Denken in hokjes hélpt En jij? Wat voor ben jíj dan? type

Het afgelopen jaar deed Japke-d. Bouma verslag van haar ontmoetingen met collega’s Met welk type match jij honderd procent?

Een kantoor is een mijnenveld. Want ieder kantoor is vergeven van typetjes met een eigen gebruiksaanwijzing. Baasjes, teamplayers, uitslovers, einzelgängers, betweters. En die moeten elke dag allemaal met elkaar door één deur. Sterker nog: meestal moeten ze nog samen dingen dóen ook.

Gelukkig voor al die worstelende kantoorklerken is er hulp. Er bestaat namelijk een heel arsenaal ‘modellen’ dat personeel in verschillende categorieën indeelt. Van ingewikkelde wetenschappelijke modellen tot vrolijke varianten waarin werknemers vergeleken worden met dieren. Hoe verschillend ook, in essentie doen ze allemaal hetzelfde: hokjesdenken.

Onder leiding van ‘teamcoaches’ gewapend met vragenlijsten kan een kantoortuin in één ‘heidag’ in overzichtelijke categorieën worden ingedeeld. Want hokjes helpen om elkaar beter te begrijpen, zo luidt de theorie. En wie elkaar begrijpt, maakt geen ruzie.

Over welk model nou het beste is om werknemers te typeren, bestaat in coachingsland geen consensus. Maar twee modellen zijn in ieder geval erg bekend, zo blijkt uit een rondgang: de Teamrollen van Belbin en Management Drives.

Belbinmodel

Het Belbinmodel onderscheidt negen verschillende ‘teamrollen’. Net als bij de meeste andere modellen is er geen goed of fout. De ene rol is niet beter dan de ander – wel zo gezellig. En op een kantoor zijn ze ook allemaal nódig: de rollen zijn ‘complementair’. Zo is de ‘brononderzoeker’ een vrolijke netwerker die erop uit gaat. Maar hij raakt ook snel verveeld en maakt dingen niet af. Met een ‘plant’ is het juist weer veel moeilijker communiceren. Dat is een beetje een slome dagdromer. Maar uit zijn brein ontspruiten dan wel weer de meest originele ideeën.

Management Drivesmodel

Dit model deelt werknemers in in kleuren: groen, geel, oranje, blauw, rood en paars. Die kleuren staan weer voor ‘drijfveren’. Een voorbeeld: een ‘oranje gedreven’ werknemer zal flexibel met de regels omgaan als dat nodig is, terwijl zijn ‘blauw gedreven’ collega juist hecht aan strenge regels. Denken in kleuren maakt het makkelijker om verschillen „bespreekbaar” te maken, zegt teamcoach Stephan van der Vat. „‘Doe eens niet zo rood’ klinkt een stuk vriendelijker dan ‘dram niet zo’.”

Niemand past natuurlijk helemaal perfect in één enkele categorie, waarschuwen teamcoaches. Dat geldt ook voor de types hiernaast. Niemand is alléén maar ‘Bitch’ of ‘Ziekelijke Flirt’. Maar stiekem is er vast één in wie je iemand het meest herkent. Of wíl herkennen.