Spelregelbewijs en gele kaart moeten geweld beperken

De KNVB nam na de dood van Richard Nieuwenhuizen extra maatregelen tegen geweld.

Sinds de dood van grensrechter Richard Nieuwenhuizen uit Almere in december is de aandacht voor geweld op de amateurvelden vergroot. De KNVB was al bezig met maatregelen tegen geweldsincidenten, maar breidde de inspanningen uit. Duidelijk is dat het geweld nog niet is uitgebannen.

Hoeveel incidenten zijn er sinds december geweest?

Sinds de dood van Nieuwenhuizen halen veel incidenten in het amateurvoetbal het nieuws. Ook maatregelen van de KNVB kwamen breed in de media. Het schorsen van alle elftallen van de Zaanse club ZTS na wangedrag van diverse elftallen sprong het meest in het oog.

Of het aantal geweldsincidenten sinds december daadwerkelijk gedaald is kan de KNVB nog niet zeggen. Volgende maand maakt de bond cijfers van de tweede seizoenshelft bekend. Het particuliere Meldpunt Voetbalgeweld dat eind december opende had na tien weken 420 meldingen gekregen, waarvan 60 over geweld. Het meldpunt is inmiddels opgeheven. De hulplijn noodgevallen die de KNVB op 23 maart opende heeft tot dusver in de eerste negen weekenden 64 meldingen gekregen, zo’n 7 gemiddeld per week. De hulplijn is te bellen als er direct steun van de bond of politie nodig is, bijvoorbeeld bij excessief fysiek en verbaal geweld. Niet alle 64 meldingen voldoen volgens de bond aan deze definitie.

Tegelijkertijd opende de KNVB in maart het meldpunt wanordelijkheden. Dit dient volgens een woordvoerder van de bond „ter monitoring van allerhande negatieve ervaringen op en rond de voetbalvelden.” Het aantal meldingen staat hier na negen weken op 221; gemiddeld 24 per week.

Ieder weekend spelen 3.400 amateurclubs zo’n 33.000 wedstrijden. Bij 1 op de 33 wedstrijden gaat een dossier naar de tuchtcommissie van de KNVB, zo becijferde het AD eerder dit jaar. Dat is een veel hoger percentage dan sporten als basketbal (1 op 291) of hockey (1 op 347). Toch is het aantal incidenten in het voetbal in het najaar van 2012 met 18 procent gedaald ten opzichte van het jaar ervoor.

Wat heeft de KNVB al gedaan om excessen terug te dringen?

Naar aanleiding van de dood van Nieuwenhuizen ging de KNVB nog verder om „respect en sportiviteit” op de amateurvelden te promoten. Er werd een campagne gelanceerd onder de titel „zonder respect geen voetbal”, waarbij ook het profvoetbal nadrukkelijk werd betrokken. Profvoetballers moeten een voorbeeldfunctie vervullen, vindt de bond. Ook werd amateurclubs gevraagd mee te denken over maatregelen en een gedragscode op te stellen. De KNVB rekent ook op de verantwoordelijkheid van clubs, ouders en spelers om het aantal excessen op de amateurvelden terug te dringen. Belangrijkste maatregel was de opening van de meldpunten.

Wat gaat de KNVB nog doen om het amateurvoetbal veiliger te maken?

Half maart presenteerde de KNVB een actieplan dat ingaat bij de start van het komende seizoen in augustus. In het plan ‘Tegen geweld, voor sportiviteit’ is de opvallendste maatregel de tijdstraf bij een gele kaart. Op recreatief niveau, waaronder de meeste amateurwedstrijden vallen, moeten spelers bij een gele kaart straks tien minuten naar de kant. Nu moeten spelers nog een boete betalen na een gele kaart, maar in veel gevallen komen die kaarten niet op het wedstrijdformulier.

Daarnaast moeten spelers vanaf de B-jeugd (15-16 jaar) een spelregelbewijs halen. Een speler die zich heeft misdragen moet een bewijs van sportief gedrag halen. Daarnaast komen er extra waarnemers langs de velden en worden verenigingen waarvan spelers herhaaldelijk over de schreef gaan sneller en harder gestraft. Om onjuiste of onvolledige informatie te voorkomen moeten beide aanvoerders – naast de scheidsrechter – het wedstrijdformulier ondertekenen. Ook verschijnen tuchtuitspraken vanaf volgend seizoen op internet.