Je familie wil het een, je werk het ander. Wat nu?

Een lege zondagmiddag: alle tijd om dat rapport af te maken dat je afgelopen week al had moeten inleveren. Maar, zul je net zien, je man heeft precies die middag uitgekozen voor een stevige ruzie, want je bent altijd aan het werk en doet nooit meer iets met hem en de kinderen samen. Hij loopt stampvoetend de deur uit. De kinderen huilen natuurlijk.

Of deze: je moeder is jarig, je hebt met je broer een high tea voor haar georganiseerd. Maar, gruwelijk toeval, net die dag komt een buitenlandse collega aan op Schiphol. Mailtje van je baas: kun jij hem afhalen en een beetje bezighouden die dag?

Het is een bekende bron van stress: je werk wil het een, je familie het ander, en jij zit er gemangeld tussenin. Wat doe je om bij te komen? Je kunt bijvoorbeeld een boek gaan lezen, naar muziek luisteren of gaan slapen, schrijven Canadese psychologen in het julinummer van Journal of Occupational Health Psychology. Even afstand nemen van het probleem dus. Alleen: soms is dat goed en soms slecht. Het hangt er maar vanaf ‘hoe je erin staat’.

Het is om gek van te worden, zo’n artikel. Want je wilt gewoon weten: als ik stress heb omdat mijn werk iets anders wil dan mijn familie, helpt het dan als ik me even op iets anders richt en bijvoorbeeld een boek ga lezen? Nou, zeggen deze psychologen, misschien wel, maar dan moet je dat doen vanuit het idee ‘ik wil niet te veel over dit probleem nadenken’, en niet vanuit het idee ‘ik hoop dat er een wonder gebeurt’.

Maar wie gaat er in zo’n situatie nou een boek zitten lezen vanuit een of ander idee? Ik zou gewoon een boek gaan lezen, punt. En dat zal dan wel weer onder escape avoidance coping vallen, door fantaseren proberen aan de werkelijkheid te ontsnappen, en niet onder cognitive avoidance coping, de ‘betere’ variant, die inhoudt dat je jezelf tijdelijk afleidt met leukere dingen. Een moeizaam onderscheid: die twee kunnen makkelijk samengaan.

De psychologen beschrijven trouwens ook niet goed hoe ze het allebei gemeten hebben. Het lijkt alsof ze eropuit waren om calvinistisch te concluderen: aan leuke dingen denken helpt tegen stress, maar wegduiken voor je verantwoordelijkheden is slecht. Wat ze vervolgens ook concluderen, zonder bewijs.

Dus daar zit je dan: je familie wil het ene, je werk wil het andere, en dan is er ook nog een stelletje psychologen dat zeurt over escapisme en verantwoordelijkheden. Net wat je nodig hebt.