‘AM’ is nieuwe mijlpaal van de Arctic Monkeys

Nick O'Malley, Alex Turner, Matt Helders en Jamie Cook Foto Reuters

Gedurfd openden de Arctic Monkeys hun optredens als hoofdact van de eerste avond van het Best Kept Secret-festival in juni met een nieuw nummer. Do I wanna know? was beduidend langzamer dan alles wat de Engelse rockband eerder liet horen. Het klonk dreigend en getergd, met smachtende achtergrondzang en een tekst die van een stalker zou kunnen zijn. Als openingsnummer van hun vijfde album AM zet het de toon van de spectaculaire nieuwe richting die de Arctic Monkeys zijn ingeslagen, met een sound die het midden houdt tussen de afgemeten beats van hiphop en r&b en de monumentale drum- en gitaarbehandeling van een hardrockband uit de jaren zeventig.

Zanger Alex Turner omschrijft de nieuwe richting als ,,beats van Dr. Dre die met het bloempotkapsel van Ike Turner door de woestijn galopperen op een Fender Stratocaster.” Het eerste dat opvalt aan het album is de zorg die besteed is aan de achtergrondzang, van de opzwepende whoo whoo-kreten in One for the road tot het zoete ooh-la-lala-koor van Mad sounds.

De invloed van de Queens Of The Stone Age, die de Arctic Monkeys najoegen door op hun vorige twee albums te werken met Josh Homme, ontstijgen ze nu in muziek die vanuit een beheerste basis explosief kan uitpakken. Het sluimerende ritme van Arabella ontploft in een gitaarriff die Black Sabbath had kunnen zijn. In RU mine? gaat drummer Matt Helders tekeer als een hedendaagse Keith Moon, om in I want it all weer een gedisciplineerd rockritme aan te houden. De Prince-achtige ballad No. 1 party anthem vraagt om een veld vol zwaaiende armen, terwijl de surfbeat van Fireside de heupen in beweging zet.

Elf jaar na het debuut is Alex Turner uitgegroeid tot een inventief en oorspronkelijk rockdichter, die eer betoont aan zijn held John Cooper Clarke met een op muziek gezette versie van diens gedicht I wanna be yours. Sterke songs als het puntige Snap out of it en de prachtige ode aan de helende werking van muziek Mad sounds maken AM een album zonder zwakke punten. Arctic Monkeys bereiken een nieuwe mijlpaal in het elfjarig bestaan met muziek die toegankelijk en uitdagend tegelijk is.

Jan Vollaard