Column

Overheid moet ingrijpen tegen christenfundi’s

Terwijl de uitbraak van mazelen in de Bible Belt epidemische vormen begint aan te nemen, is het debat over de ethische kanten van wel of niet vaccineren volledig ontspoord.

De christen-fundamentalisten beroepen zich op de vrije godsdienst om het recht op te eisen om hun kinderen vanuit religieuze overwegingen niet in te laten enten. De gelovige die kiest voor vaccinatie, verliest de plaats uit het oog die hem door de Voorzienigheid Gods is aangewezen. Zou God in geval van nood zijn hulp niet zenden?

Dat is nou precies wat God heeft gedaan, volgens premier Rutte. „God heeft nooit bedoeld dat deze kinderen zo lijden”, zo zei hij, „waar God er tegelijkertijd ook voor heeft gezorgd dat er vaccins zijn”. Goed punt, zou je zeggen, maar het schoot de gereformeerden volledig in het verkeerde keelgat. Waar halen politici die wijsheid vandaan, vragen ze zich af in het Nederlands Dagblad. ‘Zij kunnen niet beslissen wat de wil van God is. Ze kunnen nooit een bepaalde Bijbeluitleg opleggen aan een ander.’ Volgens sommigen is zelfs de scheiding tussen kerk en staat in het geding. En daar hebben zij op hun beurt eigenlijk wel weer een punt. Rutte heeft gelijk, maar hij had het niet zo mogen zeggen.

VVD-senator Dupuis deed een oproep om vaccinatie dan maar te verplichten, desnoods tegen de wil van de ouders in. Zij vergeleek het met de leerplicht. Ook in dat geval stelt de overheid grenzen aan ouderlijk gezag. Dat kwam haar op woedende reacties te staan. Gisteren stond er een lang opiniestuk in de Volkskrant van de predikant Arnold Huijgen en Bart Jan Spruyt van de Edmund Burke Stichting. ‘Het gaat om de vrijheid van een minderheid om keuzen te maken die de meerderheid onwelgevallig zijn’, schrijven zij. Het fundamentele recht van ouders om zelf te beslissen over hun kinderen is in het geding. ‘Onder het mom van al dat getheologiseer is de overheid bezig opnieuw zijn (sic) bevoegdheden op te rekken en die van de burger te verminderen.’

Maar het gaat niet over de scheiding tussen kerk en staat. En het gaat al helemaal niet over een overheid die haar bevoegdheden uitbreidt ten koste van vrijheden van burgers. Wie zichzelf op grond van een achterlijk geloof naar de ratsmodee wil helpen, heeft daar het volste recht toe. Maar niemand heeft het recht om op grond van datzelfde achterlijke geloof of om welke reden dan ook anderen te schaden. Daar ligt de grens. Die is heel helder. En dat is wat die ouders doen met hun kinderen. En die vormen vanwege de besmettelijkheid van de ziekte op hun beurt ook nog eens een gevaar voor andere kinderen. Waar iemand een ander schaadt, dient de overheid in te grijpen. Dat is haar kerntaak.

Ilja Leonard Pfeijffer is schrijver en columnist van nrc.next. Elke vrijdag schrijft hij op deze plek over politiek