Petje af voor Niki Terpstra: van solist tot tempomaker

Niki Terpstra wilde de Tour niet meer rijden, omdat vluchtpogingen kansloos zijn. Nu trekt hij met succes de sprints aan voor Mark Cavendish.

Als de Duitse manager Rolf Aldag van Omega Pharma-Quickstep na de etappe naar Marseille de ploegbus wil instappen, ziet hij Niki Terpstra, die bezig is aan zijn coolingdown. De Nederlandse renner heeft zojuist zijn Britse ploeggenoot Mark Cavendish geholpen aan de ritzege, in een massasprint. Aldag buigt voorover en maakt het petje-af-gebaar voor Terpstra.

Het was gisteren de 24ste keer dat Cavendish een Tourrit won, tien minder dan recordhouder Eddy Merckx. Toch is dit jaar alles anders voor de krachtpatser van Isle of Man. Vorig jaar, nog in dienst van Sky, behaalde hij ‘slechts’ drie ritzeges. Zijn ploeggenoten werkten niet voor hem, alles stond in het teken van de eindzege van Bradley Wiggins.

Cavendish stapte over naar Omega Pharma-Quickstep, een ploeg die wel zijn topsprinter uit de wind houdt. In dienst van de Brit rijden bij de Belgische ploeg onder anderen de Duitse tijdritwereldkampioen Tony Martin en de Belg Gert Steegmans.

Steegmans is al jaren een wereldtopper in het ‘afleveren’ van topsprinters aan de finish. Dat houdt in dat hij in de laatste kilometer van een sprintetappe op kop van het peloton rijdt en het tempo zo hoog mogelijk houdt, met de sprinter in zijn kielzog. De laatste honderden meters zit zijn werk erop en kan de sprinter het vanuit een ideale positie afmaken.

Dit werk heeft Steegmans uitgevoerd voor de Australiër Robbie McEwen, voor zijn landgenoot Tom Boonen en nu dus voor Cavendish. De Brit roemde Steegmans op de persconferentie na afloop van de etappe. „Hij is een van de meest intelligente jongens die ik ken. Hij leest.”

Voordat Steegmans aan zijn heilzame werk voor Cavendish kan beginnen, heeft Omega Pharma-Quickstep al kilometers op kop van het peloton gereden. Het tempo is zo hoog, dat vluchtpogingen geen zin hebben. De laatste ‘vluchter’ van de groep die het grootste deel van de dag vooruitreed, wordt ingehaald op zes kilometer van de eindstreep.

Dan is Terpstra aan de beurt. De Noord-Hollander zei twee jaar geleden nog dat hij de Tour zou mijden, omdat het voor renners zoals hij, die het moeten hebben van een vluchtpoging, niet meer mogelijk zou zijn een etappe te winnen. Het peloton kan nu zo precies berekenen wanneer een kopgroep moet worden ingehaald– tien kilometer staat gelijk aan één minuut, leert de ervaring – dat vluchten bij voorbaat zinloos is.

Maar zijn ploeg heeft Terpstra nodig, et voilà, de geboren Beverwijker rijdt toch weer gewoon de Tour. Deze keer is hij een van de mannen die hij voorheen vervloekte: de tempomaker aan kop van het peloton die ‘vluchters’ geen kans geeft.

Steegmans is standaard de laatste man die Cavendish in een massasprint afzet in de slotkilometers, maar verder heeft Omega Pharma-Quickstep geen vaste rolverdeling. Terpstra zegt na afloop van de etappe dat hij een paar kilometer voor het eind maar op kop is gaan rijden, „omdat anderen versleten waren”.

Omega Pharma-Quickstep kende veel pech in de openingsetappes van deze Tour. In de eerste etappe zat Cavendish achter een valpartij, waardoor hij kansloos was voor de zege. Terpstra en Martin zijn gevallen – de Duitser rijdt nog steeds met zijn elleboog in het gaas. En in Nice miste de ploeg op één seconde de winst in de ploegentijdrit – en daarmee de gele trui voor de Pool Michal Kwiatkowski.

Maar met Cavendish in de ploeg komt de zege vanzelf een keer. Zeker met een ploeg die voor hem rijdt.