De examendiefstal is een kant-en-klaar filmscript

Dit weekend werden details uit het politiedossier over de examenroof bekend Het maakt de zaak nog gekker dan hij al leek De advocaat van een van de verdachten denkt dat leraren van de roof op de hoogte waren

Les op de Rotterdamse school Ibn Ghaldoun. De advocaat van een van de verdachten schat dat 80 procent van de leerlingen van de roof wist.
Les op de Rotterdamse school Ibn Ghaldoun. De advocaat van een van de verdachten schat dat 80 procent van de leerlingen van de roof wist. Foto Robin Utrecht

Verslaggever

Het is moeilijk voor te stellen, ook als je je best doet. De examendieven hebben vijf keer onder schooltijd ingebroken in de ‘kluiskamer’ van de islamitische scholengemeenschap Ibn Ghaldoun in Rotterdam. Ze kwamen binnen via het dak en maakten gebruik van een ladder uit het technieklokaal. Een keer hoorden de leerlingen in het lokaal voor huiswerkbegeleiding gekraak en geklop. De scholieren in de klas gniffelden, de huiswerkbegeleider kwam niet op het idee poolshoogte te nemen.

De details uit het politiedossier over de examenroof waaruit het Algemeen Dagblad zaterdag publiceerde, maken de zaak nog gekker dan hij al leek. Het lijkt een kant-en-klaar filmscript. Guy Weski, advocaat van een van de verdachten, bevestigt het verhaal.

De examendieven hebben de examens voor 20 tot 250 euro verkocht. Dat deden ze niet alleen in Rotterdam, maar ook in Utrecht, Den Haag en Amsterdam.

De scholieren kwamen de kluiskamer binnen via een dakluik boven de kluiskamer. Daarna moesten ze een van de platen in het systeemplafond opzij tillen om in de kamer te komen.

Tijdens een voorverkenning op Koninginnedag bleken de examens al gearriveerd. In de kluiskamer waren ze niet opgeborgen in een kast met slot.

Een van de verdachten is de achttienjarige Safae K. een meisje van achttien, uit 6 vwo. Zij zou al aan het begin van het schooljaar gezegd hebben de examens te zullen stelen. Zij zou de kluiskamer binnen zijn gegaan met de negentienjarige Kamal el B. Kamal zou er slecht voor staan, Safae zou goede kans hebben gemaakt haar examen gewoon te halen, zegt haar advocaat Guy Weski. „Het is een slim meisje. Dat aspect begrijp ik zelf ook niet helemaal.”

Safae leerde de antwoorden op de examenvragen niet uit haar hoofd, maar sprak ze in op haar mobiele telefoon. Tijdens het examen luisterde ze de antwoorden af. Het oortelefoontje was onzichtbaar voor de surveillanten, want het zat verstopt onder haar hoofddoek.

Safae heeft over haar voornemen gesproken. Hoeveel andere leerlingen wisten ervan?

Weski: „Het lijkt erop dat heel 6 vwo ervan wist, als je het dossier leest. Maar daarbuiten natuurlijk ook veel andere leerlingen. Zoiets gaat als een lopend vuurtje.”

Als de leraren van de school niets gezien hebben van de inbraak dan merkten ze wel dat er met de pakketten eindexamens was gerommeld, zo verklaren verschillende leerlingen tegen de politie. Nadat de examens gefotografeerd waren en de kopieën op usb-sticks en laptops waren gezet, deden de scholieren de eindexamens terug in de plastic verpakking en lijmden die dicht met lijm van de bouwmarkt. Ze deden dat zo goed dat bij het begin van de examens de leraren de verpakking nauwelijks open konden krijgen. Leerlingen verklaarden bij de politie dat de leraren duidelijk schrokken. Maar geen van de leraren meldde onregelmatigheden bij de Inspectie voor het onderwijs. Pas toen het examen Frans op internet verscheen, en duidelijk werd dat de bron van het lek de Ibn Ghaldounschool was, deed de school aangifte.

De leraren wisten van de diefstal?

Weski: „Dat blijkt niet uit het dossier. Maar het lijkt me heel goed mogelijk dat na grondig politiewerk zal blijken dat leraren het een en ander geweten heben. Twee van de verdachten zijn zonen van leraren van die school. Bovendien was er met de verzegeling geknoeid.”

Het gaat om een islamitische school, zegt Weski. Dat wordt steeds benadrukt. „Maar ik denk niet dat de identiteit van de school met de diefstal te maken had. Wel staat vast dat de school de laatste jaren in een slecht daglicht stond. Mogelijk had het bestuur daardoor in de ogen aan gezag ingeboet.”

In totaal braken de leerlingen vijf keer in, blijkt uit het politiedossier. Eerst werden vwo-examens gestolen, tijdens latere inbraken ook havo- en vmbo-examens. In totaal werden de opgaves van 27 vakken gestolen.

Zesentwintig examenfraudeurs meldden zich voor de inkeerregeling. Twintig komen van Ibn Ghaldoun, vijf van andere scholen uit Rotterdam, en één uit Utrecht. Zij konden opnieuw examen doen. Weski verwacht dat er nog meer mensen die hebben gefraudeerd komen bovendrijven.