De uroloog: doe veel minder vaak een CT-scan

Bij Herman Roelink, uroloog in Twente, komen steeds vaker mannen en vrouwen bij wie in urine-onderzoek een spoortje bloed is gevonden. Ze maken zich zorgen over de oorzaak. „Wij verrichten dan meestal blaasonderzoek, maken een echo van de nieren en een foto van de buik. Als die onderzoeken geen afwijkingen opleveren, is de kans klein dat de oorzaak kanker is of iets anders ernstigs. Het spoortje bloed in de urine komt dan door irritatie aan blaas of prostaat, of door een ontsteking. Toch doen we om (zo zeker mogelijk) kanker aan nieren en urineleider uit te sluiten, bij patiënten ouder dan 50 jaar nóg een speciale CT-scan van de buik. De kans dat hiermee alsnog iets wordt gevonden, is heel klein. Het gaat om grote aantallen patiënten en kost, schat ik, een paar honderd euro per CT-scan. Dat we die scans verrichten, komt niet alleen door de angst van patiënt en dokter om iets te missen. Ze staan ook in de richtlijn van onze wetenschappelijke vereniging. Hier kan ter besparing mogelijk een kosten-batenanalyse naar worden verricht.”

Ook mensen die op eigen kosten een gezondheidstest hebben laten doen bij commerciële bedrijven jagen de premiebetaler op kosten. Roelink: „Want als er ook maar íets kleins uitkomt, een knobbeltje of een cyste, komen ze in het ziekenhuis voor verder onderzoek. En dat wordt collectief vergoed. Terwijl die afwijkingen meestal niks voorstellen.”