Kijken: een reuzenpanda van 15 centimeter sabbelt op zijn duim

Vier jaar geleden gaf China een pandastel aan Taiwan om de banden aan te halen. Begin juli werden Yuan Yuan en Tuan Tuan de trotse ouders van de baby-reuzenpanda. En de video’s die de dierentuin van Taipei op YouTube plaatst zijn schattig. Heel schattig.

Kijk! Schattig!
Kijk! Schattig! Foto AFP / Taipei City Zoo

De Chinese pandadiplomatie voert terug tot de 7de eeuw, ten tijde van de Tang-dynastie. De Chinese Keizerin Wu Zetian schonk toen een pandapaar aan haar Japanse ambtsgenoot.

Rond 1950 werd de panda onderdeel van de standaarduitrusting van de Chinese diplomatie. De communistische leider Mao Zedong stuurde de beren de hele wereld over als onderdeel van een charme-offensief. Zo ontvingen de Verenigde Staten het pandastel Hsing Hsing en Ling Ling na het historische bezoek van president Richard Nixon aan China in 1972.

Bob Bostock, oud-medewerker van Nixon, vertelde vorig jaar aan NRC Handelsblad hoe dat ongeveer ging. Na de eerste ontmoeting tussen Mao Zedong en Nixon - dat op dat moment de basis zou worden gelegd voor misschien wel de belangrijkste relatie in de hedendaagse wereldorde wist op dat moment nog niemand -volgden vijf dagen van ontspanning. Nixon en zijn vrouw bezochten de dierentuin van Peking.

“Pat Nixon werd meteen verliefd op de pandaberen”, aldus Bostock. De dieren kwamen die avond ter sprake tijdens een galadiner. De Chinese premier Zhou Enlai zat naast Pat Nixon, en op tafel lag een sigarettendoosje met een afbeelding van panda’s.

“Ik heb ze gezien”, zei ze, wijzend naar het doosje. “Zijn ze niet lief?”
De premier aarzelde geen moment. “Wilt u ze hebben?” vroeg hij.
Mevrouw Nixon: “Ik rook niet.”
Zhou: “Ik bedoel: wilt u echte panda’s hebben?”

Pat Nixon was euforisch, zei Bob Bostock vorig jaar in de krant. “Waarschijnlijk stuurden de Chinezen bewust op de gift aan. Dit was geen spontane ingeving.” De Verenigde Staten gaven de Chinezen in ruil voor de panda’s een paar muskosossen uit Alaska.

In de Verenigde Staten begon ondertussen een strijd tussen de dierentuinen om de twee panda’s. Nixon koos uiteindelijk voor de optie het dichtst bij huis: de National Zoo in Washington. Het eerste jaar kwamen meer dan een miljoen bezoekers op Ling Ling en Hsing Hsing af en ze waren daarmee een commercieel succes. Maar, zo schreef onze correspondent Guus Valk vorig jaar…

“…het lukte het pandastel niet om zich voort te planten. Weliswaar baarde Ling Ling vijf jongen, maar die stierven meteen na de geboorte. Ling Ling stierf in 1992, op 23-jarige leeftijd. Hsing Hsing bleef nog zeven jaar leven.”

Vanwege het grote succes wilde de dierentuin in Washington graag nieuwe panda’s. Valk:

“Maar de tijden waren veranderd. China weigerde nieuwe panda’s af te staan, onder meer uit woede over een NAVO-bombardement op de Servische hoofdstad Belgrado, waarbij de Chinese ambassade was geraakt. Bovendien was de tijd van pandadiplomatie voorbij, de Chinese regering wilde de dieren alleen nog voor een miljoen dollar per jaar verhuren.

Amerika mocht voor tien jaar twee panda’s huren. Dat werden Mei Xiang en Tian Tian. Nadat het deze panda’s wel gelukt was een jong te krijgen, eiste China het terug. Het jong, Tai Shan, werd in 2009 naar China gevlogen.”

De twee panda’s Mei Xian en Tian Tian trekken sindsdien zo’n twee miljoen bezoekers per jaar. Alles in de dierentuin draait om de panda’s. Er is een pandacafé, een pandawinkel en een pandaonderzoeksteam.

Overigens bereikte de pandadiplomatie niet altijd zijn doel. Soms vergrootten de panda’s de spanningen meer dan dat ze die wegnamen. De twee panda’s die de Britten in 1974 kregen, waren voor de dierentuin te duur om te onderhouden. Eén panda stierf, de ander werd naar Mexico gestuurd. In 1991 volgde een tweede gift, maar deze panda’s bleven kinderloos en vochten zoveel dat ze, tot ergernis van de Chinezen, teruggestuurd werden.

Helemaal klaar waren de Britten niet met panda’s, want in 2011 kwam de toenmalige Chinese vicepremier Li Keqiang naar Londen om een panda-deal met de Britse vicepremier Nick Clegg te sluiten. De Chinese Ambassadeur Liu Xiaoming sprak daarbij:

“Panda’s zijn de nationale schatten van China. Deze historische deal is een gift van China aan de Britten. Het is een symbool van vriendschap en zal onze mensen dichter bij elkaar brengen.”

Een klein jaar later vlogen twee reuzepanda’s in een customized Boeing 777 vanuit China naar Schotland met als eindbestemming de Edinburgh Zoo. Ondanks strengere verdragen voor bedreigde diersoorten (schattingen wijzen op 1.200 tot 3.000 panda’s in het wild en ongeveer 300 in gevangenschap) is de pandadiplomatie dus niet helemaal voorbij. Alleen als er groot en economische belang tegenover staat doet China nog een panda de deur uit.

Dat is ook het geval met de twee reuzenpanda’s waarmee China de banden met Taiwan heeft aangehaald. Het eiland Taiwan heeft zich in 1949 afgescheiden van het vasteland, toen dat communistisch werd. China beschouwt Taiwan echter nog steeds als een van zijn provincies. Meer dan tien keer bood China panda’s aan, maar elke werd het aanbod afgeslagen. De bewoordingen waarmee het geschenk doorgaans werd aangeboden, impliceerden dat Taiwan een Chinese provincie is, terwijl Taiwan zichzelf als autonoom beschouwt. “Als we de panda’s accepteren, geven we toe dat we onszelf als een lagere overheid beschouwen”, zei een Taiwanees parlementslid in 2005.

In 2008 aanvaarde de nieuwe Taiwanese president Ma-Ying-yeo, die een opvallend pro-Chinese koers inzette, de gift van China dan toch. Met een Boeing 747 werden reuzenpanda’s Tuan Tuan en Yuan Yan (voeg de namen van de beren samen – Tuan Yuan – en dan ontstaat het Chinese woord voor ‘hereniging’) naar Taipei gebracht, samen met 800 kilo verse bamboe. De reis werd rechtstreeks uitgezonden op Chinese en Taiwanese tv- en radiozenders.

Overigens lieten de Chinese autoriteiten het niet bij de twee panda’s. De commerciële staatsbanken werd opgedragen Taiwanese bedrijven door de mondiale crisis heen te helpen met 16 miljard euro aan leningen en kredieten. Verder werden bij de Taiwanese tv-schermenindustrie voor ruim 1,5 miljard euro aan orders geplaatst en kregen Taiwanese bedrijven fiscale voordelen als ze in China investeren of vestigingen op het vasteland uitbreiden.

Een natuurlijke zwangerschap is voor panda’s relatief zeldzaam, dus ook Tuan Tuan en Yuan Yuan leken lange tijd kinderloos te blijven. De dierentuin in Taipei probeerde zes keer tevergeefs om Yuan Yuan op kunstmatige wijze te bezwangeren. Pas de zevende keer lukte het en begin deze maand werd er een babypanda geboren.

En daar gaat dit Beste van het Webje eigenlijk over. Want foto’s en video’s van panda’s en andere dieren schijnen het goed te doen op internet. Dus na het lezen van het bovenstaande verantwoorde verhaal, kunt u zonder schuldgevoel genieten van de video’s die de dierentuin van Taipei de wereld instuurt. Want kijk! Wat schattig! Op deze video is het net of de babypanda op zijn duim sabbelt.

En hier krijgt ze de fles…

En zo wordt een babypanda verschoond…

En zo gaapt een babypanda…

En zo bevalt een reuzenpanda van een babypanda…