De strafzaak voelde voor hem als levenslang

De vuurwerkramp bleef André de Vries (1967-2013) achtervolgen.

Foto Eric Brinkhorst

Ongeneeslijk ziek door het handelen van politie en justitie. Zo zag André de Vries het. Het staat in zijn afscheidsbrief met de aanhef: ‘Verbitterd tot de dood erop volgt’. Het schrijven werd openbaar na zijn crematie in Hengelo. Dinsdag 9 juli overleed hij aan darmkanker. De Vries werd 46 jaar.

De Vries werd beroemd als verdachte van een spectaculair misdrijf. In 2002 werd hij door de rechtbank Almelo veroordeeld tot vijftien jaar celstraf wegens het veroorzaken van de vuurwerkramp in Enschede. De handelaar in oude auto’s zou op 13 mei 2000 brand hebben gesticht op het terrein van vuurwerkfabriek SE Fireworks. Bij die ramp ontplofte de woonwijk Roombeek en lieten 23 mensen het leven.

Het vonnis deed bij De Vries, die steeds gezegd heeft onschuldig te zijn, de stoppen doorslaan. „Ik heb niks gedaan man”, schreeuwde De Vries terwijl hij worstelde met parketwachten die hem afvoerden. Pas anderhalf jaar later werd hij door het hof Arnhem wegens gebrek aan bewijs alsnog vrijgesproken.

Na zijn vrijspraak stond zijn leven volledig in het streven naar eerherstel. In eigen omgeving bleef hij vaak aangemerkt als de brandstichter die wegens gebrek aan bewijs was vrijgesproken en niet omdat hij het niet had gedaan. Tot kort voor zijn dood heeft hij het OM vergeefs gevraagd om een onschuldverklaring. „Ik ben nooit gerehabiliteerd. Dit heeft bij mij, maar ook bij mijn familie veel diepe wonden geslagen. Het heeft een goede verstandhouding met mijn vader en broer blijvend geschaad.”

Met een schadevergoeding op zak van 125.000 euro vluchtte hij uit Twente. Hij reisde door Azië en poogde in Duitsland een schildersbedrijf op te zetten. De onderneming mislukte en De Vries raakte zijn laatste geld kwijt. Berooid keerde hij in 2011 terug naar Nederland waar Humanitas een woning voor hem regelde in Hengelo. Met zijn advocaat Geert-Jan Knoops probeerde hij het OM nog tot wat extra schadevergoeding te bewegen. Zonder succes. Hij stond in 2011 weer voor de rechter wegens belediging van een agent na een caféruzie.

Begin dit jaar werd geconstateerd dat De Vries ongeneeslijk ziek was. Toch bleef hij ook op zijn ziekbed nog strijdbaar. Tegenover RTV Oost liet hij weten 20 miljoen euro aan schadevergoeding te willen. Als de echte dader was gevonden, had hij misschien nog een kans gemaakt op meer schadeloosstelling maar nieuwe onderzoeken leverden geen nieuwe aanwijzingen op over de oorzaak van de ramp.

In kleine kring, vrijwel zonder familie en vrienden, is hij gecremeerd. „Het is vooral triest dat hij zo eenzaam is gestorven”, zegt Knoops. Formeel werd André de Vries vrijgesproken maar de strafzaak voelde voor hem als levenslang.