‘We zijn acteurs, geen personages’

De Britse acteur was in Venetië voor Kill Your Darlings, waarin hij beatdichter Allen Ginsberg speelt. Nog steeds wordt hij belegerd door Potterfans. ‘Je moet daar de humor van inzien.’

Daniel Radcliffe (ruitjeshemd): ‘Voor mij is een kleine film een betere manier van werken: productiever, creatiever.’ Foto AP

Bij de première van zijn nieuwe film Kill Your Darlings op het Filmfestival van Venetië moest hij het met zijn beveiligers op een lopen zetten om honderden gillende meisjes voor te blijven. De Harry Potter-reeks mag twee jaar geleden zijn gestopt, acteur Daniel Radcliffe die de tovenaarsleerling vanaf zijn elfde tien jaar lang heeft gespeeld, is onverminderd populair.

„Je moet dat soort taferelen altijd in perspectief blijven zien”, zegt Radcliffe een dag na de première aan het Lido van Venetië. „Elke acteur die was gekozen als Harry Potter zou nu dit soort dingen hebben meegemaakt. Dat moet je nooit vergeten. Het rare is dat dit soort taferelen juist zijn toegenomen sinds Potter is gestopt. Ik probeer er maar om te lachen dat er gisteren vijfhonderd mensen achter me aan zaten, terwijl ik alleen maar het toilet probeerde te bereiken. Ik moest rennen. Ik heb het gered, al moest ik toen nog mensen tegenhouden die met me het toilet in wilden gaan. Je moet daar de humor van inzien, want als je dat te serieus zou nemen zou je er misschien gek van worden. Dat geldt ook voor de paparazzi. Hoe meer je die serieus neemt, hoe meer last je van ze hebt.”

Kill Your Darlings is een kleine onafhankelijke film met een bescheiden budget van 4 miljoen dollar (circa 3 miljoen euro), opgenomen in 24 dagen. Radcliffe (24) speelt de beatdichter Allen Ginsberg. Hij vertolkt hem in zijn jonge jaren, als de dichter zich moet losmaken van zijn ziekelijke moeder, nieuwe vrienden maakt aan de Columbia University in New York, onder wie Jack Kerouac en William S. Burroughs, zijn homoseksualiteit leert aanvaarden en zijn eigen stem vindt als schrijver.

Films over de schrijvers van de Amerikaanse Beat Generation volgen elkaar de laatste jaren snel op. Nog niet zo lang geleden was er de teleurstellende verfilming van door Walter Salles van Kerouacs roman On The Road en het fragmentarische Howl, met James Franco als Ginsberg. Daar komt nu Kill Your Darlings bij van debuterend regisseur John Krokidas. De regisseur zag een parallel tussen het verhaal van de jonge Ginsberg en van Radcliffe: beiden zijn jonge kunstenaars die lang in een keurslijf zaten voordat ze de kans kregen daar uit te breken en een andere kant van zichzelf te laten zien. Hij overtuigde Radcliffe ervan dat hij geknipt was voor de rol, maar moest twee jaar wachten voordat Radcliffe ruimte had in zijn agenda.

Waarom zijn er volgens u opeens zoveel films over de Beat Generation?

„Helemaal verklaren kan ik dat ook niet. Het lijkt alsof er alleen nog films worden gemaakt over vampiers, weerwolven en beatdichters. Misschien moet er een film komen waarin beatdichters het opnemen tegen vampiers. Het kan zijn dat meer mensen het vertrouwen krijgen om een film over een bepaald onderwerp te financieren als er al eerder films over zijn gemaakt. Ik heb die andere films overigens niet bekeken. Ik wilde niet beïnvloed worden door wat andere acteurs die dezelfde personages speelden.”

De regisseur ziet een parallel tussen uw leven en dat van Ginsberg.

„Zelf was ik daar niet opgekomen, maar ik vind dat wel een slimme observatie. Het is waar dat er enige overeenkomsten zijn tussen het leven van Ginsberg in de film en waar ik nu zelf ongeveer sta in mijn leven. Dan bedoel ik vooral de voortdurende strijd met jezelf: maak ik het soort werk dat ik wil maken? Ben ik goed genoeg om het werk te maken wat ik wil maken? De film gaat over het ontdekken van jezelf als creatief persoon, over het ontwikkelen van vertrouwen in je creativiteit. Daar zie ik wel raakvlakken.

„Ginsberg was een gespleten persoonlijkheid: aan de ene kant heel onzeker en enorm neurotisch, tegelijkertijd enorm overtuigd van zijn eigen intellectuele vermogens. Hij wist heel goed hoe slim hij was, op het arrogante af. Hij besefte dat hij een groot man zou kunnen worden. Om met die twee kanten van zijn persoonlijkheid te spelen, was voor mij als acteur het plezierigste. Ook daar herken ik wel iets in. Ik ben zelf, denk ik, nooit echt arrogant geweest. Maar ik ga wel heen en weer tussen enorm enthousiasme en groot vertouwen in mezelf, en hevige paniekaanvallen en twijfels.”

U gaat van films op de grootste schaal, Harry Potter, naar ongeveer de kleinste schaal met deze film.

„Dat klopt wel, ja. Voor mij is die kleinere schaal een veel betere manier van werken: veel productiever, veel creatiever ook. Niemand had een eigen trailer. Als je geen scène te spelen had, hing je een beetje rond bij de make-up. Daardoor heb ik aan deze film meer nieuwe vrienden overgehouden dan zo’n beetje elke andere film die ik hiervoor heb gemaakt.”

U kunt een film gefinancierd krijgen door uw naam eraan te verbinden.

„Ik ben nog niet helemaal zover dat ik alleen met mijn naam een film gefinancierd krijg. Maar die naam kan wel helpen. Daar ben ik dankbaar voor, ik deins er ook niet voor terug om dat te gebruiken.”

Veel acteurs van uw generatie die jong beroemd werden, zoals Emma Watson en Kristen Stewart, kiezen voor ongebruikelijke, kleine films.

„Dat moet je ook wel doen. Als je, zoals de acteurs in Harry Potter, tien jaar lang dezelfde rol speelde, is er heel veel opgekropt en opgehoopt verlangen om een keer een ander soort rollen te spelen. Begrijp me niet verkeerd: het is prachtig om bij iets betrokken te zijn geweest dat zo geliefd is als Harry Potter. Maar voor ons allemaal geldt: we willen gezien worden als acteurs, niet alleen als personages.”

Terwijl de beatniks in New York aan het boemelen waren in 1944, vochten hun leeftijdsgenoten in Europa tegen Hitler. Wringt dat niet?

„Dat zit ook in de film, in ieder geval in één scène waarin de oorlog ter sprake komt. Ginsberg is heel erg met zichzelf bezig. Dat kun je als een tekortkoming zien: hij besefte nauwelijks dat anderen voor hem de kolen uit het vuur haalden. Maar hij was een pacifist en zou waarschijnlijk toch niet in dienst hebben willen gaan.”

‘Kill Your Darlings’ gaat over verzet tegen de gevestigde orde. Is er voor jonge mensen nu nog zo’n vorm van rebellie?

„Mijn generatie is een beetje te apathisch om de boel echt op te schudden. Ik denk dat de sociale media het niveau van discussies flink omlaag hebben gehaald. Veel mensen gaan ervan uit dat je een debat in 40 woorden kan voeren op Twitter. Volgens mij is het andersom: als je een debat in 40 woorden kunt voeren, is het niet de moeite waard. Daarom zit ik niet op Twitter.”