Kabinet houdt vast aan 6 miljard - oppositie: alle seinen op rood

“Alle seinen op rood”, “catastrofaal” en “een echt Nederlands probleem”. De reacties uit Den Haag op de cijfers over de economie die het CBS vandaag publiceerde zijn zeer kritisch. Toch gaat het kabinet niet meer bezuinigen dan de geplande zes miljard euro, aldus minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA).

“Alle seinen op rood”, “catastrofaal” en “een echt Nederlands probleem”. De reacties uit Den Haag op de CPB-raming die vanochtend werd gepubliceerd zijn zeer kritisch. Toch gaat het kabinet niet meer bezuinigen dan de geplande zes miljard euro, aldus minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA).

“We gaan gewoon zes miljard doen”, zei Dijsselbloem. Daarnaast komen er stimuleringsmaatregelen die de economie een impuls moeten geven en de oplopende werkloosheid moeten bestrijden. Met zes miljard aan extra bezuinigingen wordt de Europese begrotingsnorm van drie procent niet gehaald. Dat accepteert het kabinet.

Dijsselbloem erkent dat Nederland het economisch slechter doet dan veel andere Europese landen.

“Nederland herstelt zich door een aantal structurele problemen in onze economie minder snel dan de landen om ons heen.”

Wel zijn de verschillen klein, zei Dijsselbloem.

Het CPB verwacht dat het begrotingstekort volgend jaar uitkomt op 3,9 procent. Dat is hoger dan in juni, toen de verwachting nog op 3,7 procent stond.

PvdA wil bezuinigen én extra investeren

Regeringspartij PvdA wil niet alleen bezuinigen, maar ook extra investeren om de oplopende werkloosheid te bestrijden, reageert PvdA-Kamerlid Henk Nijboer.

Het oplopen van de werkloosheid is volgens Nijboer een ‘heel zorgelijke ontwikkeling’. De PvdA bepleit daarom een ‘investeringsagenda’. Tegelijkertijd wil de PvdA vasthouden aan extra bezuinigingen, ook al hebben die een negatief effect op de economie.

“Bezuinigingen voel je altijd. Het gaat erom dat op een verstandige en verantwoorde manier te doen.”

De PvdA wil niet meer bezuinigen dan de eerder afgesproken zes miljard, ook al betekent dat dat het begrotingstekort niet onder de drie procent komt die de Europese Unie voorschrijft. “Voor de PvdA is de drie procent nooit heilig geweest.”

Volgens Nijboer is het kabinet bezig orde op zaken te stellen, onder meer op de woningmarkt, in de zorg en in de financiële sector. “In Nederland hebben we noodzakelijke besluiten veel te lang niet genomen. Het kabinet doet dat nu wel.”

VVD: Nederland gaat uit het dal klimmen

“Het zijn harde cijfers. Het maakt duidelijk dat we in een diep dal zitten met de Nederlandse economie”, zegt VVD-Kamerlid Helma Neppérus. Tegelijkertijd ontwaart zij ook kleine lichtpuntjes. “We gaan weer wat uit het dal klimmen. Dat is essentieel.” Dan gaat het bijvoorbeeld om de krimp die aan het afvlakken is en ook geeft de overheid duidelijk minder uit.

De cijfers zijn geen reden om het rustiger aan te doen met de bezuinigingen. Neppérus houdt vast aan de zes miljard euro die het kabinet heeft aangekondigd. “We geven nog altijd twintig miljard per jaar meer uit dan er binnenkomt.” Uiteindelijk moet het begrotingstekort helemaal worden teruggebracht tot nul.

Wilders noemt Rutte ‘kampioen banenvernietigen’

Geert Wilders noemt de cijfers over de Nederlandse economie van het Centraal Planbureau (CPB) en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) ‘catastrofaal’.

Twitter avatar geertwilderspvv Geert Wilders Economische cijfers catastrofaal. Werkloosheid breekt alle records. Rutte kampioen banenvernietigen. #ruttemoetweg

Ook andere oppositiepartijen reageren kritisch: D66 noemt de crisisaanpak van premier Mark Rutte mislukt.

CDA: roer moet om

Volgens fractieleider Sybrand Buma (CDA) tonen de cijfers aan dat het roer om moet.

“Het komt er nu echt op aan dat het kabinet het roer omgooit zodat wij kunnen aanhaken bij de economische groei van landen in de rest van Europa.”

Het kabinet kan nu niet meer volhouden dat het beleid goede vruchten heeft afgeworpen, stelt Buma. “Dan moet je bereid zijn om het roer om te gooien.”

Het CDA kan de plannen van het kabinet aan een meerderheid helpen in de Eerste Kamer. Dat zal echter alleen gebeuren als het kabinet bereid is een andere koers te varen en de kiezen voor herstel. Daar hoort geen verdere lastenverzwaring en ook geen verdere nivellering bij, aldus Buma.

SP: een echt Nederlands probleem

Financieel woordvoerder van de SP Arnold Merkies wijst erop dat de Nederlandse economie nog steeds krimpt, terwijl die van de buurlanden groeit. De ontwikkelingen in de rest van Europa - waar wel economische groei is - tonen volgens Merkies aan dat sprake is van een echt Nederlandse probleem. “Dat zegt wel iets over het beleid in Nederland.” De SP verzet zich al langer tegen de bezuinigingen.

D66: Rutte, stop met korte termijnmaatregelen

Volgens D66 heeft het kabinet het op orde brengen van de overheidsfinanciën onderschat. “We kunnen vandaag constateren dat het het kabinet niet is gelukt om orde op zaken te stellen”, reageert Wouter Koolmees. Om het tekort nu tot onder de drie procent te krijgen zou tien miljard moeten worden bezuinigd, niet de zes miljard zoals het kabinet van plan is, rekent hij voor.

“Ik vraag Rutte te stoppen met het steeds maar weer nieuwe korte termijnmaatregelen te nemen. Het kabinet zal nu eindelijk eens met een goed plan met een breed draagvlak moeten komen om onze economie structureel te versterken. Hopen op een groene waas is niet wat je van een kabinet in zwaar economisch weer verwacht.”

ChristenUnie: alle seinen op rood

Volgens fractieleider Arie Slob (ChristenUnie) staan ‘alle seinen op rood’. Het behoud van werkgelegenheid moet de hoogste prioriteit krijgen van het kabinet, laat hij weten. Ook moet de regering de koopkracht van gezinnen intact laten en lastenverzwaringen of aanvullende bezuinigingen op de kindregelingen achterwege laten.

Zijn collega van de SGP Elbert Dijkgraaf noemt de cijfers niet best. Er is een ‘stevig debat’ met de regering nodig. Hij pleit onder meer voor lastenverlichting.

GroenLinks: werkloosheid grootste probleem

Jesse Klaver (GroenLinks) noemt niet het begrotingstekort maar de groeiende werkloosheid het grootste probleem.

“Het aantal werklozen blijft onverminderd door stijgen terwijl er in tien jaar tijd niet zo weinig vacatures zijn geweest. Toch trekt het kabinet zich daar weinig van aan en richt ze zich alleen op extra bezuinigingen.”

Topprioriteit moet zijn om mensen aan het werk te helpen; het terugdringen van het tekort is een zaak van de langere adem, aldus Klaver.

Volgens Henk Krol (50Plus) tonden de cijfers aan dat het ‘merk’ van het tweede kabinet-Rutte een ‘zeer negatieve lading’ heeft gekregen. En dat beeld is volgens Krol ook niet meer bij te stellen.