De tilmethode van Hanoeman

De verbouwingen die makelaar AJH Wonen liet doen, zagen er van buiten pico bello uit. Zijn huizen waren gewild. Nu zitten veel argeloze kopers met een strop, want achter de façade leverde hij wanprestaties.

Schimmel, houtrot, scheuren – na aankoop bleken al gauw de gebreken. Foto’s NRC Handelsblad, Rien Zilvold

Gevangenen in eigen huis. Zo voelen Roy en Nathalie zich. Het jonge echtpaar, van 26 en 25, wil beginnen aan kinderen. Hun huis is daar te klein voor, maar verhuizen kan niet. Roy: „Dan blijven we zitten met een enorme schuld”.

Roy en Nathalie kochten hun huis in 2009 van makelaar AJH Wonen. Want Anand Jeetendra Hanoeman (41) bemiddelde niet alleen bij de aan- en verkoop van huizen, hij handelde er ook in. Hanoeman kocht verkrotte huizen op executieveilingen en liet ze opknappen door zijn eigen aannemersbedrijf. De woningen kregen Ikea-keukens, douches met stoomcabines en laminaat op de vloer. Daarna verkocht hij ze door. AJH Wonen adverteerde met koophuizen van 300 euro per maand.

De verbouwing zag er mooi uit, vonden ook Roy en Nathalie. „De muren waren netjes gestuct, de laminaatvloer lag er strak bij”, vertelt Roy. Maar al gauw kwamen er klachten. Scheuren en schimmel op de muren. Een keukenplafond dat naar beneden kwam. De woning was bovendien niet warm te krijgen, hoezeer ze ook stookten. Het huis bleek niet geïsoleerd, terwijl het volgens de koopakte „totaal geïsoleerd” was.

De klachten van Roy en Nathalie, zijn de klachten van veel meer kopers van AJH Wonen. Deze krant sprak er meer dan tien. Op internet staan nog tientallen andere klachten. Vele kopers rapporteren vervallen muren, te laat opgeleverde huizen, losgeraakte vloertegels, lekkende daken.

Een koper uit Oud-Charlois liet zijn opgeleverde woning nakijken door een bouwkundig bureau. In het rapport staat dat zijn huis „een aantal ernstige” gebreken vertoont, en dat de aannemer „een wanprestatie” heeft geleverd. De elektriciteit blijkt „niet veilig”. Stopcontactdraden zitten met plakband aan elkaar.

„Klanten werden opgescheept met halve bouwvallen”, vertelt een ex-werknemer, die bij AJH Wonen onder andere verantwoordelijk was voor verbouwingen. Net als anderen wil de werknemer uit angst voor represailles niet met naam in de krant.

Voornamelijk Polen en Indiërs deden de klussen, zegt de ex-werknemer. „De huizen zagen er van de buitenkant prachtig uit, pas na oplevering kwamen gebreken aan het licht. Douches die niet werkten, keukens die niet af waren, lekkages. Ik zag woningen waarvan ik dacht: dit is echt vreselijk. Er kwamen enorm veel klachten, wel honderden belletjes”.

Een andere bron bij AJH Wonen: „De klussers spraken amper Nederlands, laat staan dat ze een handleiding konden lezen. Als je een keukenkasje opende, moest je niet versteld staan als het op je hoofd viel.”

Hanoeman werkte samen met financieel adviseur Radjesh Parbhoe. Deze vroeg op naam van een klant een hypotheek aan. De klant deed vorig jaar aangifte tegen AJH Wonen. De handtekening op ‘zijn’ offerte bleek vals. Parbhoe ging vorig jaar failliet. Volgens curator Marcel Groen heeft hij „talloze cliënten in financiële zin ernstig benadeeld”.

Voor de huizencrisis kwam het dikwijls voor dat malafide handelaren panden doorverkochten voor te hoge prijzen – ook met behulp van schijnverbouwingen. Sinds 2009 hebben gemeenten zich, tezamen met makelaars en notarissen, ingespannen zulke fraude te bestrijden. Diverse ‘foute’ notarissen en taxateurs werden uit hun ambt ontzet. Er kwam een controlesysteem om malversaties tegen te gaan. Maar Hanoeman ging gewoon door.

AJH Wonen dreef de waarde van zijn woningen onder andere op door er extra oppervlak bij te trekken. Het overkwam de eigenaar van een appartement in de Madeliefstraat in Rotterdam. Hij kocht het voor 120.000 euro, met zolder.

Althans, dat dacht hij. Maar AJH Wonen had de zolder, die bij meerdere appartementen hoorde, op eigen houtje bij dit ene appartement gevoegd, zonder dat alle andere bewoners daarmee hadden ingestemd. Een van de eigenaren zag zijn handtekening terug op een papier dat hij nooit had getekend.

De gemeente Rotterdam heeft „meerdere signalen” gekregen over de praktijken van Hanoeman, aldus een woordvoerder. Er zijn onder andere klachten van kopers die niet waren ingelicht over de ‘opknapverplichting’ die op hun huis zat. Daardoor werden ze soms opgezadeld duizenden euro’s aan extra kosten.

Marcel uit Rotterdam wilde een huis kopen, maar zijn bank werkte daar niet aan mee omdat hij nog een schuld van 30.000 euro had openstaan. Via Hanoeman lukte het Marcel alsnog het huis te kopen, vertelt hij: „Hanoeman zei: ‘Die schuld is geen probleem’. Hij zou de 30.000 euro op mijn bankrekening storten, zodat ik mijn schuld kon aflossen en wel een hypotheek kon krijgen”. Het enige dat Hanoeman verlangde, was onderhandse terugbetaling van die 30.000 euro.

Anand Jeetendra Hanoeman erkent dat zijn bedrijf deze truc bij kopers heeft uitgehaald. Dit omdat de regels voor het verstrekken van een hypotheek volgens hem „heel krom” zijn. Een medewerker van zijn kantoor heeft de leningen verstrekt, zegt Hanoeman.

Hanoeman werkte veel met cash, zegt hij zelf: „Natuurlijk, mijn aannemers wilden graag contant uitbetaald worden. Wat is daar mis mee?”

Hoe kon de ‘methode Hanoeman’ zolang werken? De handelaar glipte langs alle controles.

1Eerst de taxatiewaarde. Taxaties werden verricht door Guus Boer, een erkende NVM-makelaar. In maart 2012 stelde Boer een taxatierapport op over een pand aan de Walchersestraat in Rotterdam. Volgens dat rapport heeft de woning een „badkamer met toilet”, zijn de kozijnen „deels nieuw” en bedraagt het woonoppervlak 75 vierkante meter.

De aspirant-koper schakelt een eigen taxateur in, die tot een heel andere conclusie komt: het woonoppervlak bedraagt geen 75, maar 63 vierkante meter. In de badkamer zit geen toilet en kozijnen zijn niet vernieuwd. Daarnaast kloppen twee foto’s in het taxatierapport niet. Volgens deze taxateur is het pand niet meer waard dan 105.000 euro – een verschil van ruim tien mille.

Taxateur Boer deed ook privé zaken met zijn opdrachtgever. Hij verkocht zijn huis aan de Mathenesserlaan in 2009 aan Hanoeman voor een opmerkelijk lage prijs. De tweede, derde en zolderverdieping gingen voor 140.000 euro naar Hanoeman. Twee jaar later werd de andere helft van het pand (benedenwoning, eerste verdieping en tuin) aan een particulier verkocht voor 362.500 euro. Deze laatste pand was niet voorzien van sanitair en keuken. Boer zegt dat zijn woning veel achterstallig onderhoud kende. Dat zou de lage prijs verklaren.

Makelaarsvereniging NVM zegt in een reactie dat het een onderzoek instelt naar de taxaties van Boer.

2Dan de referentiewaarde. Om te voorkomen dat een taxatie afwijkt van de werkelijke waarde, worden taxatieprijzen vergeleken met een aantal willekeurige panden uit dezelfde straat of wijk. In Rotterdam-Zuid functioneert dit systeem echter niet naar behoren. Door grootschalige vastgoedfraude in het verleden zijn de referentiepanden zo geïnfecteerd, dat er geen objectieve prijs is vast te stellen.

Om taxaties te onderbouwen werden facturen aangepast, verklaart een oud-medewerker die belast was met het opstellen van facturen voor de kosten van de verbouwingen. „Ik vroeg aan Hanoeman waar ik de gegevens van de kosten vandaan kon halen”, vertelt de medewerker. „Hij zei: ‘Kijk even hoe groot het pand is en vul maar een schatting in’. Hoe meer ik erover ging vragen, hoe vager het verhaal werd. Na het inleveren van de factuur ging Hanoeman alles corrigeren. Hier een bedragje erbij, hier een bedragje eraf. Alles uit zijn hoofd. Allemaal verzonnen.”

3Tot slot de notaris. Hanoeman deed tot 2007 zaken met notaris Michel van Agt, totdat die uit zijn ambt werd gezet wegens betrokkenheid bij vastgoedfraude. Een klerk van Van Agt, wiens naam wordt genoemd in frauduleuze dossiers, vond daarna emplooi bij een notariskantoor in Rotterdam-Zuid. En toeval of niet: Hanoeman verhuisde mee.

Zijn nieuwe notariskantoor laat weten dat het zich „aan iedere notariële regel” heeft gehouden. Het wijst er ook op, dat het niet de verantwoordelijkheid van een notaris is om de kwaliteit van een verbouwing te controleren.

Hanoeman reageert als volgt: „Waar gewerkt wordt, worden fouten gemaakt”. Hij zegt niet willens en wetens huizen met gebreken te hebben verkocht. „Anders had ik toch niet vrij kunnen rondlopen in Rotterdam?” De aantijgingen zouden komen van „rancuneuze” oud-medewerkers en „een handjevol ontevreden mensen”.

Hanoeman zegt ook dat hij verschillende gedupeerden „een schadevergoeding van 5.000 euro” gaf. Bij navraag blijkt dat hij die wel heeft beloofd, maar nooit heeft betaald.

Dat zal er waarschijnlijk ook niet meer van komen. Hanoeman ging 14 mei failliet. De belastingdienst heeft beslag gelegd op al zijn panden.

    • Andreas Kouwenhoven