Stok om de hond te slaan

Syrië wil lid worden van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties. Schandelijk, vindt de Amerikaanse regering; „ten zeerste ongepast” gezien Syriës „monsterachtige” staat van dienst op mensenrechtengebied.

Israël deed ook een duit in het zakje. „Een nieuw Guinness-record in de VN?” vroeg VN-ambassadeur Ron Prosor zich donderdag af.

„Lidmaatschap van Syrië en Iran in de Mensenrechtenraad is zoiets als bazen van georganiseerde misdaad verantwoordelijkheid geven voor het getuigenbeschermingsprogramma.” Iran liet later weten dat het zich al in februari als kandidaat had teruggetrokken, maar dat wist Prosor kennelijk nog niet.

Even hoe het in elkaar zit: regionale groepen hebben elk een vastgesteld aantal zetels in de Mensenrechtenraad, die in totaal 47 zetels telt. De regionale groep bepaalt zijn keuze zelf. Syrië is een van de zes landen in de groep-Azië die zich hebben aangemeld voor een zetel. Azië mag vier van de veertien nieuwe leden leveren die in november door de Algemene Vergadering van de VN voor een termijn van drie jaar worden benoemd.

De andere Aziatische gegadigden zijn China, Vietnam, de Maldiven, Jordanië en Saoedi-Arabië. Onder landen uit andere groepen die dit jaar lid willen worden zijn Rusland, Tsjaad, Cuba en Algerije. Stuk voor stuk zijn het landen die, zal ik maar vriendelijk samenvatten, problematisch met mensenrechten omgaan.

Nu we het er toch over hebben, er valt ook wel het een en ander aan te merken op Amerika en Israël. De behandeling van gedetineerden in de Amerikaanse terreurgevangenis op Guantánamo is niet minder problematisch. Of die van bedoeïenen, Afrikaanse migranten en Palestijnen door Israël (voor de Israëlische ambassade gaat protesteren: mijn bron is het landenrapport mensenrechtenpraktijken 2012 van het Amerikaanse State Department).

Maar moet je als land van onbesproken gedrag zijn om lid te zijn van de Mensenrechtenraad? Ik durf de stelling wel aan dat het nuttiger is op alle niveaus in gesprek te blijven met mensenrechtenschenders dan ze in een isolement te schuiven.

Maar uiteindelijk gaat het natuurlijk helemaal niet om de rechten van echte mensen, maar om een stok om de hond te slaan. Westerse vrienden (Jordanië) of olieleveranciers (Saoedi-Arabië) of supermachten waarmee je in gesprek wilt blijven (Rusland, China) hoeven voor zo’n campagne niet bang te zijn.

Carolien Roelants is Midden-Oostenredacteur van nrc.next en NRC Handelsblad. Zij schrijft elke dinsdag een column over buitenlandse kwesties.