PvdA en PVV: radicalisering moslims heeft te weinig aandacht van politie

Moslims verzamelen voor de gebedsdienst in de Mevlana-moskee in Rotterdam, waar Juliana voor ze moslim werd een rondleiding kreeg. Foto ANP / Roos Koole

“Het was voor de betrokken agenten te veel gevraagd.” Dat zegt PvdA-Kamerlid Ahmed Marcouch in reactie op een artikel vandaag in NRC Handelsblad over de naar Libië uitgereisde Nederlandse vrouw Juliana. Hij ziet in het verhaal het bewijs dat de Nederlandse politie onwetend is over de radicalisering van jonge moslims.

In NRC Handelsblad staat vandaag een uitgebreide reconstructie van de bekering van Juliana (25), haar ontslag als medewerker bij de Amerikaanse ambassade in Den Haag, haar relatie met de eveneens bekeerde Oostenrijker Goran (24) en hun gezamenlijke vertrek naar Libië eind 2011. Sindsdien is er niets meer van het jonge stel vernomen. Goran wordt in Oostenrijk gezocht vanwege lidmaatschap van een terroristische organisatie.

Politie: het is niet mogelijk haar tegen te houden

De ouders van zowel Juliana als Goran zien de radicalisering machteloos aan en doen tevergeefs een beroep op de politie. Op 25 september 2010 spreekt een agent van de Rotterdamse politie twee uur met Juliana. Ze verblijft volgens haar man Goran tegen haar zin bij haar ouders. Die mening is de door hem opgetrommelde politie ook toegedaan. Juliana is wilsbekwaam en zegt vrijwillig met haar man te gaan, oordeelt de politie. In een later door Juliana’s ouders aangespannen klachtenprocedure tegen de politie erkent de politie dat er fouten zijn gemaakt, maar dat het niet mogelijk was het meisje tegen te houden. De agent in kwestie zegt met de zaak in haar maag te zitten, maar achter haar besluit van destijds te staan.

Marcouch: “Het gaat echter ook om de vraag of de politie er alles aan heeft gedaan om de vrouw op andere gedachten te brengen.” Volgens Marcouch, zelf voormalig agent, had iemand bij de politie of van de gemeente de sociale omgeving van Juliana in kaart moeten brengen en mobiliseren. “Die hebben doorgaans nog de meeste invloed op iemand in een dergelijke fase van radicalisering.” De PvdA’er: “Dat is geen garantie voor succes maar wel een inspanning die de overheid moet leveren in zo’n uitzonderlijke situatie.”

Probleem is volgens Marcouch dat de politie kennis en ervaring mist met radicaliserende moslims en dus niet aansloeg op wat zij aantroffen op 25 september 2010.

“Het heeft gewoon te weinig aandacht binnen de politie. Twaalf jaar na 9-11 sturen ze nog altijd liever iemand naar een cursus Arabisch of culturele antropologie dan dat ze agenten met aantoonbare kennis over dit fenomeen aannemen. Moslims dus, die Arabisch spreken en ook nog weten hoe de politie werkt.”

‘Rol van Goran is die van ronselaar’

Volgens zowel Marcouch als VVD-Kamerlid Klaas Dijkhoff is de onmacht van de ouders te vergelijken met die van ouders wiens kinderen in handen vallen van loverboys. Dijkhoff:

“De rol van de Oostenrijker zie ik als die van een ronselaar, hoewel lastig is in te schatten welke rol de liefde in deze speelt. Je kunt niet uitsluiten dat ze echt uit vrije wil met hem trouwt en meegaat.”

Dijkhoff voelt niet veel voor de aanpak die Marcouch voorstaat. Zelf verwacht hij meer van zijn voorstel waar minister van Veiligheid en Justitie Ivo Opstelten (VVD) zich nu over buigt. Dat gaat over de mogelijkheid om het uitreizen naar landen als Syrië en Libië te bemoeilijken voor Nederlandse staatsburgers, evenals terugkeer uit die landen. “Dat zou voorbehouden moeten worden aan mensen die kunnen aantonen daar te moeten zijn, zoals artsen of journalisten.”

‘De Nederlandse autoriteiten reageren veel te slap’

PVV-Kamerlid Louis Bontes, zelf oud-politieman in Rotterdam, vindt het verhaal van Juliana buitengewoon triest. “Het is daarom zo goed dat wij als PVV zo krachtig tegen islamisering strijden.” Bontes noemt het optreden van de Rotterdamse politie “zeer naïef”. Hij ziet, net als Marcouch, dat het de politie ontbreekt aan kennis en “focus” om goed met radicaliseringskwesties om te gaan. Als voorbeeld noemt hij de instemmende opmerking van een politieagent over de islamvoorkeuren van Juliana. “Dat is toch onbestaanbaar?” Hij pleit voor het sneller oppakken van radicaliserende figuren. Vervolgens moet grondig worden nagegaan wat hun connecties zijn. Moslims die uitreizen naar bijvoorbeeld Syrië om mee te vechten met jihadistische groeperingen moeten bij terugkomst direct de cel in. Bontes:

“De Nederlandse autoriteiten reageren veel te slap. Pak ze op en zoek uit wat ze hebben gedaan. Hebben ze meegevochten met jihadisten, dan zijn ze ook in Nederland strafbaar.”