Blijft onduidelijk of Nederlands glycol gebruikt is voor Syrisch gifgas

Minister Ploumen weet niet of glycol dat uit Nederland is geëxporteerd naar Syrië is gebruikt voor de productie van gifgas. Foto ANP / Martijn Beekman

Het is niet te achterhalen of het glycol dat Nederland jarenlang naar Syrië heeft geëxporteerd, is gebruikt voor het produceren van gifgas. Dat zei minister voor Buitenlandse Handel Lilianne Ploumen (PvdA) vandaag op vragen van D66.

Omdat Syrië geen partij is bij het Chemisch Wapenverdrag, kan de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) er geen onderzoek instellen. Nederland kan door de gesloten ambassade en de veiligheidssituatie in het land ook geen onderzoekers sturen. “Als de situatie verandert, zal ik opnieuw bekijken of een onderzoek mogelijk en wenselijk is”, aldus Ploumen.

Nederland exporteerde grote hoeveelheid glycol naar Syrië

NRC Handelsblad en RTL Nieuws onthulden in mei dat een Nederlandse exporteur in 2003 een grote lading glycol, dat als grondstof kan dienen voor zwavelmosterdgas, aan het Syrische ministerie voor Industrie leverde. Dat is het doorgeefluik voor het Centrum voor Wetenschappelijke Studies en Onderzoek (SSRC), dat valt onder het Syrische ministerie van Defensie. Dat het SSRC werkt aan de ontwikkeling van chemische wapens is publiek geheim, en bekend in Den Haag.

De VS waarschuwden Nederland in 2003, waarna de douane op bezoek ging bij exporteur Brenntag in Dordrecht. Toen waren de tien containers met 160 duizend liter glycol echter al de grens over. De Syriche regering verklaarde de stof te gebruiken voor de productie van antivries, maar uit documenten die vrijkwamen via klokkenluiderorganisatie Wikileaks blijkt dat Nederland daar grote twijfels over heeft. In 2008, 2009 en 2010 is er opnieuw glycol geïmporteerd door Syrië vanuit Nederland.

Ploumen heeft de stof inmiddels op een lijst met stoffen geplaatst die niet naar Syrië mogen worden geëxporteerd. De minister had tijdens een debat in juli toegezegd te kijken of het mogelijk is te onderzoeken wat er met de glycol is gebeurd. “Die mogelijkheden zijn helaas beperkt”, schrijft de minister vandaag.