Studeren nu het nog kan

Meer eerstejaars dan ooit schreven zich in voor de introductieweken Een teken dat het hoger onderwijs dit jaar veel inschrijvingen te verwerken krijgt Oorzaak: onzekerheid over de studiefinanciering

Hoewel Nederland met gevechtstroepen uitrukt, is Mali géén vechtmissie, benadrukten de ministers.
Hoewel Nederland met gevechtstroepen uitrukt, is Mali géén vechtmissie, benadrukten de ministers. Foto AFP

correspondent utrecht

Haar eindexamenjaar in vwo 6 van het Beekdal lyceum in Arnhem was voor Hélène Bouwmeester (18) nogal verwarrend. Ze moest een studie kiezen, twijfelde over een tussenjaar als au-pair in Noorwegen en moest die beslissing nemen terwijl uit de Haagse politiek het ene na het andere bericht over het al dan niet afschaffen van de studiefinanciering kwam.

In januari: de studiebeurs wordt per studiejaar 2014/1015 afgeschaft en omgezet in een lening. Daarna: rapporten van het Centraal Planbureau en het Nibud waaruit bleek dat studeren minder toegankelijk wordt als de beurs wordt afgeschaft.

Gevolg: Haagse onzekerheid.

Uiteindelijk, afgelopen juni: minister Bussemaker (Onderwijs, CDA) besluit de studiebeurs tóch af te schaffen, maar pas vanaf studiejaar 2015/2016. Volgend jaar wil de minister gebruiken „om studenten beter voor te lichten”.

Hélène Bouwmeester en haar klasgenoten hadden toen hun plan al getrokken: „We hebben allemaal maar besloten geen tussenjaar te doen, en te beginnen met studeren nu het nog kan. Door al het gedoe rond het leenstelsel hebben we het gevoel dat we nu moeten profiteren. Volgens mij geldt dat voor alle havo 5 en vwo 6 klassen in het land. Iedereen is zich rot geschrokken.”

Bouwmeester begint vandaag, samen met 3.499 andere eerstejaars aan de Utrechtse Introductie Tijd (UIT). Volgens UIT-bestuurslid Jette Pellemans heeft Utrecht veel belangstellenden moeten weigeren, omdat de limiet van 3.500 deelnemers „sneller dan ooit” werd bereikt.

Meer inschrijvingen dan ooit

Ook in andere grote studentensteden hebben eerstejaars zich sneller en meer dan ooit ingeschreven, blijkt uit gesprekken met de introductiebesturen van Utrecht, Groningen, Amsterdam, Maastricht en Wageningen. De besturen zien het als een eerste teken dat de universiteiten en hogescholen dit jaar veel inschrijvingen te verwerken krijgen.

Jan Remmelt Faber, bestuursvoorzitter van de Groningse KEI-week: „Het aantal inschrijvingen is bij ons veel hoger dan voorgaande jaren. We verwachten bijna vijfduizend deelnemers: veel meer dan de 4.378 deelnemers in ons recordjaar 2010.” In Wageningen hebben zich tot dusver ,,ruim vijfhonderd studenten” meer aangemeld dan vorig jaar rond deze tijd. Ook het bestuur van de Amsterdamse Intreeweek laat weten „een paar honderd extra aanmeldingen” te hebben in vergelijking met vorig jaar. Het bestuur van de Inkom in Maastricht verhoogde de limiet voor het aantal aanmeldingen tot 2.700, en ziet nu al „fors meer inschrijvingen”.

Bestuursleden uit alle steden noemen de onzekerheid rond het afschaffen van de basisbeurs als belangrijkste reden dat zo veel studenten nu deelnemen aan de traditionele stadsintroducties. Jan Remmelt Faber: „De minister kwam twee maanden geleden met het nieuws over het uitstellen van het sociale leenstelsel, maar toen hadden veel jongeren al besloten te gaan studeren. Veel mensen die na de middelbare school een tussenjaar overwogen, gaan nu toch maar studeren.” UIT-bestuurslid Pellemans: „Je beslist al vroeg in het jaar of je gaat studeren of een tussenjaar neemt. Niemand die sinds het uitstel van de regeling denkt: laat ik toch op wereldreis gaan. Studeren nu het nog kan, dat is het motto.”

Je wil nu niet verkeerd kiezen

In de klas van Hélène Bouwmeester is het precies zo gegaan. Toen de Arnhemse in een nieuwsbrief van de UIT las dat de belangstelling dit jaar zo enorm was, stuurde ze het bestuur een mailtje: „Ja, logisch toch!”

Kiezen voor een tussenjaar of beginnen aan een studie was niet het enige dilemma waar Bouwmeester mee te maken kreeg. Ze wilde diergeneeskunde studeren, maar de kans was groot dat ze werd uitgeloot. Normaal gesproken zou ze ervoor kiezen dan eerst een jaartje biologie te studeren en daarna opnieuw te loten voor diergeneeskunde. Bouwmeester: „Dat wilde ik nu niet, want als de studiefinanciering nog maar een jaar geldig was, wilde ik die niet besteden aan biologie. Ik merk het bij klasgenoten ook. Niemand wil de verkeerde studie kiezen, iedereen is bang om te wisselen en op die manier geld te verspillen. Gelukkig ben ik uiteindelijk toch ingeloot bij diergeneeskunde.”

De vele aanmeldingen hebben bij diverse introductiebesturen gezorgd voor een extra dosis stress. Wageningen moet in allerijl extra eetlocaties regelen, Groningen bestelde extra entreebandjes en moest meer boekjes laten drukken. Verschillende steden moesten strakkere afspraken maken met de politie over de beveiliging van evenementen. Jasper van Puffelen, bestuurslid van de AID Wageningen: „Het was even hard werken. We letten extra goed op dat het niet uit de hand loopt, maar we zijn vooral trots dat zo veel nieuwe studenten naar Wageningen komen.”