‘Familiefilter’ overdrijft

De Nederlandse tv-geschiedenis dankt aan Wim T. Schippers het iconische personage met de beslagen bril. „Báh!” riep hij verontwaardigd, zodra er iets onwelvoeglijks te zien was. De Fred Haché Show is van veertig jaar geleden, maar de man met zijn vochtige bril is er weer. Hij woont in het Verenigd Koninkrijk en zijn premier David Cameron wil, in samenwerking met alle grote Britse providers, voor elke Brit internet zuiveren van porno, tenzij die Brit actief te kennen geeft dat hij op zo’n filter geen prijs stelt. Het is een bevoogdende maatregel. Cameron stelt met zoveel woorden vast dat hij de Britse burger niet in staat acht zelf zijn verantwoordelijkheid te nemen.

Het automatische antipornofilter heet ‘familievriendelijk’ – met de suggestie dat wie het wegklikt geen familiemens is en verder dat kinderporno en doorsnee porno in elkaars verlengde liggen. Maar het ene ‘Báh!’ is het andere niet. Zo wordt er op Facebook regelmatig „aanstootgevend’’ materiaal verwijderd dat dat helemaal niet is. Zo’n filter ziet nu eenmaal geen verschil tussen een fist-fuckfoto en het schilderij L’origine du monde (1866), Gustave Courbets magistrale ode aan de vagina. Hoe Camerons familiefilter dit oplost, moet nog blijken. Kinderporno is al verboden. Er wordt op nationaal en mondiaal niveau actief op gerechercheerd. Google huldigt een zerotolerancebeleid voor kinderporno. Het bedrijf blokkeert bepaalde zoektermen en doet aangifte van verdachte beelden en sites. Anderzijds kan niet ontkend worden dat de porno-industrie zoekt naar grenzen, want dat verkoopt. Misbruik en geweld moeten niet uitgefilterd maar aangepakt worden. Overigens weten de pornoboeren goed wat mag en wat niet: ze stallen verboden materiaal op privénetwerken, die zich onttrekken aan de filters. De voorgenomen Britse maatregel beperkt zich tot het eigen eiland. Zolang er geen sprake is van criminele activiteit valt pornografie in Nederland onder de vrijheid van meningsuiting. De politiek tornt daar niet aan, wijs geworden sinds het lachertje, in 1977, van de voorloper van het internetfilter tegen alles wat voos is: de pornobioscoop met maximaal 49 stoelen. Internet is geen vrijplaats, daar heeft Cameron gelijk in. De overheid moet actief toezien. Vrouwenhandel, kindermishandeling, geweldsmisdrijven, ze vragen om bestrijding. Daders moeten worden gepakt, slachtoffers gered en verzorgd en de server die het materiaal doorgaf, moet worden aangepakt. Maar wat betreft zedenmeesterij past de overheid bescheidenheid. Zo wijst onderzoek uit dat zorgen over het effect van internetporno op de jeugd niet nodig zijn. Ze lijken eerder een weerspiegeling van gêne van hun ouders.