Ode aan de levenslust en de veerkracht

Als er een jachtgeweer aan de muur hangt, wordt die in de laatste akte ook gebruikt, zo formuleerde Tsjechov een ijzeren toneelwet. Na Gloria weten we dat dat ook opgaat voor paintballpistolen.

In deze Chileense film volgen we een 58-jarige dame die zich nog in het volle leven bevindt. Zo’n rots in de branding op kantoor, wier pensionering een groot verlies zal blijken te zijn. Gescheiden, met kinderen die het druk hebben met eigen kinderen, vrienden of een vage Zweedse minnaar. Op weg naar haar werk door een grauw Santiago zingt Gloria mee met de smartlappen op de autoradio. En ’s avonds in de ouderendisco hoopt ze liefde te vinden, of op zijn minst goed gezelschap. Niet dat ze daarop rekent, laat staan dat ze er naar smacht: alleen overleeft Gloria ook wel. Tot Rodolfo haar routine verstoort: pas gescheiden, eigenaar van een pretpark. Hij declameert liefdesgedichten zonder Gloria daarmee volledig te ontwapenen; ze heeft teveel van de wereld gezien. En Rodolfo is nogal spooky: zo is hij er, zo is hij weer weg.

Gloria is een fijne, toegankelijke film vol bitterzoete humor. Helemaal vrij van de arrogantie van de jeugd is deze film van de Chileense regisseur Sebastián Lelio over de generatie van zijn moeder niet. Als de senioren aan het diner zwatelen over de ‘spirituele revolutie’ die ze bij de jeugd waarnemen „al heb ik geen Facebook of Twitter”, dan luidt het signaal: niet meer bij de tijd. Ook Gloria’s voorliefde voor disco en ballades uit de jaren zeventig wekken die indruk.

Of neem de vrijscènes, die met ouderen al wat afstotend ogen. De zwaartekracht heeft gezegevierd, dat zien we: vel lubbert en rimpelt, haar groeit op verkeerde plekken, het krolse knorren, zuchten en smakken heeft iets dierlijks. Doe liever het licht uit, denk je dan. En de microfoon mag ook wel weg. Lelio maakt het in Gloria nog wat erger door gretig in te zoomen op korset, steunkous en andere hulpmiddelen waarmee de helden hun postuur in bedwang houden.

Maar de film is wel consequent: ook de jeugd bekijkt regisseur Lelio met mild sardonische blik. De toon is er een van opgewekte weemoed, Gloria is als film eerder een ode aan de levenslust en veerkracht dan een trieste blik op naderende ouderdom. En je respect voor Gloria groeit als ze bij tegenslag niet in haar schulp kruipt, maar het casino op stelten zet, aan de boemel gaat en ’s ochtends op het strand ontwaakt. Het YOLO-gevoel, zeg maar: vaak is Gloria op haar hoede, soms doet ze verfrissend idioot. Een echte vrouw die nog lang niet is uitgerangeerd.

Coen van Zwol