Een boers imago en te weinig vrouwen

Enschede gaat ver om jonge, succesvolle mensen naar de stad te krijgen. Ze zoeken er een huis voor je, en een school voor je kinderen. Of een vriendin.

Vijf mannen op een terras. Thijmen (19), Geert (19), Ruben (21), Bas (20) en Robbin (19). Ze dragen poloshirts met opstaande kraagjes, hun kapsels zijn met gel gestyled. Verzorgde studenten, allemaal vrijgezel. Waarom hebben ze geen vriendin?

Thijmen: „Een vriendin? Vergeet dat maar in Enschede.”

Geert: „Ik heb me er al bij neergelegd dat het niks wordt tijdens mijn studententijd.”

Ruben: „In mijn werkgroep zitten nauwelijks meisjes.”

Bas: „De enige meisjes die hier rondlopen, zijn Duits. Daar kan ik niet mee praten.”

Robbin: „Of het zijn van die nerds die met niemand praten.”

Enschede kampt met een vrouwentekort. In de grootste leeftijdscategorie van de stad, 20-24 jaar, zijn er op elke 100 mannen slechts 83 vrouwen. Onder 25- tot 29-jarigen is het nog slechter gesteld; tachtig vrouwen op honderd mannen.

Enschede, de grootste stad van Overijssel, telde op 1 januari 2013 158.629 inwoners. In 2012 vertrokken er meer mensen dan zich er vestigden. Volgens de Atlas voor gemeenten scoort Enschede onder de vijftig grootste steden qua aantrekkelijkheid een magere 45ste plaats. Daarom doet Enschede er van alles aan om mensen in de stad de houden.

Maar zeker voor hoogopgeleiden blijft de Randstad lonken. En dan is er dus ook nog dat tekort aan vrouwen.

Het mannenoverschot houdt verband met de Universiteit Twente (UT), van oudsher een technische universiteit, die veel mannelijke studenten trekt. De campus van de universiteit, aan de noordrand van Enschede, doet Amerikaans aan: een grote oprijlaan, aan weerszijden gazon. Verspreid staan bakstenen gebouwen, groepjes studenten voor de ingang. Ze hoeven het campusterrein in feite niet af. Er is een bibliotheek, er zijn winkels, cafés, kappers, sportvelden en studentenwoningen. Ook is er een zwembad en een theater. Er is zelfs een discotheek, als je geen zin hebt om twintig minuten naar het stadscentrum te fietsen.

Enschede is een heel leuke stad voor studenten, vertelt Frank van Viegen, oud-UT-student en internetondernemer. Hij woonde twee jaar op de campus. „Maar ik had me wel voorgenomen om na mijn studie meteen naar de Randstad te vertrekken. Dat willen de meeste studenten. Daar heb je meer mogelijkheden een leuke baan te vinden.”

Toch bleef Van Viegen in Enschede. Vlak na zijn studie begon hij samen met een vriend, ook IT’er, datingwebsite Paiq. Het succes ervan maakte vertrek onnodig. Zijn zakenpartner was bovendien aan de stad gebonden door z’n vriendin.

Van Viegen vond in Enschede geen vriendin. „Er zijn hier weinig vrouwen. Dat kun je zelfs zien aan de lokale inschrijvingen bij onze website: veel meer mannen.” Van Viegen vond een vriendin via zijn eigen website – een vrouw uit Utrecht.

Toen ze wilden gaan samenwonen, was het best een uitdaging haar naar Enschede te krijgen. De stad heeft last van een duf imago, zegt Van Viegen. „Mijn vriendin dacht ook dat het boerendorp was.”

Toch is er volgens de internetondernemer sinds een paar jaar meer te beleven. „Er zijn twee cultuurpodia gebouwd. En de buurten rondom het centrum zijn opgeknapt. Daar wonen wij nu ook.”

Mensen naar de stad trekken en afgestudeerden vasthouden blijkt lastig voor Enschede. Career Center Twente in Enschede, opgericht door bedrijven in de regio, bedacht een originele aanpak voor het probleem. Zij helpen werkzoekenden niet alleen aan een baan, maar hun partners ook aan werk of scholing. Voor de kinderen kunnen zij een geschikte school of opvang zoeken. Zelfs het vinden van een woning is bij de service inbegrepen.

Een belangrijke doelgroep van Career Center Twente zijn ‘hunker-tukkers’; verhuisde Twentenaren met heimwee. Marianne Stevelink, interim-manager van Career Center Twente: „Mensen die al een binding hebben met de regio, hoef je niet te overtuigen hoe fijn het hier wonen is. Dat het hier groen is, dat er goede scholen zijn en dat je grote woning kunt krijgen voor relatief weinig geld.”

Het huis van Bart en Babette Hammer staat in een gloednieuw wijkje in Enschede. De kavels aan weerzijden staan nog te koop. Op de oprit staan twee auto’s en een caravan. Voor de woning een gigantische vlaggenmast met een rode wimpel van de regio Twente.

Babette stond in de file tussen Nieuw-Vennep en Amsterdam toen ze een reclamespotje van Career Center Twente op Radio 538 hoorde. Ze had het met haar man eerder gehad over terugkeren naar zijn geboorteregio Twente. Het leek hun een rustiger omgeving dan de Randstad om hun zoon op te voeden. Het Career Center was de ideale aanleiding te verhuizen.

En zo werd hun dochter in Enschede geboren. „Een echte tukker”, zegt vader Bart trots. De familie Hammer is blij met hun keuze voor Enschede. „We wonen dicht bij familie, dicht bij het centrum”, zegt Bart Hammer. „En dicht bij de snelweg”, voegt zijn vrouw toe. Zij werkt in Almelo, hij in Hengelo.

Bart en Babette groeiden allebei op in een dorp. In de Randstad, waar ze voor studie en werk belandden, misten ze de gemoedelijke sfeer die ze kenden van hun jeugd. „De mentaliteit in de Randstad is anders; gehaaster, agressiever”, zegt Babette. „Mensen hier zijn socialer. Tukkers staan bekend om de goede band met hun buren die je altijd hoort te helpen. In dialect noemen ze dat: noaberschop.”

Ze hebben ook een praktische reden voor wonen in Enschede. Dit huis met 200 vierkante meter woonoppervlak én grote achtertuin hadden ze in de Randstad niet kunnen betalen. „Dit is een droomhuis”, zegt Babette. Ze wijst naar de achtertuin waar een speelhuisje met glijbaan, een opblaaszwembad, een voetbaldoel en een barbecue staan.

De vijf jongens op het terras in Enschede zien zich niet settelen in die stad. Geert: „Voor studenten is het wel leuk hier. Maar als je carrière wil maken, moet je naar Utrecht of Amsterdam. Daar is ook meer te beleven.” Misschien wel het belangrijkste punt voor hem: „Daar heb je meer vrouwen dan mannen.”