next shopt Aanmaakblokjes

Het wemelt in de winkel van ‘verantwoorde’ producten en ‘gezonde keuzes’. Wat is het beste?

Het is duimen voor een laatste zonnig weekend. Als dat lukt zal in menig achtertuin en stadspark de barbecue worden aangestoken. De meeste tuingrillers steken de kooltjes of briketten met aanmaakblokjes aan. Die blokjes zijn er grofweg in twee soorten: wit en bruin, in verschillende samenstellingen.

Barbecuecateraar Jeroen Hazebroek van Het Kookvuur heeft z’n voorkeur: bruine blokjes van geperst zaagsel met paraffine, die veel hitte geven en schoon opbranden zodat er geen smaak van achterblijft. Zaak is om op tijd te beginnen om de barbecue rustig warm te laten worden en de aanmaakblokjes helemaal opbranden. Zeker de blokjes met aardolieproducten (paraffine, petroleum, kerosine of andere koolwaterstoffen) moeten helemaal opgebrand zijn voordat het vlees erop kan.

Met briketten, tipt Hazebroek, maak je een bergje waar je twee of drie blokjes in het midden legt. Met houtskool gebruik je evenveel blokjes, maar leg ze dan bovenop de kooltjes.

Fire-Up ecologische aanmaakblokjes

€3,49 bij Marqt, 144 blokjes

Gebruik: Duurzaam:

Deze blokjes bevatten enkel hernieuwbare bronnen: onbewerkt restmateriaal van naaldhout met het FSC-keurmerk – hout uit duurzaam beheerde bossen – en een mix van plantaardige oliën. 1 tot 2 procent daarvan is palmolie, de rest van de mix is een geheim recept. Directeur Kees van Opstal van Fire-Up verzekert dat de oliën van duurzame plantages komen. Het beetje palmolie komt van plantages die zijn aangesloten bij de ‘Roundtable on Sustainable Palm Oil’ (RSPO), een garantie dat er geen regenwoud voor is gekapt.

‘Brandt CO2-neutraal’, staat groot op de verpakking, maar dat is niet zo gek: hout slaat CO2 op en als dat verbrandt komt die CO2 weer vrij. De CO2 die vrijkomt staat daarom gelijk aan wat de gebruikte planten hebben opgenomen. Bij de productie, de verpakking en het transport komt ook weer CO2 kijken. Daar staat tegenover dat de verpakking deels van gerecycled papier is gemaakt, en het bedrijf het productieproces zo ‘milieuminded’ mogelijk probeert in te richten.

Klein nadeel van deze blokjes is dat ze vrij lastig aangaan. Staat ze eenmaal in brand dan geeft het weinig rook en ruikt het nergens naar.

Hema aanmaakblokjes

€0,95, 24 stuks

Gebruik: Duurzaam:

De bruine blokjes van Hema zijn gemaakt van naaldhout. Navraag leert dat de blokjes gemaakt zijn van naaldhout met FSC-keurmerk – op de verpakking staat het niet.

De brandstof in de blokjes is uit aardolie gewonnen paraffine, waar ook veel kaarsen van worden gemaakt. Paraffine is dus een fossiele brandstof, die opraakt.

Voor de barbecue is paraffine daarentegen juist prettig, omdat het doorgaans schoon opbrandt en het daarna niet in de kooltjes of briketten trekt, en dus ook niet in je sateetjes.

De Hema-blokjes gaan makkelijk aan, zonder sterke geur of veel rook. Ze branden bovendien erg lang. Volgens de verpakking tien minuten, en dat klopt wel aardig.

Albert Heijn aanmaakblokjes wit

€1.01, 28 stuks

Gebruik: Duurzaam:

Op de witte aanmaakblokjes van Albert Heijn staat dat ze zijn gemaakt van petroleum, en dat ze licht ontvlambaar zijn. Petroleum is net als paraffine een fossiele brandstof uit aardolie en daarmee eindig.

Ze zijn inderdaad licht ontvlambaar, en blijven prima branden. Groot nadeel is de rook die ontstaat: dik en zwart, met een hele vieze geur, die doet denken aan een prullenbak die in de fik staat. Dat ze van petroleum zijn gemaakt maakt ze weinig duurzaam. Ze worden wel in Nederland gemaakt, wat transport scheelt en waar de gebruikte stoffen volgens Europese richtlijnen gecontroleerd worden.

Erg ongezond is de rook overigens ook weer niet, mits je ze buiten gebruikt en de blokjes helemaal laat opbranden voor je gaat barbecuen. Een kaars in een restaurant is erger, omdat die binnen staat en de paraffine of stearine daarin vaak slecht verbrandt. Zolang het blokje maar helemaal opbrandt voor het vlees er op gaat, is er niet zoveel aan de hand. Onduidelijk is of dat gebeurt: er blijft een klein, zwart ‘lijkje’ over van het blokje na verbranding.

Albert Heijn aanmaakblokjes bruin

€1.39, 48 stuks

Gebruik: Duurzaam:

De AH heeft ook bruine blokjes van het eigen merk, met enkel ‘milieuvriendelijk’ op de verpakking. Geen uitleg, maar bij moederbedrijf Ahold weet een woordvoerder dat de in Nederland gemaakte blokjes bestaan uit plantaardige oliën en FSC-houtsnippers.

De blokjes gaan te makkelijk uit in een licht briesje als ze net aanstaan, maar eenmaal goed in brand is de lichte rook die er afkomt vrijwel geurloos, slechts een beetje een houtlucht.

Ze zijn bovendien wat goedkoper dan de witte blokjes van de grootgrutter: De witte gaan voor 3,6 cent per stuk, de bruine 2,8 cent.

Handy aanmaakblokjes

€1,29, bij Blokker. 48 stuks.

Gebruik: Duurzaam:

De witte aanmaakblokjes van Handy, te koop bij onder meer Blokker en Marskramer, zijn eigenlijk van Golden Flame International. De blokjes bevatten kerosine. De zeer uitgebreide lijst met waarschuwingen op de verpakking laten weinig aan de verbeelding over: „Bij contact met de huid: met veel water en zeep wassen”, „Bij onwel voelen een ANTIGIFCENTRUM raadplegen”. Kerosine is een aardolieproduct, en dus niet duurzaam. Ze komen van producenten in Nederland, België en Duitsland.

Ze branden goed, maar de zwarte rook die het afgeeft stinkt behoorlijk en ook bij hier blijft wat van ’t blokje over.