Akkoord banken is goed begin

Europese belastingbetalers worden geleidelijk aan afgeschermd van de risico’s die hun banken aangaan. Toekomstige bankreddingen zullen in hogere mate worden gefinancierd door aandeelhouders en obligatiehouders, in plaats van nationale overheden, zo zijn de ministers van Financiën van de Europese Unie donderdagochtend vroeg overeengekomen.

De eerste acht procent van de totale schulden van een probleembank zullen ten koste gaan van investeerders en crediteuren. Een noodfonds dat wordt gefinancierd door lidstaten mag dan nog maximaal vijf procent van de schuld overnemen. Pas daarna zijn belastingbetalers de klos. Hetzij via een fonds van 60 miljard euro onder het Europese Stabiliteitsmechanisme, of via nationale overheden in het geval van landen buiten de eurozone.

Dit moet herhaling van de grootste misstanden van de financiële crisis voorkomen. Obligatiehouders zullen bereid moeten zijn klappen op te vangen, in plaats van te schuilen achter garanties op bankschulden zoals in Ierland gebeurde. Ze worden gedwongen om dat risico te laten meewegen in de prijs van hun obligaties. Een duidelijke rangorde in wie voor schulden opdraait zal voorkomen dat gewone rekeninghouders worden gepakt, zoals in de eerste versie van de bailout van Cyprus. Tegoeden tot 100.000 euro blijven verzekerd, daarboven krijgen kleine bedrijven en consumenten voorrang op grote zakelijke rekeninghouders en grote obligatiehouders.

Het vangnet is niet zonder gebreken. Door nationale overheden ruimte te geven op het gebied van aansprakelijkheid ontstaat het risico dat sommige crediteuren een voorkeursbehandeling krijgen – zoals eerder dit jaar in bij de redding van SNS. Bovendien kan zelfs een buffer van 13 procent ontoereikend blijken voor grootschalige faillissementen van een schaal zoals in Cyprus. Ook is er een overgangskwestie. De nieuwe regels worden pas van kracht in 2018, en lidstaten krijgen 10 jaar de tijd om hun nationale garantiefondsen te vullen.

Niettemin zijn Europese politici erin geslaagd om een regeling te treffen die voldoende onbuigzaam is op de hoofdpunten. De belangrijkste uitdaging is nu om te voorkomen dat het Europese Parlement het akkoord verzwakt, en om een gezamenlijk resolutiemechanisme te vormen dat verantwoordelijk wordt voor de sanering van failliete banken. Het akkoord is een goed begin.

Breakingviews is een dagelijks financieel commentaar uit het buitenland. Vertaling Frank Kuin.