Makelaarsvereniging NVM en dochter dreigen te breken

De NVM, Nederlands grootste makelaarsvereniging, probeert haar softwarebedrijf Realworks uit de markt te drukken. Dat stelde de NVM-dochter gisteren in de Ondernemingskamer.

Een verzwegen conflict werd gisteren een open oorlog. De verhoudingen tussen Nederlands grootste makelaarsvereniging NVM en haar dochterbedrijf Realworks blijken al zo lang zo verstoord dat een breuk onvermijdelijk lijkt. Dat werd gisteren duidelijk bij de Ondernemingskamer van het Gerechtshof in Amsterdam.

Realworks stelt dat de NVM in strijd met de samenwerkingsovereenkomst de baas speelt. De dochter vraagt een gerechtelijk onderzoek. De NVM is wel grootaandeelhouder, maar heeft geen meerderheid in zeggenschap. Bijna de helft van de aandelen, 44 procent, is van medeoprichters en broers Theo en Jan Dorresteijn, die respectievelijk directeur en commissaris zijn.

De NVM breekt Realworks „langzaam maar zeker af”, zei de advocaat van het softwarebedrijf. De makelaarsvereniging zou de belangen van Realworks niet alleen miskennen, maar ook bewust schade toebrengen.

De NVM op haar beurt ziet geen reden voor een onderzoek. Algemeen bestuursvoorzitter Ger Hukker sprak gisteren wel van een „impasse”. Hij zei de laatste vierenhalf jaar „persoonlijk betrokken” te zijn geweest bij de samenwerking met Realworks. „Dat is duidelijk niet mijn beste rapportcijfer, hoe ik het er vanaf heb gebracht.”

Realworks (6 miljoen euro omzet, 2,3 miljoen euro winst) levert software voor dagelijks makelaarswerk en om het landelijke woningaanbod uit te wisselen. Samen met woningsite Funda, ook marktleider, vormt het een van de twee cashcows van de NVM.

Realworks maakt verhoudingsgewijs meer winst dan alle AEX-fondsen, meer dan Microsoft of Apple, betoogde de advocaat van de NVM. De winst vloeit weer terug naar de Realworks-klanten, de NVM-leden die dankzij de dividenduitkering minder contributie hoeven te betalen. De NVM-advocaat miste een motief: waarom zou je zo’n prachtig bedrijf dwarszitten?

Omdat de NVM inmiddels spijt heeft van de oprichting van haar lucratieve, maar ‘lastige’ dochter in 2004, bepleitte de advocaat van Realworks. In 2009 al blijkt de vereniging een nieuwe toekomstvisie voor ict te hebben opgesteld, waarin zwart op wit staat dat de NVM overweegt zélf in de softwaremarkt te stappen.

Een nieuw systeem om Realworks en concurrerende softwarebedrijven buitenspel te zetten, is sindsdien ontwikkeld, zei de advocaat. Het heet iTiara en zou een paar miljoen kosten, maar de vereniging de spil in de markt voor vastgoeddata maken. De advocaat van de NVM herhaalde steeds dat iTiara nog slechts „een plan” is. Realworks zegt een dergelijk systeem al wordt gebruikt bij concurrenten.

De voorzitter van de Ondernemingskamer vroeg nadrukkelijk of moeder en dochter eigenlijk nog wel bij elkaar willen blijven. Is er genoeg vertrouwen voor een toekomst?

„Het verleden zit ons niet mee”, zei de advocaat van Realworks. Het NVM-bestuur heeft haar ledenraad pas dit jaar meer openheid gegeven over het conflict met Realworks. Maar sinds 2008 blijkt het gebrek aan onderlinge „synergie” al te leiden tot verhitte aandeelhoudersvergaderingen. Er is „een leger aan externe onderzoekers” gepasseerd: vier, en zonder resultaat.

Robert van Veelen, ooit interim-directeur van Funda, werd in 2009 bijvoorbeeld als onafhankelijk adviseur gevraagd. Hij concludeerde dat de tegenstellingen eerder groter dan kleiner werden gemaakt. Hij miste kennis en inzet bij het NVM-bureau. NVM-directeur Annie van de Riet voelde zich persoonlijk aangesproken en schoof de onderzoeksconclusies woedend terzijde, weten bronnen.

De Ondernemingskamer besluit binnen twee maanden of het onderzoek gaat doen. Tegelijkertijd stemden beide partijen flauwtjes in met een laatste mediation-poging. Mocht uit onderzoek volgen dat de NVM zich schuldig heeft gemaakt aan wanbeleid, kan een rechtszaak volgen over een schadevergoeding. Realworks zou een sterkere onderhandelingspositie hebben bij gesprekken over verdere samenwerking – of ontvlechting.

NVM-voorzitter Hukker wilde gisteren na de zitting geen vragen van deze krant beantwoorden. Intern zei de vereniging tegen haar leden te blijven streven naar „constructief overleg”.