CDA verpakt opening als lijst keiharde eisen

Partijleider Buma presenteerde vanmorgen alternatieven voor het kabinetsbeleid. Geen nivellering en minder lasten.

CDA-leider Sybrand Buma wil met een lagere inkomstenbelasting de lasten verlichten, maar ‘roomt’ dat extra geld voor belastingbetalers direct af door toeslagen te verlagen.

Het is maar één van de maatregelen die het CDA vandaag, in aanloop naar de Algemene Politieke Beschouwingen deze week, presenteerde als alternatief voor de plannen van de regeringscoalitie van VVD en PvdA.

Maar het is een onthullende. Het toont dat de lastenverlichting die Buma van het kabinet eist als voorwaarde voor politieke steun, relatief is. Want wat Buma doet, heet formeel wel lastenverlichting maar levert gezinnen gemiddeld weinig op. Het idee slaat dus geen groot gat in de Rijksbegroting, wat fijn is voor het kabinet.

Het lijkt erop dat Buma zo onderhandelingsruimte biedt, terwijl hij tegelijkertijd het beeld van lastenverlichting probeert op te houden. Dat is niet gek, want nu de VVD in de coalitie met de PvdA naar het politieke midden is bewogen, zit er tussen VVD en PVV een gat op de positie ‘redelijk’ rechts.

Die positionering zit ook in andere voorstellen van Buma: het deels ontkoppelen van lonen en uitkeringen en het schrappen van een tegemoetkoming voor minima. Het is allemaal klassiek rechts: verklein de inkomsten van de armsten in de hoop dat ze sneller een baan zoeken. Die laatste twee plannen zal coalitiepartij PvdA niet slikken. Maar het kabinet kan wel een andere eis van het CDA inwilligen: geen extra nivellering in de 6 miljard extra bezuinigingen voor 2014 van het kabinet. Sterker nog, die eis is al ingewilligd, want het pakket nivelleert niet. Dat is ook slim onderhandelen: een voorwaarde stellen waaraan al is voldaan, zodat je winst kunt claimen.

De komende maanden moet het kabinet meerderheden in de Eerste Kamer vinden voor zijn plannen. Het CDA blijft een natuurlijke bondgenoot, ondanks alle onderlinge kritiek. Dit weekend leek de coalitie ook wat richting het CDA te bewegen. PvdA-leider Diederik Samsom zei dat er over lastenverlichting te praten viel, een boodschap die VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra ook afgaf. Zijlstra zei ook dat het akkoord met werknemers en werkgevers niet heilig is. Dat valt te lezen als sympathie voor de wens van CDA, maar ook ChristenUnie en D66, om komend jaar ook nog aan de nullijn voor ambtenaren vast te houden. Daar moet nog wel een slimme truc worden bedacht, want volgens de PvdA staat het akkoord „als een huis.”