Dit is een artikel uit het NRC-archief

Politiek

Demonstranten in Egypte eisen massaal aftreden Morsi

Een grote Egyptische vlag wordt vastgehouden door demonstranten die op het het Tahrirplein protesteren tegen president Morsi.
Een grote Egyptische vlag wordt vastgehouden door demonstranten die op het het Tahrirplein protesteren tegen president Morsi. Foto Reuters /Mohammed Abd El Ghany

Honderdduizenden tegenstanders van de Egyptische president Mohammed Morsi hebben vandaag in Kaïro en andere steden als Alexandrië, Mansoura, Tanta en Damanhour het aftreden van de president geëist. Volgens persbureau AFP, die een bron uit het leger citeert is het zelfs “de grootste betoging in de geschiedenis van Egypte”.

Het is precies een jaar geleden dat Morsi aantrad. De grootste verzameling demonstranten staan op het Tahrirplein, twee jaar geleden nog het toneel van de opstand tegen Hosni Mubarak, en bij het presidentieel paleis. De protesten doen ook denken aan de betogingen die Mubarak in 2011 de kop kostten. De demonstranten scanderen zelfs dezelfde leus als toen: ‘Het volk wil de val van het regime’. Ook NRC-correspondent Gert van Langendonck, heeft een déjà vu-gevoel twittert hij:

Twitter avatar gert_lang_ Gert Van Langendonck Being back at the palace i can’t help wondering: you guys did the same last year and it didn’t work. What’s different this time #Itihadeya

Het kantoor van de partij van Morsi, de Moslimbroederschap, zou net als vrijdag ook aangevallen zijn door demonstranten meldt persbureau Reuters. Demonstranten gooiden met stenen en benzinebommen. Daarbij vielen een aantal gewonden en mogelijk ook een aantal doden, maar het exacte aantal is onduidelijk. Ondanks het massale verzet tegen zijn bewind wil Morsi van geen wijken weten. Bij monde van een woordvoerder herhaalde hij nog maar eens zijn aanbod voor een dialoog met de oppositie, iets wat zijn tegenstanders al meermaals hebben afgeslagen.

Pro-Morsi betoging was wat schamel

In de buurt van het presidentieel paleis zijn duizenden islamisten samengekomen om hun steun aan de president te betuigen, twittert een journalist van Al Jazeera:

Twitter avatar SherineT Sherine Tadros Lots of sticks and batons being waved around at pro #morsi rally. They say it’s to protect the Pres palace later http://t.co/cvkiNMK6S1

Hun aantallen vallen echter in het niets bij die van Morsi’s tegenstanders, zegt Van Langendonck. Volgens hem bestond de menigte bij het paleis overigens grotendeels uit wat vaak als ‘feloel’ wordt omschreven:

“Dat zijn welgestelde, goed geklede mensen die tijdens de revolutie van 2011 voor een groot deel achter Mubarak stonden. Sinds het protest rond de grondwet zitten zij in een soms ongemakkelijke alliantie met de oorspronkelijke activisten van het Tahrirplein tegen wat wordt gezien als een dictatuur van de Moslimbroederschap. Het verschil is wel dat Morsi democratisch werd verkozen.”

Politie en leger waren nergens te bespeuren, zegt Van Langendonck behalve in de vorm van helikopters die boven de menigte cirkelden, “tot genoegen van veel anti-Morsi-betogers die in het leger een bondgenoot zien in hun strijd tegen de regerende Moslimbroederschap”.

Volgens Langendonck hing er vanavond ook gewelddadige spanning die ook enigszins seksueel geladen was. Busjes met mannen op het dak en motorfietsen met uitgelaten jongeren reden wild toeterend heen en weer. Vrijdag al werd een jonge Nederlandse vrouw aangerand op het Tahrirplein, en wellicht verkracht. @OpantiSH, een van de vele actiegroepen tegen seksueel geweld, had vanavond al 26 meldingen binnengekregen op het Tahrirplein.

Twitter avatar gert_lang_ Gert Van Langendonck The atmosphere around Tahrir tonight reeks of potential sexual violence. @OpAntiSH has already received 26 cases in #Tahrir

Miljoenen handtekeningen voor en tegen Morsi

Tot het protest was opgeroepen door Tamarod, een organisatie van jonge activisten. Die beweren 22 miljoen handtekeningen tegen Morsi te hebben opgehaald. Zij willen hem, gesteund door de massa in de straat, tot aftreden dwingen. Het kamp van Morsi beweert echter ook miljoenen handtekeningen te hebben opgehaald die de president steunen.

Twitter avatar ghazalairshad Ghazala Irshad Tagarrod (pro-Morsi) petition organizer collecting signatures says they have 26.4million as of this morning http://t.co/YETVhxFvAj

De minister van defensie, generaal Abdel-Fattah el-Sissi heeft beide partijen gemaand een compromis te vinden. Hij waarschuwde afgelopen week dat het leger niet zal toestaan dat Egypte in ‘een zwarte tunnel’, zoals hij dat noemde, loopt. Gisteren lieten acht parlementariërs weten hun ambt neer te leggen uit protest tegen Morsi’s beleid. Ook een juridisch adviseur van de president stapte op.