Rutte wel met cheques voor Griekenland zwaait. Hij haalt debattrucjes uit, reageert de premier. Hij doet hem denken aan het blad Arts en Auto:

"Twee totaal ongerelateerde onderwerpen. Ze hebben werkelijk niets met elkaar te maken. Dat doet Rutte met de onderwerpen ouderenzorg en Griekenland."

De reactie van Wilders:

Twitter avatar kajleers Kaj Leers #Wilders: “U zou een spiegel moeten kopen, u om moeten draaien en er nooit meer in moeten kijken.” Túúrlijk. Wilders losing it. #apb

Geert Wilders

Telefoons en iPads

In de klas mag het niet, in de Kamer wel. De algemene beschouwingen zijn een lange zit. Ook voor politici.

Twitter avatar sesajas Sherlo Esajas Wie niet op zijn telefoon of iPad kijkt is af. http://t.co/WdB6msgqt4

Twitter avatar JosHeymans Jos Heymans Ik tel 48 Kamerleden die tijdens de beantwoording van Rutte bezig zijn met hun smartphone of tablet. Maar dat kan ook werk zijn. #apb

Twitter avatar fritswester frits wester @Kuiper151087 ach vroeger lazen ze stukken tijdens dit soort debatten en stuurden steeds briefjes naar elkaar via bodes. Nieuwe tijden...

Participeren of bezuinigen

Het gaat nu over het woord 'participatiesamenleving'. En over de klassieke vraagstelling: hoeveel verantwoordelijkheden kun je als overheid delegeren? Arie Slob van de ChristenUnie merkt op dat het kabinet de schijn tegen heeft: een participatiesamenleving is eigenlijk een verkapte bezuiniging.

Henk Krol van 50Plus wil weten waarom de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) het gesprek met de staatssecretaris heeft gestaakt. Daarmee probeert hij de aandacht af te leiden van problemen binnen zijn eigen partij, zegt onze politiek redacteur Tom-Jan Meeus.

Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus Henk Krol probeert de problemen in zijn partij weg te interrumperen #apb

De vraag over welke taken bij de gemeenten komen te liggen volgen op de opmerking van GroenLinks-voorzitter Bram van Ojik, dat juist in crisistijd mensen steun nodig hebben en dat het niet gepast is om als overheid een stapje terug te doen.

Door het beleid van het kabinet is het juist moeilijker voor mensen om mee te doen met de samenleving, zegt Emile Roemer. "U straft mensen als ze ziek zijn. U verergert het alleen maar."

Rutte:

"Mijn punt is niet dat de samenleving niet genoeg doet. Mijn punt is dat ons land verder is dan de politiek. En dat wij als politiek de taak hebben te signaleren welke trends er in de samenleving spelen. Als we daar op een goede manier op inspelen, leidt dat tot een meer bezielend verband in de samenleving."

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Discussie participatiesamenleving gaat nu over zorg, werkloosheid, bejaardenzorg, koopkracht, vrijwilligerswerk en nog wat onderwerpen #apb

participatiesamenleving

Grapje van parodie

Wat duiding van onze koning bij de interruptie van Wilders:

Twitter avatar Koning_NL Willem-Alexander Moeder voorspelt dat mijnheer #Rutte straks aan de Paleispoort staat te snikken omdat mijnheer #Wilders zijn lunch verstopt heeft. #apb

Geert Wilders

Kijk mee met het debat

U kunt het debat vandaag overigens hier meekijken. Al komt dat de productiviteit misschien niet ten goede.

Twitter avatar mklerx Martin Klerx De #apb zijn echt funest voor mijn productiviteit. Maar ja, werken loont ook amper meer, dus ik blijf maar kijken.

algemene politieke beschouwingen

"Ga naar huis"

Wilders is voor het eerst vandaag naar de interruptiemicrofoon gelopen. Hij verwijt Rutte dat er geen draagvlak is voor zijn kabinet.

"Deze premier ziet geen lichtpuntjes, deze premier ziet sterretjes. Ga naar huis, stap op, en biedt het land de mogelijkheid om échte leiders te kiezen."

Rutte vindt dit "gemakzuchtig", antwoordt hij. Onze politie redacteur Erik van der Walle op Twitter:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Op vraag van Wilders noemt Rutte het niet verrassend dat draagvlak kabinet terugloopt. 'Voor eergevoel, moet je niet in politiek gaan' #apb

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte: Dat mensen onderweg niet met gladiolen staan, accepteer ik. #apb

Een bekende metafoor: over gladiolen had Rutte het al eerder.

Ambtenaren Rutte niet in plenaire zaal

Het lijkt erop dat Rutte wel goed geslapen heeft (zie wat Rutte wél moet doen). Hij heeft zijn ambtenaren thuisgelaten.

Twitter avatar DerkStokmans Derk Stokmans De premier lijkt vol zelfvertrouwen. Hij heeft zijn ambtenaren niet naar de plenaire zaal meegenomen.

Een vrolijke Rutte begroet Samsom. Foto ANP / Martijn Beekman

Mark Rutte

Sportjournalist Roemer

Emile Roemer van de SP is sportjournalist geworden.

Onze redacteur Derk Stokmans vanuit Den Haag:

Twitter avatar DerkStokmans Derk Stokmans Roemer is sportjournalist geworden, en vraagt aan Rutte: hoe vind u zelf dat het gaat?

Emile Roemer

Wat moet Rutte wél doen

Hoe kan de premier zich staande houden vandaag? NRC Handelsblad maakte een lijstje.

- Goed slapen. Eerst een dag luisteren, en vervolgens een dag praten. De algemene beschouwingen zijn een mentale en fysieke marathon voor de premier.
- Neem oppositiepartijen serieus. Rutte moet de arbeidsintensieve tegenbegrotingen van de oppositie met respect behandelen. Meer nog dan in andere jaren, omdat hij de partijen nu nodig heeft voor een meerderheid in de senaat.
- Ontwijk het frame van de tegenstander. Rutte is een politieke autist, Job Cohen een bedrijfspoedel. Vooral Wilders is een meester in het framen van de tegenstander. Rutte moet dit voorkomen.
- Bedien je kiezer. Bedien je kiezer. Rutte is leider van alle Nederlanders, maar óók leider van de VVD. Hij zal dus niet alleen het kabinetsbeleid moeten verdedigen, maar ook de unieke rol van zijn partij daarin.
- Handen vrijhouden. Gezien de afhankelijkheid van de oppositiepartijen voor een meerderheid in de Eerste Kamer, kan Rutte maar beter geen dingen zeggen die de verhoudingen verder onder druk zetten.

Mark Rutte

Over alles valt te praten

CDA-leider Buma vraagt of Rutte bereid is de fundamenten van het kabinetsbeleid ter discussie te stellen. Volgens Buma zijn die fundamenten: nivelleren en lastenverzwaringen. Rutte praat er handig omheen, twittert onze politiek redacteur Erik van der Walle vanuit Den Haag:

Twitter avatar erikvderwalle Erik van der Walle Rutte stelt dat grondslagen (nivelleren, hogere belasting) die Buma noemt,geen grondslagen zijn. En natuurlijk, over alles is te praten #apb

Politiek verslaggever Ron Fresen van de NOS noemt het "laveren".

Twitter avatar ronfresen Ron Fresen Premier Rutte "kabinet staat open voor betere ideeën maar binnen kaders (VVD ) en met evenwichtig inkomensbeeld (PvdA)" Zo laveert hij #APB

Sybrand Buma

Waar draait het vandaag om?

Kort gezegd: om steun van de oppositie. Die is nodig om een meerderheid te behalen in de Eerste Kamer. Het is aan Rutte om de oppositiepartijen te laten zien dat hij bereid is tot samenwerken. Elke partij wil dat op een andere manier doen, schreef onze politiek redacteur Thijs Niemantsverdriet vandaag in nrc.next::

Niet alleen doen er veel partijen met tegengestelde en elkaar soms uitsluitende wensen aan mee, ze willen allemaal op andere borden schaken. D66 wil het vooral over hervormingen in het sociaal akkoord hebben, het CDA over het totaal aan lastenverzwaringen, de ChristenUnie over de omvang van het aanvullende pakket van 6 miljard bezuinigingen, GroenLinks over het zwaarder belasten van milieuvervuiling en de SGP de over de positie van gezinnen.

Roemer maakt er een grapje over:

Twitter avatar thijsniemant T Niemantsverdriet Klaar voor de tweede dag van de #apb. "We zijn er bijna uit samen," grapt Roemer tegen Zijlstra in de wandelgangen.

Lees hier ons nieuwsbericht over dag 2 van de beschouwingen.

Geroezemoes in de Kamer

De tweede dag van de Algemene Beschouwingen gaat van start. Premier Rutte zal vandaag reageren op de punten die de oppositiepartijen gisteren hebben aangedragen over de Miljoenennota. Hij zal naar verwachting een paar uur praten. Nu klinkt er nog vooral geroezemoes in de Kamer.

Mark Rutte