Doodzieke patiënt beïnvloedt de ranglijst

Minister Schippers gaat ziekenhuizen verplichten hun sterftecijfers te publiceren. Ze wil openheid afdwingen.

1Waarom wil minister Schippers (Zorg, VVD) dat ziekenhuizen sterftecijfers publiceren?Zij wil dat de patiënt kan zien welk ziekenhuis goed is in bepaalde behandelingen en welk ziekenhuis niet. Ze hoopt dat ziekenhuizen waarvan bekend is dat er veel patiënten sterven op een bepaalde afdeling, die afdeling aanpakken en zorgen dat het er veiliger wordt. Bedoeling is dat ziekenhuizen en afdelingen van elkaar leren. Voorwaarde is wel dat alle 92 ziekenhuizen op een vergelijkbare manier de cijfers registreren en publiceren.

2Sterftecijfers zeggen toch niets over de kwaliteit van een ziekenhuis?Critici vinden sterftecijfers nietszeggend. In academische ziekenhuizen, waar relatief veel heel zieke patiënten komen, zullen meer patiënten sterven dan in gewone ziekenhuizen. Dat wil niet zeggen dat de academische ziekenhuizen minder goed zijn. Daarom wil Schippers dat de cijfers gecorrigeerd worden naar patiëntenpopulatie.

3Kunnen ziekenhuizen de cijfers beïnvloeden?Wat cijfers ook kan vervuilen, is de plek waar iemand sterft. Als het hart ermee ophoudt, dan wil dat niet zeggen dat er een fout is gemaakt op de afdeling cardiologie. Dat kan bijvoorbeeld ook zijn gebeurd op de longafdeling, of misschien is er wel helemaal geen fout gemaakt. Schrikbeeld zijn Angelsaksische landen waar ziekenhuizen al jaren sterftecijfers publiceren en ze patiënten soms naar huis zouden sturen om te sterven. Zo blijven de sterftecijfers gunstig.

Sommige ziekenhuizen zijn, ook hier, bang dat patiënten het ziekenhuis mijden als ze zien dat er relatief veel patiënten sterven – ook als dat niet aan de zorg heeft gelegen. Schippers vindt dit geen argumenten om openheid langer tegen te houden. In een interview in deze krant zei ze eind maart: „Wat mij zorgen baart is dat niet alle ziekenhuizen sterftecijfers kunnen leveren. Ik wil dat ze die leveren en dat die cijfers kloppen.” En: „Die cijfers kunnen we toch corrigeren voor populatie en andere zaken die we op college hebben geleerd? We kunnen meer openbaar maken dan nu.”

4Aan welke informatie zou de patiënt wat hebben?Misschien aan gecorrigeerde cijfers over sterfte per afdeling. Maar ook aan het aantal complicaties die patiënten op die afdeling opliepen en hersteloperaties die ze moesten ondergaan. Uit onderzoek blijkt dat patiënten ‘bejegening’ – hoe dokter en verpleegkundige met hen omgaan – heel belangrijk vinden.