Turkije ‘houdt mogelijkheid open’ voor referendum - ‘meesterzet’

Demonstranten arriveren eind van de middag op het Taksimplein.
Demonstranten arriveren eind van de middag op het Taksimplein. Foto Reuters/Yannis Behrakis

De Turkse regering “houdt de mogelijkheid open” om een referendum te houden over de bestemmingsplannen van het Taksimplein in Istanbul. Dat heeft een woordvoerder van de Turkse premier Recep Tayyip Erdogan vanavond verklaard tegenover persbureau AP.

De bouwplannen vormden de aanleiding voor de hevige protesten in Turkije die al bijna twee weken duren. De demonstranten verzetten zich tegen de plannen van de Turkse regering om het Gezipark in Istanbul te laten wijken voor een winkelcentrum en een moskee.

Het aanbod van de regering voor een referendum volgde op een bespreking van vandaag tussen Erdogan en een groep actievoerders. Erdogan ontving in zijn kantoor in Ankara elf actievoerders, onder wie academici, studenten en kunstenaars. Sommige burgerrechtenorganisaties weigerden deel te nemen aan het overleg vanwege de ‘sfeer van geweld’ in het land.

Demonstranten reageren ‘verward en wantrouwend’

Onze correspondent Bram Vermeulen laat vanuit Istanbul weten dat demonstranten “zeer wantrouwend” reageren op deze verklaring van de regering:

“De mensen die ik tot nu toe heb gesproken noemen Erdogan een leugenaar die weinig met democratie heeft.
Ze zijn daarnaast verward omdat ze gisteren nog te horen hebben gekregen dat ze binnen 24 uur weg moeten zijn van het plein, en nu dit. Ze weten dus nog niet helemaal wat ze ermee moeten.”

Vermeulen noemt deze stap van de Turkse overheid zelf een ‘meesterzet’:

“Hiermee geeft Erdogan de demonstranten precies wat ze willen: volksraadpleging bij de besluitvorming. Tegelijkertijd doet hij dit, wetende dat zijn partij vijftig procent van het volk achter zich heeft. Als er een referendum komt kan hij zijn plannen dus waarschijnlijk alsnog voortzetten.”

‘Demonstreren niet meer toegestaan’

Hoewel de regering de betogers tegemoet lijkt te komen waarschuwde Huseyin Celik, plaatsvervangend partijleider van de AK-partij van Erdogan, dat de regering niet zal toestaan dat er tot de ‘dag des oordeels’ wordt geprotesteerd in het Gezi-park bij het Taksimplein.

Volgens Celik kunnen de Turken zich in het referendum alleen uitspreken over plannen voor de bouw van een replica van een kazerne uit de Ottomaanse tijd, waar het Gezi-park voor moet wijken. De sloop van een cultureel centrum op het Taksimplein, waar ook tegen werd geprotesteerd, valt buiten het referendum. Celik zei dat het centrum moet worden gesloopt, omdat het staat in een gebied waar veel aardbevingen voorkomen.

Eerder vandaag sloten duizenden Turkse juristen zich gekleed in zwarte toga’s aan bij de betogers. Ze demonstreerden tegen de brute politiebehandeling die hun collega’s krijgen.

Demonstranten gisteren nog verdreven met traangas

De Turkse oproerpolitie heeft gisteren nog met veel traangas opnieuw duizenden demonstranten van het Taksimplein verdreven. De gouverneur van Istanbul verklaarde toen dat de politie door zal gaan met de acties totdat het Taksimplein leeg blijft.