Penthouserapper

Foto AP

hiphop Jay-Z – Magna Carta… Holy Grail

In de miljardenindustrie hiphop is Jay-Z (43) de succesvolste. Hij debuteerde in 1996 en is al ruim 15 jaar de absolute top. De impact van zijn muziek wisselde sterk na zijn cruciale vroeg 21ste-eeuwse albums The Blueprint (2001) en The Black Album (2003) maar zijn inkomsten en invloed bleven stijgen. In 2011 schetste Jay-Z op Watch The Throne, zijn album met Kanye West, in rake zinnen de revolutionaire kant van het feit dat hij als zwarte straatjongen uit Brooklyn nu tot de absolute elite van Amerika hoort.

Zijn twaalfde soloalbum Magna Carta… Holy Grail gaat verder op dat pad. Treffend is Oceans met r&b-zanger Frank Ocean dat een lijn trekt tussen de rapper op zijn jacht en de slavenschepen die vroeger door dezelfde oceanen ploegden. De artiesten delen hun champagne met het water waarin „mijn familie verdronk” en Ocean hoopt dat zijn zwarte huid zijn witte smoking niet ‘vies’ zal maken „voor de show van Basquiat”. Jay-Z refereert voortdurend aan de graffitikunstenaar met wie hij thema’s als raciale en economische tegenstellingen gemeen heeft, en ook zijn unieke positie van succes. Hij ziet in de werken van Basquiat een gepast statussymbool voor rappers die inmiddels boven het glazen plafond wonen.

De penthouserapper beschouwt in Nickels And Dimes openhartig de kloof tussen hemzelf en de ellende die ooit het fundament vormde van zijn succesverhaal. In Picasso Baby bouwt Jay-Z een stevig rapnummer op uit verwijzingen naar de hoogste echelons van de kunstwereld, zoals Tate Modern, Art Basel en Christie’s. In BBC proost hij met andere megasterren op de miljardair „met het uiterlijk van een drugdealer”.

Ondanks sterke vondsten en aanknopingspunten, blijft Jay-Z vaak aan de oppervlakte. Hij rapt met pauzes, alsof hij alles ter plekke verzint en herhaalt oude beeldspraak. De nonchalante grootmeester vervalt in nummers als Holy Grail met Justin Timberlake, het gehaaste La Familia en Part II (On The Run) met echtgenote Beyoncé, in te lui aandoende invuloefeningen.

Het echte vuur klinkt in de rauwe zuidelijke hiphoptrack Beach Is Better van hitproducer Mike Will Made It, maar die duurt helaas nog geen minuut.