Noord-Europa domineert op EK

Op het EK voor vrouwen komen drie van de vier halvefinalisten uit Scandinavië. De reden? „Vrouwenvoetbal is hier allang heel normaal.”

Denemarken viert een goal in de kwartfinale tegen Frankrijk. Foto AP

Liefst twaalf auto’s van de Noorse omroep NRK parkeerden een paar uur voor de groepswedstrijd Nederland-Noorwegen bij het stadion in Kalmar. Busladingen Deense fans lieten voor het openingsduel tegen Zweden hun gezicht rood-wit schilderen in het centrum van Gotenburg. En het Gamla Ullevi Stadion verandert bij elke wedstrijd van Zweden in een kolkende, geel-blauwe massa. Is het toeval dat bij het EK vrouwenvoetbal drie landen uit Scandinavië in de halve finale staan – samen met titelverdediger Duitsland?

Al voor Zweden-Duitsland (vanavond) en Denemarken-Noorwegen (morgen) heeft het EK Dam het recordaantal toeschouwers van vier jaar geleden in Finland (129.000) overtroffen. Gamla Ullevi is vanavond uitverkocht als Zweden licht favoriet is tegen regerend kampioen Duitsland, dat door blessures wat verzwakt is. Na een stroef begin (1-1 tegen Denemarken) is de ploeg van de charismatische coach Pia Sundhage in het toernooi gegroeid. Ruime zeges, schitterende speelsters als Lotta Schellin en Kosovare Asllani, de Zlatan Ibrahimovic van de vrouwen. „We zijn er klaar voor”, keek Sundhage gisteren vooruit. In de laatste kwartfinale schakelde Denemarken begin deze week verrassend favoriet Frankrijk uit, door na een 1-1 eindstand de strafschoppen beter te benutten. De Deense keeper Stina Petersen is als penalty-killer held in eigen land, net als routinier Katrine Pedersen of toptalent Katrine Veje, die in de jeugd in Middelfart nog speelde met Ajax-middenvelder Christian Eriksen. „We willen hier hetzelfde doen als de mannenploeg in 1992”, jubelde coach Kenneth Heiner-Möller na de winst op Frankrijk. De Deense mannenploeg werd dat jaar als invaller voor Joegoslavië verrassend Europees kampioen in Zweden. Tegenstander Noorwegen heeft van de drie Scandinavische halve finalisten de grootste erelijst. De ploeg werd olympisch kampioen (2000), wereldkampioen (1995) en Europees kampioen (1987 en 1993). De laatste jaren leken de Noren terug te vallen. Maar onder leiding van routinier Solveig Gulbrandsen won Noorwegen in de kwartfinale eenvoudig met 3-1 van Spanje, in een vol stadion in Kalmar. „Niet alleen de duels van Zweden zijn uitverkocht”, constateert de Zweedse oud-prof Patrik Andersson op de website van de UEFA. Ook de buurlanden nemen veel publiek mee. „Dat zorgt voor een geweldige atmosfeer.” „Vrouwenvoetbal leeft enorm in Scandinavië”, vertelde Steffi Jones, ambassadeur van de Europese voetbalbond UEFA, al bij de start van het EK. Ook de Duitse oud-topvoetbalster, die tussen 1993 en 2007 liefst 111 interlands speelde, geniet van de Scandinavische fans. „Kijk naar al die mensen hier in de kleuren van Zweden, Denemarken, Noorwegen. Hele families komen af op dit EK.” Een verklaring voor het succes? „Voetballende vrouwen zijn in Scandinavië allang normaal”, stelt Jones. „Het past ook bij hun maatschappij, waar de emancipatie al vroeg is begonnen. Ze hebben relatief veel geld over voor vrouwenvoetbal. En wie veel investeert, zal uiteindelijk ook oogsten.” Renée Slegers werd met het Nederlands vrouwenteam na nederlagen tegen Noorwegen en IJsland al in de groepsfase van het EK uitgeschakeld. De middenvelder van de Zweedse club Linköpings FC heeft nog een verklaring voor het succes van het Scandinavische vrouwenvoetbal. „Er is hier niet één hoofdsport, ook wintersporten en indoorsporten zijn populair. Mannenvoetbal is daarom nooit zo dominant geweest als bij ons. En voetballen is voor vrouwen net zo normaal als andere sporten. Als ze succesvol zijn met handbal, waarom dan niet in voetbal?” Ondanks drie Scandinavische teams in de halve finale is zevenvoudig Europees kampioen Duitsland nog altijd de maat der dingen. Na het succesvolle WK 2011 in haar land zag Steffi Jones het vrouwenvoetbal verder groeien. Trots wijst ze op recente cijfers: 1,1 miljoen vrouwen aangesloten bij een club, 3.365 vrouwen- en 7.329 meisjesteams. „We hebben de winst van het WK bewust geïnvesteerd in de basis. Dat zal hier na dit EK niet anders zijn. Het vrouwenvoetbal in Scandinavië heeft een goede toekomst.”