...maar niet voor iedereen

Het Kralings Zwembad kom je niet zomaar in. Alleen voor leden, na ballotage. Het draait prima, zonder subsidie. Wachtlijst: anderhalf jaar.

Vanaf de weg is het zwembad niet te zien. Bordjes die ernaar verwijzen ontbreken. Vanaf de parkeerplaats van een nabijgelegen flat moet je een hoekje om voor je het witte, houten hek van Vereeniging Kralings Zwembad ziet. Een groot bord maakt duidelijk dat dit privéterrein is, en dat het bewaakt wordt. De bewoners van de flat, elf verdiepingen hoog, kijken er bovenop.

Het is 29 graden, de parkeerplaats bij dit Rotterdamse zwembad vult zich snel. De meeste bestuurders zijn vrouw, met vaak meerdere blonde kinderen op de achterbank. Allemaal in het bezit van een felbegeerde lidmaatschapskaart van de vereniging, of als introducé mee met een vriendje of vriendinnetje. Ze komen van mei tot september voor het natuurbad van 40 bij 80 meter, en twee kleinere baden: één natuurbad van 18 bij 20 meter en een verwarmd chloorbad met dezelfde afmetingen. Het natuurbad is zanderig, vol vis. Brasem, snoek, paling, voorn en zelfs wat zoetwatermosselen. Langs de kant zitten soms eenden en reigers. Honden zijn er verboden.

Het bad is een besloten club met ballotage, alleen toegankelijk voor wie de juiste mensen kent. Wie lid wil worden, moet binnen de juiste postcode wonen en eerst enkele handtekeningen van leden verzamelen. Daarna bespreekt het bestuur of ze lid mogen worden. Buitengewoon elitair, zeggen Rotterdammers.

Kralingen is contrastrijk. Het oosten van de wijk is een van de rijkste stukjes Nederland, met klassieke panden aan lommerrijke lanen. De gemiddelde woningwaarde ligt er boven de 4 ton. In het zuiden langs de Maas ligt De Esch, met grijze blokkenwoningen, gemiddelde waarde 169.000 euro. Hier is ruim eenderde van de bewoners van niet-westerse afkomst. Midden in De Esch ligt het Kralings Zwembad.

Dat gemengde van de wijk zie je in het zwembad niet terug. „Nee wij zwemmen daar niet”, zegt rechtenstudente Maruschka (26). Ze woont in de flat naast het zwembad. „Ik heb het weleens geprobeerd met een buurvrouw. ‘Dit is voor de elite’, zei het meisje van de kassa letterlijk. We kunnen allemaal het zwembad zien, maar we mogen er niet zwemmen.”

Buurman Everon (25) werd evenmin toegelaten. „Het is een leuk zwembad om te zien vanuit mijn huis. En ik ben badmeester geweest bij meerdere baden. Ik moet lid worden, zeiden ze. Hoe? Dat vertellen ze niet. Ik probeer het niet eens meer.”

Volgens de beheerder is het Kralings Zwembad vol, en zijn er „zevenhonderd-zoveel” leden. Het zwembad krijgt geen geld van de gemeente, maar draait prima. „Wij hebben hier in elk geval geen moeite met het innen van de contributie”, laat de beheerder weten.

Er is een wachtlijst van anderhalf jaar en de toelating is streng, vertelt een Kralingse zwemster, anoniem. „Je moet de juiste achtergrond hebben. De juiste postcode.” Ze moest enkele handtekeningen verzamelen van mensen die al lid zijn, waarna ze werd besproken tijdens een vergadering. „Als je eenmaal lid bent denk je, joh kan mij het schelen, ik ben binnen en het is prima. Maar het duurde wel een paar jaar voor we lid mochten worden. Waarom weet ik niet, dat vertellen ze niet. Daar zit een soort geheimzinnigheid in.”

De reden voor deze geheimzinnigheid wordt niet opgehelderd. „Wij houden niet zo van publiciteit”, laat de beheerder van het bad weten. De voorzitter van het bestuur zegt omwille van de privacy van de leden „geen mogelijkheden” te zien om mee te werken aan dit artikel.

Hoe het systeem van lidmaatschap van het Kralings Zwembad precies werkt, is moeilijk te achterhalen. Een 66-jarige zwemster vertelt, op voorwaarde van anonimiteit, dat ze acht jaar geleden drie handtekeningen nodig had om lid te worden. Een andere Kralingse, 32, wil graag lid worden en heeft begrepen dat ze vijf handtekeningen moet verzamelen. Een zwemster die al enkele jaren lid is, beaamt dit.

De kosten van lidmaatschap zijn volgens de één „niet exorbitant hoog, een euro of 130”, een ander noemt zo’n 300 euro voor een gezin van vijf. De aspirerend zwemster heeft 270 euro per jaar gehoord. Het Zwembad zwijgt.

Waarom is een lidmaatschap zo gewild? Belangrijkste reden: de veiligheid. „Het kan dan wel elitair zijn met zo’n ballotagecommissie, maar dat zorgt er wel voor dat er geen gekke dingen gebeuren, dat iedereen zich netjes gedraagt”, vertelt Jimmy Fock (36) die tot voor kort vaak in het zwembad kwam. Ook de aspirerend zwemster zegt lid te willen worden vanwege de sociale controle. „Het is ons kent ons, dat geeft een veilig gevoel. Dat kun je niet zeggen van de Kralingse Plas. Daar is het erg druk, er wordt veel gedronken en er zijn weleens ruzies.”

Is er druk uit de gemeenschap om lid te worden? „Nee, dat voelt voor mij zeker niet zo”, laat de aspirerend zwemster weten. „Maar ja, als je lid bent, hoor je er wel bij. Alle vriendjes van m’n zoon gaan na school naar het Kralings Zwembad.”

Flatbewoonster Maruschka wijst naar het zwembad. „Ze hebben toch een Nederlandse vlag boven de ingang wapperen? Dan zouden ze binnen best een wat betere afspiegeling van de samenleving mogen hebben.”