Geboortecijfer daalt naar niveau jaren 80

Het aantal geboorten is het afgelopen jaar opnieuw gedaald. Tussen juni 2012 en mei 2013 werden 172.000 kinderen geboren, 6.400 minder dan een jaar eerder. De afname wordt zeer waarschijnlijk veroorzaakt door de economische crisis.

Het aantal geboorten is nu bijna net zo laag als in de eerste helft van de jaren tachtig. Datr blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gisteren publiceerde. Ook in de twee voorgaande jaren daalde het geboortecijfer.

Als je de geboortecijfers van de laatste decennia vergelijkt met de CBS-index van het consumentenvertrouwen, is een verband te zien, zegt Joop de Beer, onderzoeker bij het demografisch instituut NIDI. „Elke keer als de index daalt, zie je twee jaar later dat het geboortecijfer daalt.”

De afname van eerstgeborenen is relatief het sterkst. Ook bij vrouwen tussen de 20 en 30 jaar was de daling verhoudingsgewijs groot. Of mensen aan kinderen beginnen, hangt sterk samen met hun vertrouwen in de toekomst, zegt De Beer. Daar komt de moeilijke situatie op de woningmarkt bij. „Juist een appartement is lastig te verkopen. Dat maakt het extra lastig een beslissing te nemen.”

Maar, zegt een woordvoerder van het CBS, het is niet bekend of bij deze jonge vrouwen sprake is van uitstel of afstel. „Misschien willen ze uiteindelijk toch kinderen. Dat zou nog een kleine geboortegolf kunnen opleveren.” In zijn prognoses houdt het CBS hier rekening mee.

In 2014 komt er waarschijnlijk nog een geboortedaling aan, zegt De Beer. „En daarna krijg je te maken met een onzekere factor: hoe lang duurt de crisis?”

De ontwikkeling van het aantal geboorten kan op de lange termijn effect hebben op de vergrijzing. De Beer: „Als deze daling zich doorzet, zal er over twintig jaar een kleinere toestroom op de arbeidsmarkt zijn.”

Op korte termijn zijn de gevolgen te merken in de kinderopvang en het basisonderwijs. „Over vijf jaar zullen er minder onderwijzers nodig zijn”, zegt De Beer.

In bijna alle EU-lidstaten is sprake van een geboortedaling. Het gemiddelde aantal kinderen daalde in de EU van 1,60 naar 1,57. Het gemiddelde geboortecijfer in Nederland ligt daar nog boven. Dat daalde van 1,79 naar 1,76.