Deel de eurozone dan op in vier aparte muntunies

Scheld de schulden van Zuid-Europa kwijt. En laat zwakke banken omvallen, schrijven Hans-Olaf Henkel en Adjiedj Bakas.

Als de euro wil overleven, zo vinden de eurogelovigen, dan is het zaak dat Noord-Europa minder concurrerend wordt en naar Zuid-Europa ‘toegroeit’. Dat betekent dat de inflatie in het noorden moet toenemen en die in het zuiden moet dalen. We zijn op de goede weg: de inflatie in Nederland is 3,2 procent terwijl die in Griekenland blijft steken op 0,8 procent. We verwachten dat de inflatie in de noordelijke landen richting de vijf procent gaat. Dat heeft als voordeel dat de schuld van zuid aan noord in de komende twintig jaar verdampt. Pijnpuntje is dat deze geldontwaarding spaarders en pensioenen treft. Maar dat vinden de eurogelovigen een detail.

De komende tijd wordt het zogenoemde Europese bankentoezicht verder ingekleurd. Dat klinkt geruststellend, alsof er eindelijk controle komt op ontoelaatbaar bancair gedrag. Maar pas op, het is misleidend – en dat is precies de bedoeling. Het bankentoezicht is de eerste van drie stappen op weg naar een Europese bankenunie. De tweede stap bepaalt dat via het Europees Stabiliteitsmechanisme noodlijdende banken in zuidelijke landen gered worden. De derde stap, de Europese depositogarantie, is uitgesteld tot na de Duitse verkiezingen. En hier is het de eurogelovigen echt om te doen: de tegoeden van spaarders en pensioengerechtigden in Noord-Europa.

Niet een beter toezicht maar de herverdeling van risico’s is voor de hogepriesters van de eurokerk het doel van de bankenunie – een eufemisme dus voor graaien naar de Duitse en Nederlandse privéreserves. Slimme spaarders hebben dit door: 50.000 rijke Duitsers verplaatsten de afgelopen tijd hun spaargeld naar banken buiten de eurozone en stopten het in andere valuta dan de euro. Deze geldvlucht zal doorzetten.

Wat de eurokerk doet is haar ideologie tegen wil en dank opdringen, in de wetenschap dat hierdoor Europa in een ‘Groot-Frankrijk’ verandert: niet concurrerend, vol logge pan-Europese organen die innovatie, ondernemerschap en concurrentiekracht tegengaan. Maar tussen eurogelovigen en eurofoben – die elke Europese samenwerking afwijzen – ontstaat nu een groep ‘euronuchteren’, die de weg voorbereiden voor reformatie van het eurogeloof.

We zien de meeste Noord-Europeanen niet meteen in opstand komen tegen de nieuwe kerk. Zeker de Duitsers niet, want zoals Lenin ooit zei: „Als Duitsers een trein met stenen en granaten willen bekogelen, dan kopen ze eerst een kaartje.” De Nederlanders zijn wat minder gezagsgetrouw, maar het broeit vooral in het zuiden van de Europese Unie. Daar is de pijn momenteel ook het grootst.

De basisfout van de eurogelovigen is de gedachte dat het zuiden in de economische mal van het noorden te persen is. Of dat de Oost-Europese economie werkt in de mal van West-Europa. Maar het oosten en het zuiden hebben, mede door een verschillende arbeidscultuur en belastingmoraal, een andere economische vitaliteit. Veel Zuid-Europeanen betalen geen belasting, waardoor de staat slechts met moeite reguliere overheidstaken kan uitvoeren. Maar via de ‘cash-economie’ vindt desondanks veel bedrijvigheid plaats, wordt werkgelegenheid gecreëerd en wordt de staat weer ontlast. Burgers negeren in Zuid-Europa doorgaans de overheid en zijn gewend hun eigen gang te gaan. Die vitaliteit en zelfredzaamheid zijn vernietigd met de komst van de euro.

Het noorden moet het zuiden z’n schulden kwijtschelden. Linksom of rechtsom keert dat geld toch niet terug. Dat is pijnlijk maar het is ware solidariteit: het geeft het zuiden een faire kans om zich opnieuw uit te vinden, de dramatische jeugdwerkloosheid aan te pakken en via de cash-economie met particulier ondernemerschap nieuwe bedrijvigheid en nieuwe banen te scheppen.

Het is een goed idee om de eurozone op te delen in vier aparte muntunies, gebaseerd op de diverse economische culturen in Europa. De eurogelovigen mene dat dit ertoe leidt dat het noorden zijn aan het zuiden uitgeleende geld nooit terugkrijgt. Maar dat geld komt sowieso niet terug, dus schrijf het in één keer af en laat de zwakke banken omvallen. Uithuilen en opnieuw beginnen.

De eurokerk stelt dat een nieuwe noordelijke munt te duur wordt en de exportmogelijkheden van noordelijke bedrijven vermindert. Onzin. Iedere Audi is bijvoorbeeld voor tachtig procent samengesteld uit onderdelen die uit goedkopere Europese regio’s komen. Die worden straks ook weer goedkoper ingekocht, waardoor de Audi niet veel duurder wordt. Dat gaat op voor de meeste Noord-Europese bedrijven.

Door dit alles zal de huidige ‘mediterranisering’ en verarming van Noord-Europa worden gestopt. Pensioenen en spaartegoeden zullen worden veiliggesteld en de consumptie wordt weer aangejaagd. Zuid- en Oost-Europa zullen weer in hun eigen economische kracht komen te staan, en niet in de mal van Noord-Europa worden geperst.

Hans-Olaf Henkel was voorzitter van de Duitse werkgeversvereniging BDI. Hij schreef Die Euro-Lügner. Trendwatcher Adjiedj Bakas schreef The State of Tomorrow.