Terugkijken: Zomergast Wouter Bos privé gesloten, openhartig over politiek

Waar menig kijker wellicht hoopte op een persoonlijk kijkje in het leven van oud-PvdA-leider en huidig VUmc-bestuursvoorzitter Wouter Bos, bleef dat uit. Bos deed ‘een Alexander Pechtold in 2009’: een beschouwing over de politiek. Over zijn politieke carrière toonde hij zich dan wel weer openhartig.

Een (ex-)politicus heeft volgens onze tv-recensent Hans Beerekamp eigenlijk maar twee opties in Zomergasten. Waar menig kijker wellicht hoopte op een persoonlijk kijkje in het leven van oud-PvdA-leider en huidig VUmc-bestuursvoorzitter Wouter Bos, bleef dat uit. Bos deed ‘een Alexander Pechtold in 2009’: een beschouwing over de politiek. Over zijn politieke carrière toonde hij zich dan wel weer openhartig.

Volgens Beerekamp is de keuze van een politicus om juist niet dat inzicht in zijn persoonlijke leven te bieden, voor kijkers meestal de verkeerde: “die hebben daar weinig trek in”. Toch werd de aflevering met Bos het beste bekeken tot nu toe. Met 820.000 kijkers trok de oud-politicus meer mensen dan cabaretier Hans Teeuwen (812.000) aan het begin van dit seizoen.

‘Onderhoudend, maar wie is Wouter Bos nu?’

Ook op Twitter leek het nog drukker dan normaal. Het algemene oordeel: prima fragmenten, maar Bos toonde zich nog de echte politicus. Alles leek tot in de puntjes voorbereid en hij vertelde maar weinig écht persoonlijks:

Twitter avatar Borisham Boris van der Ham Prima fragmenten, keurige analyses #zg13 Wouter Bos heeft z’n essay, lijkt het, thuis uitgeschreven. Kwetsbaarheid is een beetje uitgegumd.
Twitter avatar fverhoef Frank Verhoef Wouter Bos heeft t gesprek voorbereid met een assistent. Kan niet anders. Zn assistent als Wilfried de Jong, Wouter Bos als Wouter Bos #zg13
Twitter avatar wol Jeroen Wollaars Ondertussen hoop ik dat De Jong gewoon z’n voorhoofd hard op tafel laat vallen. En dan kijken of Bos dat óók had voorbereid #zg13
Twitter avatar EddyWalthaus Eddy Walthaus De fragmenten zijn inderdaad leuker dan het napraten erover #wilfried #zg13
Twitter avatar rjduin Roelf Jan Duin Onderhoudende avond. Maar ik heb nog steeds geen enkel idee wie Wouter Bos #zg13

De uitzending:

Beerekamp schrijft in zijn recensie in NRC Handelsblad vandaag dat het privéleven van Bos inderdaad “een gesloten boek” was:

“Waar hij daar wel iets over liet doorschemeren, ging hij de mist in: van Wikipedia geplukte duiding van Robert Frosts gedicht The Road Not Taken (1916), nota bene tot hem gekomen in een commercial van een Zwitserse bank; een potsierlijk fragment uit The Passion (EO) en een halfslachtig gesprek over religie.”

Het geloof: ‘gaan we zo beginnen?’

Vooral over dat “halfslachtige gesprek” over religie was op Twitter genoeg te doen. Bos koos een fragment van bijbels muziekevenement The Passion uit, waarna presentator Wilfried de Jong hem niet heel verrassend vroeg of hij zelf gelovig is. Maar daar wilde hij het niet over hebben. “Gaan we zo beginnen?” Het ging Bos een stap te ver om zich daarover uit te laten. “Dat zijn misschien de belangrijkste vragen, en die moet je juist niet bij Zomergasten bespreken.” Aandringen van De Jong had geen zin en die liet het met een “oké” gaan:

Twitter avatar eelcobvr Bosch van Rosenthal KIES DAN EEN ANDER FRAGMENT UIT #zg13
Twitter avatar JosLubbers Jos Lubbers Wat is dat nou! Bos wil geen antwoord geven op de geloofsvraag. #zg13
Twitter avatar lauramenenti Laura Menenti The Passion kiezen en dan absoluut geen antwoord willen geven op de vraag ‘ben je gelovig?’. Wat doe je dan bij #zg13?

Juist wél openhartig over politiek

Beerekamp merkte ook de irritatie op bij kijkers over het feit dat Bos alles zo goed voorbereid had. “Merkwaardig” noemt hij de kritiek in zijn recensie:

“De voormalige vicepremier in Balkenende IV was juist opmerkelijk openhartig over allerlei details uit de recente geschiedenis, zoals de ravage in zijn partij na de moord op Fortuyn.”

Dit deed hij onder andere door middel van fragmenten uit het Britse nieuwsprogramma Newsnight uit 1997 en een fragment van Pim Fortuyn kort na de aanslagen van 11 september. Het eerste fragment betrof een gesprek tussen de voorman van Sinn Féin (partij geassocieerd met IRA) Martin McGuiness en een Ulsterse protestant Ken Maginnis (start fragment op 81:58). Beerekamp:

“Hij liet zien aan de hand van een fragment uit Newsnight (1997) waarom de sympathie uitging naar de IRA-voorman en niet naar de Ulsterse protestant, omdat die daar zat ‘als een chagrijnige oude zak die zijn zin niet had gekregen’. Je moet altijd verzoenend staan tegenover je tegenstander. De naam van Bos’ voorganger Ad Melkert werd in dit verband net niet genoemd.”

‘Zonder dood Fortuyn geen partijleider’

Voor bepaalde punten van Pim Fortuyn, met zijn LPF in 2002 verantwoordelijk voor een groot verlies voor zijn PvdA, toont Bos bewondering middels een fragment waarin de vermoorde politicus geëmotioneerd spreekt na de aanslagen van 11 september. Fortuyn noemde het in een uitzending van Harry Mens’ Business Class “de grootste gebeurtenis sinds 1945″.

Bos vindt Fortuyn “eigenlijk de enige die goed gekeken heeft naar Clinton”. Hij zegt ook: “zonder de dood van Fortuyn was ik waarschijnlijk geen partijleider geweest.”

Die laatste opmerking wordt veel geciteerd op Twitter en er is lof voor het fragment:

Twitter avatar MichielHendrikx Michiel Hendrikx Wow Fortuyn bij #zg. Mooi. ‘Zonder de dood van Fortuyn was ik geen PvdA leider’ aldus Bos. Had ik nooit zo bekeken. #zg
Twitter avatar erikvh Erik van Heeswijk Bos spreekt eerst over het gevoel van Fortuyn, en daarna dat ie zelf van de stijlvorm gebruik maakte. Daar zit een enorme tragiek in.
Twitter avatar jacobinedc_geel Jacobine Geel Goeie keus van Wouter Bos, dit fragment met Pim Fortuin…en ja, als ik eerlijk ben: alweer dapper…;-) #ZG13 #Fortuyn

Comeback: Bos denkt er nú niet aan. Maar…

Tegen het eind van de uitzending probeerde De Jong vanzelfsprekend Bos nog te vragen naar een mogelijke politieke comeback. Bos antwoordt als een politicus: ik heb geen plannen. “Maar in de toekomst?”, vraagt de Jong nog. “Kun jij twintig jaar vooruitkijken?” Dat wordt door veel mensen gezien als de bevestiging dat hij nog weleens zal terugkeren:

Twitter avatar eelcobvr Bosch van Rosenthal “Ik heb geen plannen.” Die komt dus terug. Gelukkig maar, maakt Den Haag toch spannender.
Twitter avatar JanHoedeman Jan Hoedeman Ik was te moe met m’n kinderen te gaan spelen, zegt bos in #zg13 Het is even genoeg met politiek. Als kinderen dus groot zijn….
Twitter avatar onno_aerden Onno Aerden Bos. De spin in zijn eigen web. Over terugkeer naar Den Haag: Het is even genoeg geweest. Even, wat zeg ik nou toch weer #zg13

Volgende week is al weer de laatste aflevering van dit seizoen van Zomergasten. Dan is kunstenaar en ontwerper Daan Roosegaarde te gast.