Obama's nieuwe energie

Op het goede moment heeft president Obama dinsdag een belangrijke stap gezet om de opwarming van de aarde te bestrijden. In zijn eerste termijn liepen zijn ambities op dit terrein stuk op weerstand in het Congres. In zijn tweede termijn zal hij zijn bevoegdheden benutten om buiten het Congres om de uitstoot van broeikasgassen aan banden te leggen.

Het klimaatprobleem is immers, zoals Obama zegt, „de wereldwijde bedreiging van onze tijd”. Ik heb weinig geduld, voegde hij daar dinsdag aan toe, met mensen die nog steeds ontkennen dat dit een echt probleem is. „Voor een bijeenkomst van de club die debatteert of de aarde wel rond is, hebben we geen tijd meer.”

Behalve met stijgende temperaturen kampen de Verenigde Staten namelijk nog met een ander, specifiek Amerikaans klimaatprobleem: de intense polarisatie die het politieke klimaat op tal van terreinen verstikkend maakt. Wil de president nog iets realiseren van de ambities waarmee hij in in 2009 president werd, en waarmee hij november is herkozen, dan kan hij niet meer wachten tot hij daar brede steun in het Congres voor heeft. Of het nu gaat om de sluiting van Guantánamo Bay, nucleaire wapenbeheersing, hervorming van de immigratiewetgeving of het klimaatbeleid: alleen met nieuwe energie en een inventieve aanpak kan de president nog voorkomen dat al zijn goede bedoelingen verzanden.

Het treft dat de Amerikaanse uitstoot van broeikasgassen de afgelopen jaren al een neergaande lijn vertoont – vooral door de economische recessie en door de daling van de gasprijs, wat kolen als brandstof aanzienlijk minder aantrekkelijk heeft gemaakt. Nu is het een kwestie van doorpakken, om te zorgen dat elektriciteitscentrales de overgang van kolen naar gas versneld voortzetten.

Obama maakt terecht een einde aan de situatie waarin geen enkele beperking geldt voor de hoeveelheid kooldioxide die stroomcentrales uitstoten. Het is duidelijk in het belang van de Verenigde Staten, en de rest van de wereld, dat op een minder schadelijke manier voorzien wordt in de enorme Amerikaanse vraag naar stroom.

Ook andere onderdelen van het plan van Obama, zoals strengere regels voor het vrachtverkeer, stemmen voorzichtig hoopvol. De afgelopen jaren hebben de Verenigde Staten dwarsgelegen bij het maken van afspraken voor een internationale aanpak van het klimaatprobleem. Dat Obama nu een strategisch actieplan gepresenteerd heeft, kan een impuls zijn om opnieuw de internationale overeenstemming te zoeken die voor een effectieve bestrijding van de opwarming van de aarde onontbeerlijk is.