Opinie

BNN op school

We spraken af in een lunchroom, want op hun school mocht ik niet komen.

Ludi Zoomer, directeur van de vestiging voor havo en vwo van de Christelijke Scholengemeenschap Jan Arentsz in Alkmaar, vroeg me eerst géén stukje te schrijven: „het persmoment” was namelijk pas in november. Dit was afgesproken met BNN – dat half mei wel zo’n dertig camera’s in haar school mocht ophangen.

De camera’s zijn deels op afstand bestuurbaar, zodat leerlingen er niet te veel op letten. Maar algemeen directeur Dick Bruinzeel, ook naar de lunchroom gekomen, sprak liever niet van een ‘realityserie’. Hij zei ‘documentairereeks’. De opnamen duren tot de zomervakantie.

Zij wilden praten over zorgvuldigheid en integriteit. Ik had vragen over privacy, de school als veilige plek en het puberbrein, dat vandaag niet weet waarvoor het zich morgen dood zal schamen.

Veel ouders waren aanvankelijk ook tegen. Er waren tumultueuze avonden waar de schoolleiding met hulp van mooie flyers met BNN-logo uitlegde dat dit een serie werd over „het belang van een school die het verschil kan maken” – die woorden waren ook van BNN. Ze raadpleegden deskundigen. BNN gaf de garantie dat alleen wie toestemming gaf, in beeld kwam. En er zou pas worden uitgezonden als alle betrokkenen tevreden waren. Geld kregen ze er niet voor, alleen een onkostenvergoeding. Tal van scholen zeiden onmiddellijk nee, maar hier ging iedereen uiteindelijk om. Waarom?

Zoomer en Bruinzeel vertelden over hun frustratie over „ranglijstjes” van de onderwijsinspectie. De afrekencultuur in het onderwijs. Zij wilden laten zien wat hun docenten voor onmeetbaar nuttigs doen voor kinderen. Maar hoe. Toen kwam BNN langs.

Hoe goedbedoeld ook: nu gebruikt de school kinderen om pr te bedrijven.

Dit vonden Zoomer en Bruinzeel „cynisch”.

BNN zocht in de researchfase interessante kinderen in havo 4 uit, waarover Zoomer en Bruinzeel geheimzinnig deden – tot ‘het persmoment’. Maar ik mocht denken aan thema’s als „topsport en school”, „seksualiteit” en „het gebroken gezin”. Cynisch of niet: wat kon een kind uit een gebroken gezin hiermee in godsnaam opschieten?

„Heel veel!”, vond Ludi Zoomer. Zij zag laatst namelijk nog een prachtige BNN-uitzending over een meisje zonder benen en dat meisje kwam juist „erg sterk” over. „Ze gespte zó die kunstbenen af!” Zo moest het.

Camera’s horen niet op een school, zei ik. Net zo min als de druk om positief of sterk te blijven, alleen omdat dat toevallig in de mode is.

„Iedereen lóópt al met mobieltjes te fotograferen”, zei Bruinzeel.

„Door kinderen bloot te stellen aan risico’s, kunnen die er ook wat van leren”, vond Ludi Zoomer.

En BNN belooft lessen ‘mediawijsheid’ op school te komen geven. Zij het ná de opnamen.

Margriet Oostveen schrijft op deze plek een wisselcolumn met Arjen van Veelen.