Stiekem best blij dat Lehman viel

Robert Willens

foto’s Chantal heijnen

Er was een tijd, niet eens zo heel erg lang geleden, dat Robert Willens een miljoen dollar per jaar verdiende. Plus bonus. Plus aandelen. Maar dat werd snel minder. Want het jaar daarop betaalde de bank hem aanzienlijk minder: hij ging er eenvijfde op achteruit, simpelweg door een lagere bonus te krijgen. Het jaar daarna daalde dat nog verder, en zo ging dat door. Binnen vijf jaar was Willens’ beloning tot een schamele 200.000 dollar.

Hij had ook wel door dat ze hem kwijt wilden, zegt de 66-jarige nu. „Ze waardeerden oude mensen daar niet echt.”

Hij probeerde beschaafd geformuleerd protest aan te tekenen – mislukt. Hij deed een poging met feitelijke belastingadviseursbezwaren – kansloos. Humor dan maar? „Voor dat geld kom ik mijn bed toch niet meer uit”, zei hij. Of zo: „Ik was bang dat als ik nog naar kantoor zou komen, ik een rekening zou krijgen.”

Het hielp allemaal niet, Lehman won en had weer een dure werknemer minder. Willens begon zijn eigen bedrijf. Kijk, dit is het, wijst hij naar zijn eigen bureau en dat van een assistent. Hij huurt één kamer op een 30ste verdieping, ver weg van Wall Street. Het is hier stil voor New Yorkse begrippen, veel meer dan taxigetoeter hoort hij niet, zo vlakbij de zuidrand van Central Park.

Willens is vooral tevreden met wat hij níét aan Lehman heeft overgehouden.

„Geen bedrijfsmatige onzin.”

„Geen vergaderingen.”

„Geen uitjes om collega’s zogenaamd beter te leren kennen.”

De helft van wat hij als belastingadviseur bij Lehman deed, zo ziet hij nu pas, was totaal onproductief. Interessanter was de kern van zijn werk: hij adviseerde cliënten van de bank over belastingvoordelen bij een fusie of overname. Bij de boekhouding van de bank zelf was hij niet betrokken, haast hij zich te zeggen.

Toen het bedrijf instortte voelde hij er weinig bij. Te boos nog over de salaristruc. Niet dat hij hóópte dat het bedrijf ten onder zou gaan, maar op warme zoete gevoelens kon hij zichzelf niet betrappen.

De val kwam hem duur te staan. Hoe meer carrière je maakte, des te meer beloning in aandelen, die bovendien pas jaren later verkocht mochten worden. Daarmee bleef personeel hangen en namen werknemers minder kortetermijnrisico’s – precies zoals overheden nu meer willen.

Willens verkoopt zijn kennis. Hij schrijft een nieuwsbrief met een of twee stukken – zeven dagen per week, nog geen dag gemist. Een abonnement kost 75.000 dollar. Willens heeft er lol in en verdient meer dan dat miljoen van Lehman.

Het enige waar hij spijt van heeft is dat hij niet eerder wegging. „Ik durfde niet. Weg bij de bank? Een afschrikwekkend idee.” Nu is hij blij dat Lehman omviel, ook al jaagde het een jarenlange recessie aan waar miljoenen nog steeds last van hebben. „Zulke diepe gedachten heb ik er niet bij”, zo doet hij zijn eigen rol af. „Heeft vast te maken met dat het voor mij zo goed afliep.” Want eigenlijk, zegt Willens, „zijn dit de vijf mooiste jaren van mijn carrière”. Dank je wel, Lehman Brothers.

Freek Staps