Voodoo en de kracht van beelden: steken om een persoon te raken

Maxim Februari’s Een vorm van Voodoo (NRC Handelsblad, 16 september) was weer een intrigerend stukje. Als Doutzen Kroes zegt dat ze „totaal niet op haar foto’s lijkt, vooral niet als ze net wakker wordt”, kan ik me daar best wat bij voorstellen.

Maar waar Maxim lijkt te suggereren dat er bij Doutzens ontwaken geen foto kan worden afgedrukt waarop ook zijzelf zich als zodanig zou herkennen, gaat het om andere koek.

Waar Maxim opmerkt dat het door een lezeres in een medaillon meedragen van zijn beeltenis lijkt op een vorm van voodoo, geldt iets dergelijks. Zoals bekend steken bijgelovigen soms zelfs scherpe dingen in foto’s om in feite de persoon in kwestie te raken.

En niet-bijgelovigen doen soms dingen met foto’s die ze eigenlijk met de gefotografeerde zouden willen doen.

Kortom, in al deze gevallen is het wel degelijk mogelijk dat een foto door ons (als een inderdaad belichaamd perceptueel systeem) tot zodanige informatie wordt verwerkt, dat wij spreken van het een of andere bewustzijn van een of andere werkelijkheid.

Hoe vaak merken we in dit verband niet op dat een beeld meer zegt dan duizend woorden (waarmee ik alles behalve bedoel dat Maxim maar geen stukjes meer moet schrijven).

Gé Calis