De beste plonsfactor in destad...

Het Flevoparkbad geldt als beste buitenbad van de stad, maar Amsterdam vindt het te duur. Andere gemeenten kijken ook zuinig naar de badkosten.

Het Flevoparkbad in Amsterdam. Zittend op de rand van het bad: Javia Cimen. Foto Peter de Krom

Javia Cimen (37) woont nu op IJburg, maar komt vrijwel elke zomerse dag naar het Flevoparkbad in Amsterdam-Oost. Het is haar plekkie. „Als het 22 graden is, zit ik al hier.” Sinds ze kan zwemmen, als klein meisje al, zit ze elke zomer hier. Hetzelfde geldt nu voor haar twee dochters van 17 en 12 jaar.

En wat zo leuk is: bijna haar hele familie komt er. Zusters, broers, allemaal weer met kinderen. Koelboxen mee. Frisdrank. Broodjes. Kleden om op te zitten. Javia Cimen gaat nog een weekje naar Turkije dit jaar, maar eigenlijk zit ze het liefst in ‘het Flevo’.

Op warme dagen is het vol op de ligweide. De kenner weet wie waar neerstrijkt. Daar, dicht bij het pierebad, liggen de gezinnen. In de schaduw Marokkaanse moeders, zeker nu met de ramadan. Wat verderop ouders met grotere kinderen die alleen nog een aanspreekpunt nodig hebben als ze zijn ondergeduwd of als ze een zakje friet willen. Op de ligweide tegen het diepe bad aan liggen de pubers. In groepjes, gezichten naar elkaar toe, transistor en blikjes energydrank in het midden.

Het Flevoparkbad kreeg deze zomer in de Amsterdamse buitenbadentest van Het Parool een negen: het beste. De verslaggevers waren gecharmeerd door de bassins, de ‘plonsfactor’, de hygiëne en het toezicht. De ligweide kreeg zelfs een 10. Toch is de toekomst van het bad onzeker. De gemeente vindt het te duur en denkt na over alternatieven.

Uit de Zwemmonitor 2012 van het Mulier Instituut blijkt dat sluiting dreigt voor 12 procent van de Nederlandse zwembaden. Vooral openluchtbaden zijn relatief duur, omdat ze maar een paar maanden per jaar worden gebruikt. In verschillende baden was ook gedoe met overlast van jongeren, waardoor mensen wegbleven en ouders hun kinderen niet meer alleen durfden laten gaan.

Ook binnenbaden zijn een grote kostenpost. Nu gemeenten flink moeten bezuinigen, kijken ze met een schuin oog naar hun binnen- en buitenbaden. In veel gemeenten worden vrijwilligers geworven om de kosten van het zwembad te drukken. Baden die onderdeel zijn van bijvoorbeeld een bungalowcomplex of hotel, of die bij een fitnesscentrum horen, hebben die problemen niet.

In Utrecht opperde de PvdA deze zomer het water een paar graden minder warm te maken. Zo wil de partij de gemeentelijke zwembaden uit de financiële zorgen halen. De gemeente wil twee van de vier baden in de stad vanaf 2014 ’s zomers sluiten.

Als een gemeente een zwembad wil sluiten, is gegarandeerd de buurt boos. 93 procent van de bevolking vindt een zwembad een basisvoorziening, aldus het Mulier Instituut. Net als een bibliotheek en een sporthal.

Hannie van Blitterswijk, van Vrienden van het Flevoparkbad, vindt dat ook. Ze is helemaal geen hardcore zwembadbezoeker. Maar het is niet alleen een zwembad, zegt Van Blitterswijk. „Het is een recreatieplek en een ontmoetingsplek.”

Het klopt, zegt ze ook, dat zwembaden concurrentie hebben gekregen van ander vermaak. Kinderen gaan ook naar pretparken, klimparken, indoorspeelparken, bioscopen, ze doen paintball- en lasergames. Maar er zijn genoeg kinderen die niet op vakantie gaan. „Door de economische crisis zijn dat er alleen maar meer. Voor hen is het bad hun vakantie.”

En het is betaalbaar. Meestal kun je voor een paar euro naar binnen. Dat is nog te doen met een gezin, vinden Angelina Ates en Mona Chakir, twee moeders naast het pierebadje. „Als we vragen: wat zullen we doen vandaag, staat het zwembad altijd nummer een”, zegt Angelina Ates. Ze heeft kinderen van 7, 5 en 1 jaar. De zoons van Mona Chakir zijn 7 en 2 jaar. „Voor alle leeftijden is het fijn hier”, zeggen ze.

De sfeer in het zwembad noemen ze „lekker multicultureel”. En dat klopt. Alles ligt door elkaar. Een jonge man met een getatoeëerde ketting zit naast een oudere Marokkaan in djellaba in de schaduw. Meisjes met duizend vlechtjes. Veel jongetjes met figuren in hun opgeschoren haar.

Hayati Siten (39) gaat nog steeds naar het zwembad uit zijn jeugd, vanwege de mensen die er komen. Hij woont nu in Bussum, waar hij ook weleens is wezen zwemmen, maar dat was toch minder. Hij ligt een beetje in het midden van de ligweide. Bij de oudere jongeren, zeg maar.

Hebben Angelina Ates en Mona Chakir last van opstootjes of getreiter? Ze kijken verbaasd. Nee, eigenlijk niet. Er gebeurt daar verderop wel eens wat bij de jongeren, zegt Mona Chakir. „Als ze het zelf oplossen en ik er geen last van heb, is het goed. Het hoort ook bij de puberleeftijd.”

Puber of niet, in het Flevoparkbad is weinig gelegenheid voor billenknijpen, betasten of uitschelden. Bij het diepere bad staan vijf toezichthouders wijdbeens aan de rand. Ook bij de andere baden en op de ligweide lopen veel mannen in witte shirts met in rode letters Flevoparkbad op de rug. Sommige bezoekers zijn op leeftijd, hun huid is gerimpeld van de zon en ook nu zijn ze alweer bruinverbrand. Anderen zijn jong en breedgeschouderd.

Er zitten veel „buitenlandse jongens” tussen, zegt Javia Cimen. „Die communiceren heel goed met lastpakjes. Ze praten even en het is afgelopen.”