Column

Hoera, een militaire coup!

Ik heb al eens eerder geschreven dat regeringen volgens mij hun officiële reacties in virtuele stapeltjes hebben klaarliggen. Een stapeltje niets-dan-goeds-van-de-doden-condoleances, een stapeltje gelukwensen, een stapeltje ‘bouw in Israëlische nederzettingen is slecht voor het vredesproces’-reacties, ga zo maar door. En dan hup op het net bij de bijbehorende gebeurtenis. En in een bericht in de krant. Saai, saai.

Daarom is het zo leuk als je eens een keer die hoofdsteden ziet worstelen, zoals met de Egyptische legercoup. Een coup, zeker tegen een democratisch gekozen leider, horen democratische bewinden te veroordelen. Maar het volk is er zo blij mee, en de afgezette leider is een onaantrekkelijke Moslimbroeder. Obama krijgt mijn prijs voor de meest ingenieuze oplossing: door niet het afgezette bewind maar de grieven van het volk legitiem te noemen.

Maar een heleboel Arabische leiders toonden zich gewoon openlijk blij en zonden een warme felicitatieboodschap aan Kairo. Zij hoeven geen democratische schijn op te houden, en dat is wel zo makkelijk. Maar ze waren onder elke omstandigheid blij geweest. Want met name veel Golfstaten zijn als de dood voor de Moslimbroederschap. Dat is immers een hervormingsbeweging die verkiezingen als pad biedt naar een modern islamitisch bewind. De conservatieve absolute monarchieën aan de Golf zien dat programma als een regelrechte bedreiging voor hun voortbestaan. Hoera! Een coup!

Tegelijk constateren ze tevreden hoe Qatar door het Egyptische leger een hak is gezet. Tot hun enorme irritatie stort Doha bakken met geld over Moslimbroederschappen in de Arabische wereld uit. Maar zijn miljardenhulp had de Egyptische Broeders niet geholpen.

Het was een zware tegenslag voor de nieuwe jonge emir, een week na zijn aantreden. Maar hij maakte er het beste van. Hij stuurde een gelukwens naar de Egyptische interim-president en het ministerie van Buitenlandse Zaken liet weten dat Qatar de wil van het Egyptische volk respecteert. Redden wat er te redden valt, heet dat.

De prijs voor de meest ingenieuze reactie heb ik al aan Obama gegeven, maar de prijs voor de leukste gaat naar de Afrikaanse Unie die aankondigde Egypte als lid te gaan schorsen wegens de „ongrondwettige verwijdering” van president Morsi. De Afrikaanse Unie, hoeveel democratische landen zijn daar ook weer lid van?

Carolien Roelants is Midden-Oostenredacteur van nrc.next en NRC Handelsblad. Zij schrijft elke dinsdag een column over buitenlandse kwesties.