‘NSA kan bijna alle informatie internetgebruikers verzamelen’

Het hoofdkantoor van inlichtingendienst NSA in Fort Meade, Maryland Foto Reuters/ NSA

Met het programma XKeyscore kan de Amerikaanse inlichtingendienst NSA zonder veel autorisatie grote databases doorzoeken met daarin e-mails, chats en zoekgeschiedenissen van miljoenen mensen. De NSA zelf noemt het programma het “verst reikende” wat betreft het verzamelen van informatie.

Dat blijkt uit documenten verstrekt door klokkenluider Edward Snowden aan de Britse krant The Guardian. Uit het trainingsmateriaal wordt duidelijk dat analisten in dienst van de NSA slechts een simpel digitaal formulier hoeven in te vullen, waarmee de toestemming voor de zoekactie wordt verleend. Er komen geen rechtbank of andere NSA-medewerkers aan te pas om het verzoek te beoordelen.

In de databases kunnen analisten van de NSA met XKeyscore zoeken op namen, telefoonnummers, ip-adressen of bepaalde steekwoorden. Ze kunnen daarnaast ook ‘realtime’ meekijken met internetgebruikers.

Ontzettend veel communicatie toegankelijk

De hoeveelheid communicatie die met programma’s als XKeyscore toegankelijk is, is ontzettend groot, zo blijkt volgens The Guardian uit de documenten. In een van de rapportages van de NSA uit 2007 wordt geschat dat er 850 miljard telefonische activiteiten werden opgeslagen en ongeveer 150 miljard internetbestanden. Volgens het document komen daar elke dag 1 tot 2 miljard bestanden bij.

In de documenten beweert de NSA dat er tot en met 2008 300 terroristen gevangen waren genomen door XKeyscore.

Regering ontkende eerdere bewering Snowden

In het video-interview dat Snowden aan The Guardian gaf na zijn eerste onthullingen over de afluisterpraktijken van de geheime dienst, beschreef hij hoe gemakkelijk het voor hem was om informatie te vergaren. Hij kon vanachter zijn bureau ‘iedereen afluisteren, van u tot uw accountant, tot een rechter of zelfs de president’. Het enige dat hij daarvoor nodig had, was een e-mailadres.

De Amerikaanse regering ontkende dit met klem. Mike Rogers, voorzitter van de inlichtingencommissie van het Huis van Afgevaardigden zei dat Snowden loog. “Het is onmogelijk te doen wat hij zei dat hij kon doen.”

Bestaan Keyscore werd begin deze maand duidelijk

Dat het programma XKeyscore bestaat, werd al eerder deze maand duidelijk. Buitenlandse media, waaronder het Australische The Sydney Morning Herald en het Duitse Der Spiegel maakten er al melding van in artikelen. In beide gevallen ging het over de manieren waarop de landen betrokken zijn bij het wereldwijde toezicht door de Amerikaanse inlichtingendienst.

The Sydney Morning Herald berichtte over vier faciliteiten in het land die bijdragen aan het XKeyscore-programma. Der Spiegel onthulde hoe Duitse inlichtingendiensten gebruikmaken van het programma.