J.K. Rowling ontmaskerd

LEZEN // ROMAN THE CUCKOO’S CALLING ROBERT GALBRAITH Little Brown UK, € 18,99 ****

Achteraf zeg je: natuurlijk. Dit weekend bleek dat het thrillerdebuut The Cuckoo’s Calling van Robert Galbraith is uitgegeven onder een pseudoniem, waarachter niemand minder schuilging dan J.K. Rowling. De eerste recensies, vóór de ontmaskering, waren al lovend. En met de kennis van nu kunnen we zeggen: het is een echte Rowling. Een strakke plot, een bloemrijke stijl, bonte maar waarachtige personages, een pakkend verhaal.

Je herkent nu ook de hints. ‘Ongelukkig is hij wiens roem zijn tegenslagen beroemd maakt’, luidt het Romeinse motto waarmee het boek begint. En aan het einde wordt Alfred Lord Tennysons gedicht ‘Ulysses’ geciteerd: ‘Ik ben een naam geworden’. Beide uitspraken zouden kunnen opgaan voor J.K. Rowling – die het „fantastisch” vond om geruisloos nieuw werk te publiceren, zonder dat er critici klaarstonden met emmers zuur, omdat het de hype vast wel weer niet waard zou zijn.

Een klassiek aandoende thriller

De run die er nu alsnog op het boek van ‘Robert Galbraith’ is ontstaan (het is als papieren boek eind deze week pas weer leverbaar), is het in elk geval waard: The Cuckoo’s Calling is een klassiek aandoende thriller die uitstekend in elkaar zit, geen moment verveelt en een groot publiek zal aanspreken. Het is hoogstens wat gewoontjes – zoals een Britse uitgeefster die het manuscript-onder-pseudoniem afwees gisteren al zei in een Britse krant. Het leek haar een prima boek, goed geschreven, maar het stak er niet bovenuit. In het hedendaagse boekenklimaat leek haar dat onvoldoende, voor een debutant.

Ze heeft wel een punt: de opzet doet bekend aan. The Cuckoo’s Calling gaat over privédetective Cormoran Strike, die ingeschakeld wordt om de dood van een topmodel te onderzoeken. Hij is ex-militair met een geamputeerd been, een getroebleerd (liefdes)verleden en een onstuitbare speurderszin. Het topmodel Lula Landry kwam om het leven na een val van een Londens balkon – zelfmoord, zegt de politie, want de roem maakte haar doodongelukkig. Moord, zegt haar broer, die Strike inschakelt, want depressief was ze volgens hem niet.

De personages zijn meer dan marionetten

We volgen Strike in een rasecht speurdersverhaal, waarin we van het ene gesprek doorgaan naar het volgende, en steeds komen er informatiebrokjes bij, steeds komen we dichter bij de ontknoping. Dan blijkt de gehele puzzel in elkaar te passen: vakwerk. Het is allemaal uitstekend getimed, terwijl Galbraith ook de ruimte neemt om uit te weiden over de achtergronden van de personages. Dat een ‘gewoon’ speurdersverhaal je toch zo meesleept, komt door die voelbare aandacht voor de personages, die meer zijn dan marionetten in dienst van de plot. Daarmee is The Cuckoo’s Calling ook geslaagder dan Een goede raad, Rowlings eerste roman voor volwassenen, waarin ze de verhalen van vele verschillende personages aan elkaar reeg. Ook liet ze de teugels van de plot vaak vieren, waardoor het langdradig werd. Nu is er wél weer een dwingende verhaallijn. Rowling is Zweinstein ontgroeid en dat past haar goed. Haar personages zijn kleurrijke mensen, en we reizen van de modeglamour naar de daklozenopvang zonder dat het al te bont wordt. Haar grimmige maatschappelijke ondertoon klinkt oprecht, wanneer ze kritische noten kraakt over het privacyloze leven van hedendaagse beroemdheden. Die Galbraith zou nog weleens een grote kunnen worden.