Park en Psy betoveren Chinezen

China ontvangt de Zuid-Koreaanse president Park Geun-hye met ongekende warmte. Het is ook een signaal aan bondgenoot Noord-Korea.

De Zuid-Koreaanse popster Psy (voorgrond) trad zondag op in een stadion in Shanghai.
De Zuid-Koreaanse popster Psy (voorgrond) trad zondag op in een stadion in Shanghai. Foto AFP

De nieuwe Zuid-Koreaanse president Park Geun-hye (61) kan haar charmeoffensief tijdens een vierdaags bezoek aan China, de belangrijkste bondgenoot van aartsrivaal Noord-Korea, nu al een succes noemen. Tienduizenden internetters en de staatsmedia maken er geen geheim van ‘fans’ te zijn geworden van de volgens de Beijing Times „duidelijk intelligente en zeer elegante” president.

Uit alles blijkt dat Park bedreven is in Aziatische symbooldiplomatie op hoog niveau. Ze spreekt redelijk Mandarijn en heeft extra lessen genomen om met president Xi Jinping zonder tolken te kunnen communiceren en om op zijn alma mater, de Tsinghua Universiteit, vandaag een openbare speech te houden. De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, die uiteraard het belangrijkste gespreksonderwerp vormde voor beide leiders, is nog nooit getrakteerd op zo’n warme ontvangst in de Grote Hal van het Volk in Beijing.

Op het Chinese internet wordt Kim junior denigrerend weggezet als „Vette Kim de Derde” en „als een volgevreten oorlogshitser”. Mevrouw Park daarentegen wordt gezien als een „baken van hoop op vrede op het Koreaans schiereiland”, „als een voorbeeld voor moderne vrouwen in China” en „een echte vriend van China in tegenstelling tot Vette Kim”, zo blijkt uit een greep op de talloze reacties op Weibo.

De Chinese staatsmedia doen daar nauwelijks voor onder. Een van de meest zichtbare tv-presentatoren mocht na een interview met Park ongegeneerd en geheel in katzwijm verklaren „een hele grote bewonderaar van haar te zijn”. Mogelijk komt dat omdat zij onthulde dat zij vaak in China op vakantie is geweest en dat de Chinese filosoof Feng Youlan haar geholpen heeft de moorden op haar moeder in 1974 en op haar vader, president Park Chung-hee, in 1979 te verwerken. Mogelijk heeft haar verrassende populariteit onder jongeren te maken met de gelijktijdige tournee van popster Psy in China.

Feit is dat in de afgelopen vijf jaar geen buitenlands staatshoofd met zoveel egards en vertoon van vriendschap is ontvangen als Park Geun-hye. Chinese analisten zien daarin, behalve goed begrepen wederzijds economisch eigenbelang, ook een signaal dat de leiders in Beijing schoon genoeg hebben van de nucleaire strapatsen van Noord-Korea.

„Het zuurverdiende vertrouwen tussen China en Noord-Korea is door de incidenten sinds 2009 snel aan het verdampen”, stelt het staatspersbureau Xinhua vast in een analyse waarin president Park waarderend een „oude en hele goede vriend van China” wordt genoemd.

Of het lange gesprek van Park en Xi over Noord-Korea ook zal leiden tot de door beide regeringsleiders gewenste hervatting van het vier jaar geleden gestaakte ‘Zespartijenoverleg’ moet de komende weken blijken. Achter de schermen heeft China Noord-Korea onder druk gezet terug te keren naar de onderhandelingstafel. De leiders in Pyongyang lijken daartoe bereid te zijn. Op haar beurt zou president Park bereid zijn de Zuid-Koreaanse eis dat Noord-Korea voorafgaande aan de hervatting van het overleg stopt met nucleaire experimenten, te laten vallen.

Park heeft ook gebroken met de Zuid-Koreaanse traditie dat nieuwe presidenten hun tweede internationale reis (de eerste voert hen altijd naar Washington) naar Japan maken. De keuze om eerst naar Beijing te gaan heeft behalve met Noord-Korea ook alles te maken met de 215 miljard dollar die China en Zuid-Korea met elkaar verhandelen.

Ook op handelsgebied is het contrast met Noord-Korea scherp: de Chinees-Noordkoreaanse handel bedraagt slechts 6 miljard dollar. Niet voor niets reist de top van Samsung, Hyundai en nog 69 andere topbedrijven mee met Park. Zij opent vandaag in president Xi’s geboorteprovincie Shaanxi een Samsung-chipfabriek ter waarde van 7 miljard dollar.

Dat proces wordt ook versterkt door de heropleving van anti-Japanse sentimenten Zuid-Koreaanse producten, mode- muziek en uitgaans-trends, films en gerechten zijn razend populair, zo blijkt uit de reacties op de optredens van Psy. Zuid-Korea, en met name de winkelcentra in Seoul en de Jeju-eilanden, hebben dit jaar Japan verdrongen als meest populaire vakantiebestemming.