De overheid is te vertrouwen niet

Een kleine groep Nederlanders wil een zo klein mogelijke rol voor de overheid Deze Libertariërs hekelen het ‘blinde geloof in de staat’ „Belasting is gelegaliseerde roof”

Hoewel Nederland met gevechtstroepen uitrukt, is Mali géén vechtmissie, benadrukten de ministers.
Hoewel Nederland met gevechtstroepen uitrukt, is Mali géén vechtmissie, benadrukten de ministers. Foto AFP

verslaggever

„Elke keer dat de overheid zich ergens mee bemoeit, gaat het mis”, zegt Fred Meijroos. „Afgelopen maand ging het redelijk. Nu zijn ze terug van vakantie en begint de ellende weer.”

Hij staat op een podium in Van der Valk-hotel De Witte Bergen, waar deze zaterdag ongeveer honderd mensen bijeen zijn gekomen voor een ‘Vrijheidsseminar’.

De hele dag zijn er lezingen over het libertarisme, de politieke stroming die een zo klein mogelijke rol voor de overheid bepleit. In Amerika heeft deze beweging redelijk wat aanhangers, vooral in Tea Party-kringen. In Nederland krijgt de ideologie moeilijk voet aan de grond. De Libertarische Partij kreeg in 2012 geen zetels. Maar dat gaat veranderen, zegt partijvoorzitter Toine Manders (niet te verwarren met zijn naamgenoot, Europarlementariër voor de VVD). „Mensen zijn zich gaan realiseren dat de oorzaak van de crisis ligt bij de overheid. Er komt een einde aan het blinde geloof in de staat.”

Belasting is roof

Het Vrijheidsseminar is georganiseerd door de Libertarische Partij en Succesboeken.nl, uitgever van titels als De golfer en de miljonair, Het miljonairsbrein ontrafeld en Denken als een kampioen. Boeken voor winnaars dus. De film die ’s middags wordt vertoond past daar goed bij. Het is het tweede deel van de verfilming van Ayn Rands Atlas Shrugged, een Amerikaanse bestseller over egoïstische genieën die de wereld moeten redden van de gulzige overheid.

Op basis van de miljonairsboeken en de vertoning van Atlas Shrugged zou je op het seminar ondernemers verwachten die klagen over de hoge belastingdruk. Maar Zuidastypes zijn vandaag afwezig. Bij de lezing van Toine Manders over belastingontwijking maken weinig mensen aantekeningen – voor zijn strategieën heb je een eigen bedrijf nodig of een vermogen van boven de 350.000 euro. Lastig, want volgens Manders is belastingontwijking een morele plicht: „Belasting is gelegaliseerde roof. Als u deze niet ontwijkt, bent u medeverantwoordelijk voor de acties van de staat, een schadelijke organisatie.”

Libertariërs van het type Ayn Rand willen dat de overheid niet meer regelt dan de veiligheid van haar burgers. Voor sociale zekerheid zijn mensen zelf verantwoordelijk; er wordt dan ook geen of weinig belasting geheven. Een van de aanwezige diehards, naast Toine Manders („libertariër sinds mijn geboorte”) en Fred Meijroos („libertariër sinds mijn eerste loonstrookje”), is een ICT’er die niet met zijn naam in de krant wil. Hij is libertariër geworden vanwege de nadruk op individuele vrijheid. „Bedrijven willen wel 5 mille voor me betalen, maar daarvan blijft na de belastingheffing maar weinig over. Het is een sociaal onrecht, als creatieve krijg je niet wat je toekomt.”

Ik wantrouw politici

Naast echte libertariërs zijn er ook politiek gematigder ontevredenen. Zoals Hanneke (49, lerares): „We hebben pensioenen opgebouwd, maar we zien er niets van terug. In de jaren tachtig liet Lubbers mensen met vervroegd pensioen gaan, en nu is er ineens te weinig geld. De overheid denkt niet aan de gewone man.”

Bij het buffet na afloop is de sfeer gemoedelijk. Mensen zijn blij elkaar weer te ontmoeten. Aan tafel delen ze weetjes met elkaar. „Wist je dat de soldaten in de Eerste Wereldoorlog werden betaald door de farmaceutische industrie?” „Wist je dat nine eleven het werk was van de Amerikaanse overheid en de Mossad?” „Wist je dat de inflatie eigenlijk geen 3, maar 10 procent is?”

De wetenswaardigheden lijken willekeurig, maar toch is er een rode draad: de overheid is niet te vertrouwen. Politici willen ons misleiden, afknijpen, klein houden. Paul Rikmans, oudgediende in de libertarische beweging: „Ayn Rand was scherp, ze zag het gewoon. Dat de staat mensen wil onderdrukken om zichzelf in stand te houden.”