‘Ik wil een bredere kijk op jazz’

Vandaag begint het North Sea Jazz Festival. De Israëlische klarinettiste Anat Cohen is de winnaar van de jaarlijkse Paul Acket Award.

Onterecht, zegt Anat Cohen, wordt haar klarinet geassocieerd met lang vervlogen tijden. En ook met klezmermuziek heeft haar jazz, ondanks haar Israëlische roots, weinig van doen. De jazzmuzikante wil ver weg blijven van „nostalgisch sentiment” van musici als Benny Goodman – ‘the king of swing’ en stuurt haar klarinet de toekomst in. Zoals op haar vorig jaar uitgebrachte cd Claroscuro, haar inmiddels zesde eigen album. Daarop leidt haar klarinet sprankelend de weg in eigentijdse vurige betogen: lyrisch hoog in dansende noten en brommend laag met donkere tonen.

Met haar charismatische aanwezigheid op het podium beheerst Anat Cohen een wereldwijde verzameling stijlen, van Braziliaanse choro tot blues en standards, gebracht met joie de vivre. North Sea Jazz geeft haar de naar de festivaloprichter vernoemde Paul Acket Award, als ‘artist deserving wider recognition’ – bekend binnen de jazzscene, maar nog niet tot een groter publiek doorgedrongen. „Haar geluid is zowel krachtig als sensueel [...]”, meent de jury.

De Israëlische klarinettiste, saxofoniste en bandleider treedt op het festival op met haar eigen groep, het Anat Cohen Quartet met daarin onder meer pianist Jason Lindner. Daarnaast werkt ze veel samen met haar twee broers Avishai (trompet) en Yuval (alt- en sopraansaxofoon): zowel in hun trio 3 Cohens als in het Cohanim Sextuplet, waarin Louis Armstrong wordt geëerd.

Anat Cohen volgde in de jaren tachtig met haar broers een klassieke muziekopleiding in Tel Aviv. In Boston, aan de befaamde Berklee School of Music, vervolgde ze haar muziekstudie. Steeds meer kreeg ze interesse in jazz en ze ging spelen in tal van bigbands, zoals de Diva Jazz Orchestra. „Als klassiek opgeleide musicus heb ik er veel van geleerd om in ensembles te spelen.”

In 2005 begon ze haar label Anzic Records. Om „precies te weten wat er met mijn cd gebeurt nadat die is opgenomen.” Dat ze zich toen meteen met twee albums, Poetica en Noir, presenteerde viel op. Cohen: „Ik sta voor alles open, en verwerk invloeden van Senegal, Marokko, Cuba tot de vreugdevolle jazz uit New Orleans. Ik laat de muziek steeds weer op een andere wijze betekenisvol klinken. Natuurlijk komt ook mijn Israëlische achtergrond terug in mijn muziek, maar ik ben echt uit op een bredere kijk op de jazz.”

Cohen toont zich een perfectioniste in haar opvattingen over haar gemêleerde jazz moet klinken. Trots is ze op haar albums, maar haar zucht naar „leren vrij te zijn in de muziek” blijft doorgaan.

Dat ze me haar broers jazz maakt, sterkte haar muzikale ontwikkeling. De band met hen is hecht, hun samenspel straalt plezier uit. Thuis werd altijd muziek gemaakt. Ze volgden elkaar in de opleidingen en nu wonen ze alle drie in New York. „Het sociale aspect van muziek is cruciaal” , zegt Cohen. ,,Samenspel bepaalt jouw sound. Dat heb ik altijd een mooi gegeven gevonden. Ik kon er niet op wachten met elkaar in een band spelen. Als mijn musici soleren sta ik echt mee te genieten.”

Met haar kwartet reist zij de wereld over. Met haar pianist Jason Linder voelt ze grote verwantschap. Dat haar muziekkompanen en muzikale voorbeelden vooral mannen zijn, is nooit van belang geweest. „Wij dienen de muziek, via ons instrument. Sekse speelt daarbij geen rol.” Maar, grinnikt ze, als ze er over nadenkt kan ze soms „best erg moederen” over haar bandleden.

Anat Cohen speelt vanavond op North Sea Jazz.