Google Street View gaat ondergronds bij deeltjesversnellerinstituut CERN

Het is bekend van het Higgsdeeltje: CERN, het deeltjesversnellerinstituut bij Genève. Door de 27 kilometer lange, ondergrondse en ringvormige LHC-versneller van CERN razen protonen met bijna de lichtsnelheid. Google nam er een kijkje en zorgde ervoor dat het instituut nu ook te bekijken is op Street View.

De Large Hadron Collider-deeltjesversneller, de grootste ter wereld, ziet er van dichtbij zo uit:


Grotere kaart weergeven

Een team van Google verbleef in 2011 twee weken bij CERN om alles vast te leggen. In het gigantische complex is namelijk wel meer te zien dan alleen de tunnel. In de versneller vinden op vier plaatsen frontale botsingen plaats tussen protonen (positief geladen kerndeeltjes) die met 99.9 procent van de lichtsnelheid in tegengestelde richting draaien. De deeltjesbotsingen worden geregistreerd in vier reusachtige detectors, ATLAS, CMS, LHCb en Alice.

Hieronder kan je bijvoorbeeld rondkijken bij Atlas - zo groot als het paleis op de Dam, zo zwaar als de Eiffeltoren en met details fijner dan de dikte van een haar. NRC omschreef de werking van Atlas als volgt:

“Door de LHC-versneller razen protonen met bijna de lichtsnelheid. Die deeltjes zijn opgehoopt in van elkaar gescheiden pakketjes. Zo’n 1.400 pakketjes draaien elke seconde 11.000 rondjes linksom door de LHC-ring, zo’n 1.400 andere draaien elke seconde evenveel rondjes rechtsom. Precies in het hart van de Atlas-detector kruist elk pakketje bij elk rondje een tegenligger. Dat geeft deeltjesbotsingen, inderdaad: bij elke kruising klapt een stel deeltjes frontaal op elkaar. En uit die botsingen proberen fysici met een cocktail van fysica, statistiek en precisiemetingen Higgsdeeltjes te destilleren. De kunst van het meten, met Atlas dus, is om die sporadisch opduikende Higgsdeeltjes te herkennen.”


Grotere kaart weergeven

En dit is CMS, de tweede grote detector op CERN.


Grotere kaart weergeven

Ook Alice weegt evenveel als de Eiffeltoren, ongeveer 100.000 ton. Het staat in een grote kelder bij het Franse Ségny, op 52 meter diepte. Het meetapparaat heeft de vorm van een liggende cilinder, 26 meter lang en met een diameter van 20 meter. De bundelpijpen van de LHC-versneller lopen er dwars doorheen, in de lengterichting. Alice registreert wat er gebeurt als twee van die loodzware en supersnelle kernen frontaal op elkaar botsen, diep in het hart van haar cilinder. NRC schreef daar eerder over:

“Mini big bangs noemen de Cern-fysici zulke deeltjesbotsingen. Héél kortstondig en héél lokaal wordt bij zo’n klap namelijk zoveel energie samengebald dat de omstandigheden lijken op die in het heelal, een honderdduizendste seconde na de oerknal. De temperatuur loopt op tot 1.500 miljard graden, 100.000 keer de temperatuur in het hart van de zon. De loodkernen vallen uit elkaar in hun allerkleinste bouwsteentjes, de ‘quarks’. En er ontstaat een minuscuul druppeltje van de gloeiendhete quarksoep die de kosmos kort na de oerknal moet hebben gevuld.”


Grotere kaart weergeven

En dit is de andere kleinere detector van CERN, LHCb>


Grotere kaart weergeven